Sau 2 năm đối mặt với đại dịch COVID-19, hàng dệt may của Việt Nam đã ghi nhận sự tăng trưởng rất mạnh.
Dệt may đang tăng trưởng mạnh trong giai đoạn đầu năm 2022.
Cụ thể, báo cáo của Tổng cục Hải quan cho thấy, trong 8 tháng của năm 2022, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may đạt 31,3 tỷ USD, tăng tới 16,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Đặc biệt, riêng với hàng may mặc, kim ngạch xuất khẩu tăng tới 24,6% so với cùng kỳ năm ngoái, và đạt 24,5 tỷ USD.
Trong đó, Mỹ là thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đạt khoảng 13 tỷ USD, chiếm 41% tổng kim ngạch xuất khẩu.
Tuy nhiên, tình hình tăng trưởng của ngành dệt may trong quý IV/2022 đang gặp rất nhiều trở ngại, do ít đơn hàng đặt trước, thiếu nguyên liệu đầu vào, và tác động của việc USD tăng mạnh.
Được biết, do ngành công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam chưa thật sự phát triển, nên có 80% nguyên liệu phải nhập khẩu.
Số liệu thống kê cho thấy, trong 8 tháng năm 2022, trung bình mỗi tháng Việt Nam phải chi hơn 2 tỷ USD để nhập nguyên liệu, bao gồm: Bông, xơ sợi dệt, vải các loại, nguyên phụ liệu cho các ngành dệt, may, da, giày…
Theo Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương), không chỉ vấn đề giá thành sản phẩm, việc phụ thuộc vào nguồn cung nguyên, phụ liệu nhập khẩu ngoài làm khó doanh nghiệp trong việc đáp ứng kịp thời các đơn hàng, còn là trở ngại đáp ứng yêu cầu quy tắc xuất xứ trong những hiệp định thương mại tự do thế hệ mới.
Trước những thách thức nêu trên, ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam kiến nghị: Tại các thị trường cung cấp nguyên liệu cho dệt may, Thương vụ Việt Nam tại nước sở tại làm việc với các cơ quan chức năng để có đường vận chuyển thuận lợi hơn.
Theo ý kiến của nhiều chuyên gia, để giảm tác động của việc thiếu nguyên liệu sản xuất trong ngành dệt may, Chính phủ nên có thêm các giải pháp đủ mạnh để hỗ trợ ngành công nghiệp hỗ trợ phát triển, đặc biệt về vốn và chính sách hỗ trợ sản xuất nguyên liệu.
Chính phủ cũng cần xây dựng và triển khai hiệu quả Chương trình Hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực dệt may, chú trọng các kỹ năng mới, cần thiết trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0.
Tuy nhiên, bước sang quý IV/2022, ngành dệt may sẽ bước vào giai đoạn rất khó khăn.
Bên cạnh việc thiếu nguyên liệu, bước sang quý IV/2022, ngành dệt may sẽ bước vào giai đoạn rất khó khăn, do có ít các đơn hàng đặt trước.
Theo nhận định của SSI Research: nguyên nhân dẫn đến hiện tượng này, là lo ngại lạm phát và lượng hàng tồn kho ở mức cao của khách hàng. Xu hướng giảm đơn hàng dệt may có thể kéo dài tới nửa đầu năm 2023.
“Được biết, hiện tại, số lượng đơn đặt hàng dệt may trong quý IV/2022 đã thấp hơn 25% - 50% so với quý II/2022. Điều này có thể khiến các doanh nghiệp dệt may trong nước giảm khoảng 15% - 20% doanh thu”, SSI Research cho biết.
Đơn vị này nhấn mạnh: Tác động sẽ nghiêm trọng hơn đối với những doanh nghiệp có khách hàng chủ yếu ở Mỹ và EU. Tương tự, xuất khẩu sang Nhật Bản và Hàn Quốc cũng có xu hướng giảm, nhưng ở mức độ thấp hơn nhiều.
Do ít đơn hàng đặt trước, thiếu nguyên liệu đầu vào, và tác đông của việc USD tăng mạnh.
Bên cạnh đó, việc USD tăng mạnh và VNĐ đang giảm cũng đang tác động mạnh vào ngành dệt may.
Theo SSI Research: Mặc dù hầu hết các công ty dệt may đều ghi nhận doanh thu bằng USD, nhưng nhiều chi phí của họ cũng được tính bằng USD, chẳng hạn như chi phí nguyên vật liệu, chi phí logistics và chi phí lãi vay.
Do đó, trong quý II/2022, nhiều công ty đã ghi nhận khoản lỗ đáng kể do tỷ giá USD/VND giảm 2.0% trong quý.
“Khi triển vọng bán hàng trở nên ảm đạm, trong khi tỷ giá USD được dự báo sẽ tiếp tục tăng, điều này sẽ tiếp tục ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp có chi phí bằng USD cao”, SSI Research nêu.