Tự truyền canxi, bệnh vẫn nặng thêm
Bệnh nhân N.V.C. (41 tuổi, Hà Nội) được đưa vào Khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương trong tình trạng yếu, liệt cơ tứ chi, không thể tự đi lại.
Theo lời kể, khoảng 2 năm trước, anh từng xuất hiện tình trạng tê bì, yếu tay chân. Nghĩ do hạ canxi, anh tự mua canxi bổ sung và thấy triệu chứng giảm nên không đi khám để tìm nguyên nhân.
Lần này, triệu chứng xuất hiện với mức độ nặng hơn. Ban đầu chỉ đau mỏi nhẹ, nhưng tình trạng nhanh chóng tiến triển, yếu từ hai chân rồi lan lên hai tay, khiến anh không thể tự đứng dậy.
Cho rằng bệnh cũ tái phát, anh tiếp tục tự xử trí bằng cách gọi người đến truyền canxi tại nhà. Tuy nhiên, tình trạng không cải thiện mà ngày càng nặng, buộc gia đình phải đưa anh đến bệnh viện.
Tại đây, kết quả xét nghiệm cho thấy nồng độ kali trong máu giảm rất sâu. Bệnh nhân được bù kali theo phác đồ điều trị. Tuy nhiên, điều bất thường là kali máu vẫn tiếp tục giảm dù đã được bổ sung.
Bác sĩ Bùi Thị Tặng, Khoa Nội tổng hợp, cho biết hạ kali máu có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như chế độ ăn uống thiếu chất, mất kali qua đường tiêu hóa, qua thận hoặc rối loạn nội tiết.
“Bù kali chỉ là giải pháp tạm thời. Nếu không tìm và điều trị nguyên nhân gốc rễ, tình trạng sẽ liên tục tái phát”, bác sĩ Tặng cho biết.
Từ kết quả này, các bác sĩ tiếp tục thực hiện xét nghiệm chuyên sâu về tuyến giáp và tuyến thượng thận. Kết quả xác định bệnh nhân mắc cường giáp, là nguyên nhân dẫn đến hạ kali máu và tình trạng yếu cơ nghiêm trọng.
Sau khi xác định đúng nguyên nhân, bệnh nhân được điều trị đồng thời tình trạng hạ kali và bệnh lý tuyến giáp. Sau 6 ngày, sức khỏe cải thiện rõ rệt, anh đã có thể tự đi lại, kali máu trở về mức an toàn. Bệnh nhân dự kiến được xuất viện và tái khám sau một tháng để tiếp tục điều chỉnh thuốc tuyến giáp.
Đừng thấy tê bì, yếu cơ là nghĩ ngay đến hạ canxi
TS.BS Trần Thị Hải Ninh, Trưởng Khoa Nội tổng hợp, cho biết không ít người nhầm lẫn giữa hạ canxi và hạ kali máu bởi một số triệu chứng ban đầu có thể tương đồng.
Hạ canxi thường gây tê bì quanh miệng, tê tay chân, co rút hoặc co quắp cơ, điển hình là dấu hiệu “bàn tay đỡ đẻ”.
Trong khi đó, hạ kali thường biểu hiện bằng mệt mỏi, đau mỏi cơ, yếu cơ và có thể tiến triển thành yếu, liệt tay chân. Khi kali máu giảm nghiêm trọng, người bệnh có nguy cơ rối loạn nhịp tim, suy hô hấp, thậm chí tử vong.
Trường hợp của anh C. là lời cảnh báo về thói quen tự chẩn đoán bệnh dựa trên những triệu chứng từng gặp trước đó. Việc lần trước bổ sung canxi thấy đỡ không có nghĩa lần sau cũng cùng một nguyên nhân.
Các bác sĩ khuyến cáo người dân không nên tự ý uống hoặc truyền canxi, kali hay các loại điện giải chỉ vì cảm thấy tê bì, đau mỏi hoặc yếu cơ.