Tin tưởng vào kinh nghiệm, chất lượng đàm phán thương mại của Việt Nam
Theo báo cáo của Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, tình hình thương mại quốc tế đang diễn biến nhanh và khó lường, nhất là trong bối cảnh Mỹ công bố áp dụng chính sách thuế quan mới đối với hàng hóa của nhiều nước trên thế giới, bao gồm cả Việt Nam.
Theo Cục Xuất nhập khẩu, Mỹ hiện là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, chiếm 29,5% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa. Đồng thời, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 8 của Mỹ.
Ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu cho rằng: Mức thuế bổ sung sẽ tác động mạnh bất lợi, ảnh hưởng lớn đến hầu hết các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sang Mỹ, như Dệt may, da giày chiếm 21,9%; gỗ và sản phẩm từ gỗ chiếm 7,58%; nông - thủy - hải sản chiếm 3,45%...
Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu phân tích: Khi bị áp dụng chính sách này, hàng hoá xuất khẩu của Việt Nam sẽ khó cạnh tranh hơn với hàng hóa nội địa và hàng hoá từ các nước khác được áp mức thuế thấp hơn khi nhập khẩu vào Mỹ.
“Điều này gây áp lực lớn cho cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam về khả năng giảm lợi nhuận, thu hẹp đơn hàng và thị phần xuất khẩu, cũng như sự gián đoạn chuỗi cung ứng và bị tăng tồn kho, khi các đối tác Hoa Kỳ có thể tìm nguồn hàng thay thế từ các nước không bị áp thuế cao”, ông Sơn nói.
Trong diễn biến mới nhất, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ thông báo, Tổng thống Mỹ Donald Trump miễn thuế đối ứng đối với các sản phẩm điện thoại thông minh (smartphone), máy tính và thiết bị công nghệ khác và linh kiện.
Tuy nhiên, nhóm hàng điện tử, các mặt hàng máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; điện thoại các loại và linh kiện; máy ảnh, máy quay phim và linh kiện chiếm 28,65% tổng kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ vẫn có nguy cơ bị ảnh hưởng lớn, khi Nhà Trắng cho biết việc miễn trừ trên được đưa ra vì Tổng thống Donald Trump muốn đảm bảo rằng các doanh nghiệp có thời gian để chuyển sản xuất về nước này.
Trước tình hình đó, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã thành lập Đoàn đàm phán Chính phủ về các vấn đề thương mại với Mỹ; với Trưởng đoàn là Bộ trưởng Bộ Công Thương. Phó Trưởng đoàn và thành viên Đoàn đàm phán là Lãnh đạo các Bộ: Công Thương, Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Khoa học và Công nghệ, Ngoại giao, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Nội vụ và Đại sứ Việt Nam tại Mỹ.
Hiện nay, Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan đang khẩn trương chuẩn bị phương án đàm phán. Đồng thời, ngày 14/4, Bộ trưởng Bộ Công Thương, Trưởng Đoàn đàm phán cũng đã có Công hàm chính thức gửi Trưởng Đại diện Thương mại (USTR), Bộ trưởng Tài chính Mỹ để thông báo về đầu mối đàm phán của Việt Nam, đề nghị Mỹ xác nhận thông tin về nhóm đàm phán của Mỹ và về lịch trình đàm phán.
Liên quan tới vấn đề này, bà Phạm Chi Lan, nguyên Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng: Chúng ta có nhiều kinh nghiệm trong đàm phán thương mại quốc tế, đặc biệt là với Mỹ.
Trên thực tế, Việt Nam đã có nhiều phiên đàm phán, thương thảo với Mỹ trong hơn hai thập kỷ vừa qua, ví dụ như đàm phán để gia nhập Tổ chức Thương mại Quốc tế (WTO), đàm phán Hiệp định thương mại song phương Việt Nam - Hoa Kỳ (BTA), gần đây nhất là có Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (TPP), sau đó là CPTPP.
“Như vậy, có thể thấy rằng trong đàm phán thương mại với Mỹ, chúng ta có sự thấu hiểu, sự hiểu biết nhất định”, bà Phạm Chi Lan nói.
Dù vậy, bà Lan rất lo lắng tiến trình đàm phán thương mại liên quan tới vấn đề chính sách thuế quan mới của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
“Việc đàm phán với Mỹ liên quan tới vấn đề thuế quan rất quan trọng trong bối cảnh Việt Nam đặt ra nhiều mục tiêu tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, một trong những chuyên gia đàm phán thương mại lớn của chúng ta, có thể gọi là số 1 Việt Nam đã khẳng định chất lượng đàm phán vẫn ở mức tốt, nhờ đó tôi tin tưởng chúng ta sẽ có kết quả đàm phán tốt trong thời gian tới”, bà Lan nói.
Chủ động có giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp
Trước khi diễn ra đàm phán thương mại, Việt Nam đã có nhiều giải pháp chủ động hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho cộng đồng doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Hồng Diên, Bộ trưởng Bộ Công Thương cho rằng, những khó khăn từ việc Myx áp thuế đối ứng cũng là cơ hội cho chúng ta chủ động tái cấu trúc nền kinh tế, tái cấu trúc doanh nghiệp để tạo ra những thay đổi tích cực hơn trong dài hạn và để thực hiện được mục tiêu này cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan từ doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng đến cơ quan quản lý nhà nước các cấp.
Bộ trưởng đã gợi mở 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp đối với các hiệp hội ngành hàng, 8 nhóm nhiệm vụ đối với các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu và đề nghị các Bộ, ngành liên quan quan tâm thực hiện 5 nhóm giải pháp trọng tâm để kịp thời hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, ứng phó linh hoạt, hiệu quả với sự thay đổi trong chính sách nhập khẩu từ các nước lớn (đặc biệt là Myx), duy trì tăng trưởng bền vững.
Bộ trưởng đề nghị các Hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp xuất khẩu tiếp tục gửi các kiến nghị, đề xuất bằng văn bản về Bộ Công Thương trước ngày 20/4/2025 để Bộ rà soát và tập trung giải quyết, tháo gỡ theo thẩm quyền hoặc chuyển cho các Bộ, ngành chức năng và báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xem xét chỉ đạo giải quyết những vấn đề không thuộc chức năng hoặc vượt thẩm quyền nhằm đạt được mục tiêu cao nhất là giúp các Hiệp hội, doanh nghiệp ứng phó linh hoạt, hiệu quả với tình hình mới, tiếp tục vững vàng vượt qua khó khăn để ngày càng phát triển, đóng góp tích cực hơn vào sự phát triển của đất nước.
