Tại Diễn đàn Kinh tế - Tài chính Việt Nam 2025 diễn ra vào ngày 5/12, ông Đỗ Thành Trung, Thứ trưởng Bộ Tài chính nhấn mạnh: Từ bên ngoài, kinh tế - chính trị thế giới tiếp tục biến động mạnh, đặc biệt từ tháng 4/2025 khi căng thẳng thuế quan, xung đột địa chính trị và nhiều điểm nóng an ninh leo thang, khiến môi trường toàn cầu thêm bất định và tác động đa chiều tới kinh tế Việt Nam.
Trong nước, giai đoạn 2024-2025 chứng kiến hàng loạt định hướng chiến lược và chính sách đột phá được Đảng và Chính phủ ban hành, tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững.
Từ tháng 7/2025, việc sắp xếp bộ máy, tổ chức lại không gian lãnh thổ tiếp tục được triển khai, mở ra nguồn lực mới cho phát triển.
Với Việt Nam, yêu cầu phát triển đặt ra cấp bách: Đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
“Điều này đòi hỏi Việt Nam phải định vị lại mình trong bối cảnh mới, tạo đột phá trong huy động nguồn lực, đổi mới mô hình tăng trưởng và mở rộng không gian phát triển theo hướng bền vững”, Thứ trưởng nói.
Trong bối cảnh đó, Thứ trưởng Đỗ Thành Trung cho biết, Việt Nam cần xác lập mô hình tăng trưởng mới, trong đó: năng suất các nhân tố tổng hợp, hiệu quả đầu tư, đột phá khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo phải trở thành nền tảng cốt lõi.
Mô hình này đòi hỏi sự kết hợp hài hòa giữa các động lực tăng trưởng truyền thống (đầu tư, xuất khẩu và lao động) với các động lực tăng trưởng mới (kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tri thức, kinh tế tuần hoàn…
Việc xác lập mô hình tăng trưởng mới đòi hỏi sự cộng hưởng và liên kết chặt chẽ giữa các thành phần kinh tế, trong đó Nhà nước giữ vai trò kiến tạo và dẫn dắt, tập trung vào hạ tầng chiến lược và thiết lập khung khổ pháp lý minh bạch, kinh tế tư nhân là động lực sáng tạo và lan tỏa đổi mới, đóng vai trò đầu tàu trong các ngành kinh tế số, công nghiệp chế biến, dịch vụ chất lượng cao.
FDI là nguồn lực bổ sung có chọn lọc, định hướng để gắn kết chuyển giao công nghệ thế hệ mới và tiêu chuẩn quốc tế (ESG). Đồng thời, cần khai thác hiệu quả không gian tăng trưởng mới từ các vùng, địa phương và các cực tăng trưởng; phát huy vai trò đầu tàu của các vùng động lực.
“Đây không chỉ là yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng mà còn là một định hướng chiến lược để Việt Nam hiện thực hóa các mục tiêu đến năm 2030 và 2045”, Thứ trưởng Trung nhấn mạnh.
Chia sẻ với Diễn đàn, ông Nicholas George, Phó Giám đốc Khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Văn phòng Dịch vụ Dự án Liên hợp quốc (UNOPS) khẳng định: Quá trình chuyển đổi đòi hỏi Việt Nam phải xây dựng mô hình tăng trưởng mới với các ngành công nghiệp xanh, sạch hơn.
Đồng thời, hệ thống năng lượng hiệu quả hơn và dịch vụ công số hóa, đồng thời thu hút đầu tư cả khu vực công lẫn tư. Những giải pháp thực chất là điều kiện để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển đầy hoài bão.
Ông Nicholas George cho biết, UNOPS đang phối hợp Bộ Tài chính, các tổ chức quốc tế và bộ, ngành liên quan nhằm khơi thông nguồn vốn cho chuyển dịch năng lượng; hỗ trợ bộ phận pháp chế phát triển thị trường carbon; tổ chức hội thảo về chuỗi cung ứng pin và nghiên cứu các chính sách khuyến khích tài khóa phục vụ mục tiêu xanh hóa.
Cơ quan này cũng hợp tác thúc đẩy phát triển các khu công nghiệp xanh; hỗ trợ triển khai cơ chế điều chỉnh biên giới carbon giúp doanh nghiệp xuất khẩu giảm phát thải; nghiên cứu giải pháp phát triển công nghiệp xe điện và hạ tầng sạc trong bối cảnh số lượng xe điện tăng nhanh.
Song song, UNOPS xây dựng các khuyến nghị pháp lý, kỹ thuật hướng tới mục tiêu giảm 90% phát thải khí nhà kính so với kịch bản thông thường, tạo thêm việc làm và thúc đẩy tăng trưởng xanh. Với nhiều sáng kiến đang triển khai, UNOPS khẳng định tiếp tục đồng hành Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030, nhất là trong xây dựng chuỗi giá trị, nâng cao năng lực cạnh tranh, hội nhập sâu thị trường toàn cầu và hướng tới nền kinh tế phát thải ròng bằng không.
