Trước Tết Nguyên đán, tình trạng ùn ứ hàng hóa ở các khu vực cửa khẩu thuộc tỉnh Lạng Sơn rất phức tạp. Hàng nghìn xe container nằm chờ ở cửa khẩu để chờ được thông quan.
Thế nhưng, tại thời điểm khó khăn đó, một số đối tượng đã xuất hiện, đứng ra thu tiền "môi giới" với giá từ hàng chục triệu đến hàng trăm triệu đồng với lời chào mời rằng có quan hệ với chỗ này, chỗ kia để xe hàng có thể xuất khẩu sang phía Trung Quốc một cách nhanh nhất.
Mặc dù công an tỉnh Lạng Sơn đã khởi tố một số cán bộ hải quan, mở rộng điều tra vụ "xếp lốt" đưa xe qua cửa khẩu. Thế nhưng, Bộ Tài chính khẳng định chưa phát hiện ra trường hợp nào.
Chủ hàng nào muốn thông quan nhanh thì chi tiền để “mua lốt”, “làm luật”, xe nào mua lốt thì được lên cửa khẩu sớm hơn, còn không phải nằm chờ, thậm chí thời gian chờ lên tới hơn 20 ngày, ảnh hưởng đến chất lượng hàng hóa…
Tình trạng tiêu cực này đã gây hoang mang, bức xúc cho nhiều chủ hàng đang có nông sản xếp hàng ở Lạng Sơn khi hoạt động thông quan hàng hóa không có sự bình đẳng, minh bạch, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín xuất nhập khẩu của địa phương này trong bối cảnh đầy khó khăn hiện nay.
Thậm chí, một số chủ hàng tố cáo “mua lốt”, “làm luật” có sự bảo kê, tiếp tay của một số cán bộ Hải quan cửa khẩu.
Về vấn đề này, chiều 3/3, Bộ Tài chính đã chính thức lên tiếng về vấn đề này. Theo Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan đã chỉ đạo, triển khai các biện pháp rà soát, đánh giá việc thực hiện quy trình thủ tục tại các Chi cục Hải quan cửa khẩu, thực hiện các biện pháp kiểm soát nội ngành, bảo vệ chính trị nội bộ.
Cụ thể, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị thuộc và trực thuộc tăng cường hơn nữa công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện kỷ luật, kỷ cương trong khi thi hành công vụ của công chức hải quan; nâng cao công tác bảo vệ chính trị nội bộ; đảm bảo công chức hải quan không thực hiện, tiếp tay, bảo kê cho hành vi tham nhũng, tiêu cực, phiền hà, sách nhiễu, vi phạm pháp luật.
Đồng thời, ngành Hải quan tiếp tục triển khai các giải pháp hỗ trợ, đồng hành cùng doanh nghiệp XNK nói chung và doanh nghiệp xuất khẩu nông sản nói riêng, quan tâm các giải pháp tránh ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu, đảm bảo công tác quản lý hải quan.
Trong công tác quản lý hàng nông sản xuất khẩu tại các cửa khẩu thì việc thực hiện quản lý phương tiện vận tải hàng hóa xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc có sự tham gia trực tiếp của nhiều lực lượng: Ban Quản lý cửa khẩu, Biên phòng, Hải quan,…
Việc sắp xếp thứ tự các phương tiện vận tải chuyên chở hàng nông sản xuất khẩu trong khu vực cửa khẩu là do lực lượng Biên phòng và Ban quản lý của cửa khẩu thực hiện, Cơ quan Hải quan chỉ thực hiện công tác đăng ký tờ khai, thực hiện giám sát hàng hóa xuất khẩu, doanh nghiệp chỉ nộp duy nhất 01 khoản tiền lệ phí hải quan theo quy định của pháp luật do Kho bạc nhà nước thu (20.0000 đồng/tờ khai).
Theo phân luồng làm thủ tục Hải quan, trên cơ sở các biện pháp quản lý rủi ro trong nghiệp vụ của Hải quan thì hầu hết các lô hàng nông sản xuất khẩu đều thuộc luồng xanh, không phải kiểm tra thực tế hàng hóa.
Mặt khác, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, công chức hải quan phải thực hiện các biện pháp phòng, chống Covid-19 trong khu vực cửa khẩu nên công chức hải quan không tiếp xúc, làm việc trực tiếp với lái xe mà thực hiện thủ tục hải quan với người khai hải quan.
Qua rà soát, đến thời điểm hiện tại, các Chi cục Hải quan tại các cửa khẩu đã thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ theo quy định, không có việc chỉ đạo, tiếp tay của lãnh đạo, công chức hải quan cho các hoạt động cho các hoạt động “luật ngầm”, chưa phát hiện có dấu hiệu bảo kê, tiêu cực trong việc xếp “lốt”, chi cho “nhà luật” để được xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc qua các cửa khẩu.
Tuy nhiên, trước đó, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Lạng Sơn đã tống đạt quyết định khởi tố hàng loạt cán bộ hải quan, mở rộng điều tra vụ "xếp lốt" đưa xe qua cửa khẩu.
Cụ thể, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Lạng Sơn đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, thực hiện lệnh bắt tạm giam đối với Lê Đức Quỳnh, trú xã Hoàng Đồng, TP Lạng Sơn (Lạng Sơn); Ngô Xuân Trường, cán bộ Hải quan tỉnh Lạng Sơn và Phạm Văn Hoàn, nguyên cán bộ Công an tỉnh Lạng Sơn, để điều tra cùng về hành vi “đưa hối lộ”.
Cả 3 người này đều liên quan đến đường dây "làm luật" để đưa xe tải qua cửa khẩu Lạng Sơn sang Trung Quốc.
