Hội nghị quy tụ đông đảo đại biểu đến từ các bộ, ngành Trung ương, các tổ chức xúc tiến thương mại, chuyên gia kinh tế, đối tác tài chính, cùng lãnh đạo Tập đoàn, các đơn vị thành viên và kết nối trực tuyến với hệ thống Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ, Hoa Kỳ và Campuchia. Đây là diễn đàn quan trọng nhằm trao đổi, đánh giá toàn diện xu hướng thị trường, nhận diện cơ hội và thách thức đối với hoạt động xuất khẩu của Vinachem trong giai đoạn mới. Hội nghị cũng là bước triển khai cụ thể tinh thần Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 06/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước, trong đó xác định các tập đoàn kinh tế nhà nước như Vinachem phải giữ vai trò tiên phong, dẫn dắt trong những ngành, lĩnh vực then chốt của nền kinh tế; đồng thời quán triệt tinh thần Nghị quyết số 06-NQ/TW của Bộ Chính trị về triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng, với định hướng chuyển mạnh từ "ngoại giao bảo vệ không gian phát triển" sang "kiến tạo năng lực phát triển quốc gia".
Tham dự Hội nghị có ông Trần Chí Thành, Phó Vụ trưởng Vụ Ngoại giao Kinh tế (Bộ Ngoại giao); ông Nguyễn Duy Kiên, Trưởng phòng Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương); ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng thư ký kiêm Trưởng ban Pháp chế Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); ông Bùi Trung Thướng, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Ấn Độ; ông Đỗ Ngọc Hưng, Tham tán Thương mại, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ; ông Đỗ Việt Phương, Tham tán Thương mại tại Campuchia; bà Bùi Kim Thùy, chuyên gia kinh tế, thành viên Hội đồng Cố vấn Harvard; ông Trương Song Hào, Phó Giám đốc Ban Khách hàng doanh nghiệp lớn, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank);
Về phía Vinachem có ông Phùng Quang Hiệp, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn Hóa chất Việt Nam và ông Nguyễn Hữu Tú, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam, Các thành viên Hội đồng thành viên, Phó tổng giám đốc, Kế toán trưởng, lãnh đạo các ban chuyên môn và lãnh đạo các đơn vị thành viên Tập đoàn.
Xuất khẩu – trụ cột tăng trưởng cho giai đoạn mới
"Đây không phải một hội nghị tổng kết thông thường." Mở đầu bài phát biểu, ông Nguyễn Hữu Tú, Tổng Giám đốc Tập đoàn, đặt vấn đề thẳng: Vinachem phải đưa xuất khẩu thành động lực tăng trưởng thực sự cho giai đoạn 2026-2030, để hội nghị hôm nay là nơi kết nối, nơi chúng ta cùng tìm ra những con đường hiệu quả nhất để đưa thương hiệu Vinachem thâm nhập sâu hơn và bền vững hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Cơ sở cho yêu cầu đó là những con số của 5 năm qua: kim ngạch xuất khẩu toàn Tập đoàn đạt khoảng 2,47 tỷ USD giai đoạn 2021-2025, tăng bình quân 12,4%/năm; riêng năm 2025 vượt 571 triệu USD, sản phẩm có mặt tại hơn 80 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đó là thành quả của gần 20.000 cán bộ, kỹ sư, người lao động Vinachem — và cũng là bệ phóng cho một chặng đường đòi hỏi nhiều hơn thế.
Ông Nguyễn Hữu Tú nêu năm bài toán Hội nghị phải giải quyết: chuyển từ bán "sản phẩm mình có" sang đáp ứng "sản phẩm thị trường cần"; chuyển đổi xanh để vượt qua CBAM và các tiêu chuẩn ESG; phát huy mạng lưới ngoại giao kinh tế và hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài; quản trị rủi ro thanh toán và đưa AI vào dự báo thị trường; cùng một đội ngũ nhân sự xuất khẩu đủ bản lĩnh, đủ chuyên nghiệp. Đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là ba trục xoay quanh mục tiêu: tăng trưởng xuất khẩu hai con số mỗi năm, kim ngạch vượt 1 tỷ USD và doanh thu vượt 100 nghìn tỷ đồng vào năm 2030.
Giải pháp từ các đơn vị thành viên: hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng
Tại Hội nghị, Ban Kế hoạch Kinh doanh Tập đoàn đã xây dựng báo cáo đánh giá tổng quan tình hình xuất khẩu của Vinachem giai đoạn 2021-2025 và xây dựng kế hoạch xuất khẩu giai đoạn 2026-2030, làm cơ sở để các đơn vị thành viên đối chiếu thực tiễn hoạt động và đề xuất giải pháp cụ thể. Trên nền tảng đó, đại diện các đơn vị thành viên đã chia sẻ nhiều giải pháp thực tiễn đang được triển khai nhằm cụ thể hóa các nhiệm vụ trọng tâm mà Tổng Giám đốc Tập đoàn đã đề ra.
Về xây dựng và bảo vệ thương hiệu, Công ty Cổ phần Phân bón Bình Điền kiên trì gắn xuất khẩu với thương hiệu "Phân bón Đầu Trâu", kết hợp đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tại các thị trường mục tiêu với việc lấy kỹ thuật đồng hành cùng thương mại — tổ chức hội thảo, mô hình trình diễn gắn với chuyển giao kỹ thuật canh tác để tạo dựng niềm tin trực tiếp với nông dân trước khi mở rộng thương mại chính thức. Công ty Cổ phần Pin Ắc quy Miền Nam (Pinaco) xác định phát triển thị trường theo chiều sâu, lấy khách hàng làm trung tâm, chuyển từ tư duy "bán sản phẩm" sang "đồng hành cùng khách hàng" phát triển hệ thống phân phối, đồng thời mở rộng có chọn lọc sang các thị trường mới để cân bằng cơ cấu, giảm phụ thuộc vào một số khu vực truyền thống.
Về nâng cao năng lực cạnh tranh và ứng phó rủi ro, Công ty Cổ phần Công nghiệp Cao su Miền Nam (Casumina) chú trọng đầu tư chất lượng sản phẩm, chuyển dịch cơ cấu sang các dòng có hàm lượng công nghệ cao, chủ động xây dựng hệ thống dữ liệu minh bạch để ứng phó hiệu quả với các vụ việc phòng vệ thương mại tại nhiều thị trường. Các đơn vị cũng thống nhất đẩy mạnh chuyên môn hóa đội ngũ xuất nhập khẩu theo các chức năng kinh doanh quốc tế, chứng từ, logistics; tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong quản trị đơn hàng và chuỗi cung ứng; đồng thời chủ động tranh thủ sự hỗ trợ của Tập đoàn và hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài trong xúc tiến thương mại, thẩm định đối tác và cảnh báo sớm rủi ro thị trường.
Góc nhìn từ các cơ quan quản lý và đối tác của Vinachem
Phát biểu tham luận tại Hội nghị, đồng chí Trần Chí Thành, Phó Vụ trưởng Vụ Ngoại giao Kinh tế (Bộ Ngoại giao) cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu, ngoại giao kinh tế cần chuyển mạnh từ vai trò hỗ trợ sang đồng hành, kiến tạo không gian phát triển cho doanh nghiệp. Đồng chí nhấn mạnh, Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định rõ các tập đoàn kinh tế nhà nước như Vinachem phải giữ vai trò tiên phong, dẫn dắt trong những ngành, lĩnh vực then chốt của nền kinh tế; đồng thời, tinh thần Nghị quyết số 06-NQ/TW về triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng cũng đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy đối ngoại theo hướng lấy phát triển làm trung tâm, đưa ngoại giao kinh tế trở thành một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng quốc gia. Trên cơ sở đó, Bộ Ngoại giao đề xuất tăng cường phối hợp với Vinachem trong xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu, lồng ghép hợp tác ngành hóa chất vào các hoạt động đối ngoại cấp cao, đồng thời thúc đẩy kết nối chuyển giao công nghệ và thu hút đầu tư công nghệ cao từ các đối tác chiến lược như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức và Pháp.
Ở góc độ quản lý nhà nước về thương mại, ông Nguyễn Duy Kiên, đại diện Bộ Công Thương, cho biết sáu tháng đầu năm 2026, xuất khẩu của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng mạnh, đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21%; riêng ngành hóa chất đạt 1,572 tỷ USD, tăng 10,8%. Tuy nhiên, theo ông, những lợi thế về chi phí đang dần thu hẹp khi các tiêu chuẩn xanh, yêu cầu ESG và các biện pháp phòng vệ thương mại ngày càng trở thành "hàng rào" mới của thương mại quốc tế. Do đó, doanh nghiệp cần chuyển dịch từ cạnh tranh bằng giá sang cạnh tranh bằng công nghệ, tiêu chuẩn, chuyển đổi số và thương hiệu, đồng thời khai thác hiệu quả mạng lưới Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài như một kênh thông tin thị trường và cảnh báo sớm rủi ro.
Chia sẻ về cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do (FTA), ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký VCCI, nhận định Liên minh châu Âu vẫn là một trong những thị trường có dư địa lớn nhất đối với các nhóm sản phẩm thế mạnh của Vinachem như phân bón, cao su, pin - ắc quy và chất tẩy rửa. Theo ông, lợi thế thuế quan từ EVFTA chỉ có thể được chuyển hóa thành lợi thế cạnh tranh khi doanh nghiệp chủ động đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật, chuẩn hóa dữ liệu sản phẩm và nâng cao năng lực ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại. Ông cũng đề xuất Vinachem xây dựng lộ trình khai thác FTA theo hướng lựa chọn đúng thị trường, tuân thủ quy tắc xuất xứ, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và không ngừng nâng cao năng lực cạnh tranh để phát triển bền vững tại các thị trường quốc tế.
Ở góc độ tài chính, ông Trương Song Hào, đại diện Vietcombank, giới thiệu các giải pháp tài trợ thương mại và thanh toán quốc tế được thiết kế theo chuỗi giá trị của ngành hóa chất, từ tài trợ vốn lưu động, mua hẳn miễn truy đòi bộ chứng từ theo L/C đến các công cụ phòng ngừa rủi ro tỷ giá. Đây được xem là những giải pháp góp phần nâng cao năng lực quản trị tài chính và giảm thiểu rủi ro cho các doanh nghiệp xuất khẩu trong bối cảnh thị trường quốc tế nhiều biến động.
Kết nối trực tuyến với Hội nghị, các Tham tán Thương mại Việt Nam tại Ấn Độ, Hoa Kỳ và Campuchia đã cung cấp góc nhìn cập nhật về xu hướng thị trường, nhu cầu nhập khẩu và những yêu cầu mới đối với các nhóm sản phẩm thế mạnh của Vinachem. Mặc dù đánh giá cả ba thị trường đều còn nhiều dư địa phát triển, các Thương vụ cho rằng mỗi địa bàn có hệ thống tiêu chuẩn, quy định kỹ thuật và môi trường cạnh tranh riêng, đòi hỏi doanh nghiệp phải xây dựng chiến lược tiếp cận phù hợp thay vì áp dụng một mô hình chung cho mọi thị trường. Các Thương vụ cũng cam kết tiếp tục đồng hành cùng Vinachem trong xúc tiến thương mại, kết nối đối tác, hỗ trợ thẩm định doanh nghiệp nhập khẩu, cung cấp thông tin thị trường và cảnh báo sớm các rủi ro về chính sách, thương mại, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động xuất khẩu của Tập đoàn trong giai đoạn tới.
Sáu giải pháp trọng tâm cho chiến lược xuất khẩu giai đoạn mới
Phát biểu kết luận Hội nghị, ông Nguyễn Hữu Tú, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam đánh giá kết quả xuất khẩu năm 2025 là nền tảng quan trọng để Vinachem bước vào giai đoạn phát triển mới, song nhấn mạnh toàn hệ thống tuyệt đối không được chủ quan trước những biến động ngày càng phức tạp của kinh tế và thương mại toàn cầu. Trên tinh thần đó, Tổng Giám đốc yêu cầu các đơn vị tập trung triển khai sáu nhiệm vụ trọng tâm: kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026; nâng cao chất lượng dự báo và phân tích thị trường; nghiên cứu, phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu từng thị trường; xây dựng đội ngũ nhân sự xuất khẩu chuyên nghiệp; khai thác hiệu quả mạng lưới 20 FTA mà Việt Nam đã ký kết, trong đó có 17 FTA đã có hiệu lực với hơn 60 đối tác; đồng thời tăng cường quản trị rủi ro trong hoạt động ngoại thương, đặc biệt đối với hoạt động xuất khẩu trực tiếp.
Không chỉ là diễn đàn trao đổi về công tác xuất khẩu, Hội nghị lần này đã hình thành một không gian kết nối giữa cơ quan quản lý nhà nước, hệ thống ngoại giao kinh tế, các Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài, giới chuyên gia, tổ chức tài chính và cộng đồng doanh nghiệp trong toàn Tập đoàn. Những khuyến nghị về mở rộng thị trường, tận dụng các FTA thế hệ mới, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, quản trị rủi ro và phát triển thương hiệu đã góp phần định hình những định hướng hành động cụ thể cho Vinachem trong giai đoạn 2026–2030.
Trong bối cảnh cạnh tranh thương mại toàn cầu ngày càng gay gắt, xuất khẩu không còn chỉ là mục tiêu tăng trưởng doanh thu mà trở thành thước đo năng lực cạnh tranh, trình độ công nghệ và vị thế của doanh nghiệp trên chuỗi giá trị quốc tế. Với quyết tâm đổi mới, sự đồng hành của các bộ, ngành, hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài cùng các đối tác chiến lược, Vinachem đang từng bước xây dựng nền tảng để hiện thực hóa mục tiêu đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD vào năm 2030, qua đó góp phần thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số của đất nước và khẳng định vai trò của doanh nghiệp nhà nước tiên phong trong phát triển ngành công nghiệp hóa chất Việt Nam.