Chiều 22/12, Hội thảo Khoa học “Phát huy giá trị Áo dài Nhà Nguyễn trong đời sống đương đại – Xây dựng Huế trở thành Kinh đô Áo dài Việt Nam”, do Sở Văn hóa, Thể thao Thừa Thiên Huế tổ chức, có sự góp mặt của nhiều nhà nghiên cứu, nhà thiết kế áo dài truyền thống đến từ Hà Nội, Huế và TP HCM.
Ông Phan Thanh Hải, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao tỉnh Thừa Thiên Huế tại hội thảo chiều 22/12 - Ảnh: Võ Thạnh
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận về vị trí, vai trò của chiếc áo dài truyền thống trong đời sống văn hóa Huế, văn hóa Việt Nam nói chung, đồng thời đề xuất nhiều pháp để bảo vệ, phục hồi, nâng cao giá trị và phổ biến, lan tỏa áo dài truyền thống trong bối cảnh hiện nay.
Các đại biểu cũng góp ý xây dựng các chính sách để bảo vệ, tôn vinh và phát huy giá trị áo dài truyền thống, đề xuất các chính sách, sáng kiến để hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong lĩnh vực thiết kế, may đo, sản xuất, trình diễn, phân phối áo dài truyền thống cũng như tìm các giải pháp để xây dựng Thừa Thiên – Huế trở thành Kinh đô Áo dài Việt Nam.
Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Thừa Thiên – Huế Phan Thanh Hải cho biết, trong thời Nguyễn, Huế là kinh đô của đất nước, xứng danh là Kinh đô Áo dài của Việt Nam bởi là nơi tập trung các loại hình trang phục áo dài phong phú. Trong đó, trọng tâm là áo ngũ thân, áo nhật bình đã góp phần vô cùng quan trọng để nước ta có một chế độ “Y quan rực rỡ”, biểu tượng cho sự thống nhất về văn hóa của một dân tộc dòng dõi con Rồng cháu Tiên.
Theo ông Hải, để đẩy mạnh công cuộc bảo tồn, phục dựng và phát huy giá trị di sản áo dài, tỉnh cần nghiên cứu, sưu tầm, xây dựng cơ sở dữ liệu về áo dài; tổ chức, quảng bá truyền thông về hình ảnh áo dài Huế; tạo lập và quản lý nhãn hiệu chứng nhận “Huế - Kinh đô Áo dài”; xây dựng hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, tiến tới xây dựng hồ sơ đệ trình UNESCO công nhận Áo dài Huế là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại; xây dựng các tour du lịch, sản phẩm du lịch gắn với Áo dài Huế.
"Ngày nay, việc bảo tồn, khai thác và phát huy giá trị di sản áo dài là hết sức phù hợp, cần thiết và có ý nghĩa to lớn trong sự nghiệp phát triển kinh tế xã hội của địa phương. Phục hưng áo dài để mỗi khi nghĩ đến Huế là người ta phải nghĩ ngay đến xứ sở của áo dài, phải khát khao được đến Huế để nhìn ngắm, trải nghiệm, mặc áo dài, may áo dài cho bản thân và làm quà tặng cho bạn bè, người thân...", ông Thanh Hải phát biểu.
Chia sẻ về vấn đề này, nghệ nhân Phạm Văn Tuyền, Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, để phát huy giá trị áo dài thời Nguyễn trong cuộc sống đương đại, các cơ quan quản lý nhà nước cần có văn bản hướng dẫn tiêu chí nhận diện áo dài ngũ thân truyền thống để các nhà thiết kế, nhà may và toàn dân hiểu thêm về dòng sản phẩm đã bị lãng quên một thời này; cần tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo triển lãm sản phẩm để liên kết nhà sản xuất vải, nhà thiết kế và nhà may để cùng trao đổi và điều chỉnh hợp tác cho sản phẩm đầu ra và đầu vào phù hợp cuộc sống đương đại.
Trình diễn áo dài tại hội thảo chiều 22/12 - Ảnh: Võ Thạnh
Nam nữ áo dài trong lễ tri ân chúa Nguyễn Phúc Khoát
Áo dài ngũ thân trong lễ hội áo dài và lễ hội ẩm thực Huế 2020
Áo dài làm đẹp thêm người phụ nữ Huế thời nay
Chung quan điểm, ông Nguyễn Đức Bình, Chủ nhiệm CLB Đình Làng Việt, cũng cho rằng, đến nay chưa có văn bản nào chính thức công nhận áo dài là trang phục đại diện cho dân tộc, quy định kiểu dáng, cách sử dụng.
Ông Bình cho rằng, hoàn thiện thể chế cho trang phục áo dài là việc làm cấp thiết bởi sẽ giải quyết hành lang pháp lý, tháo gỡ vấn đề bản quyền, chính danh của áo dài Việt và là động lực trong việc giáo dục, quảng bá văn hóa Việt Nam. Ngoài ra, ông Bình cũng góp ý sớm công nhận áo dài ngũ thân cả nam và nữ là lễ phục nhà nước.
Thừa Thiên - Huế vốn là chiếc nôi sản sinh của áo dài ngũ thân, đồng thời là mảnh đất gìn giữ, nuôi dưỡng và phát triển áo dài Việt Nam suốt hàng trăm năm qua. Vì vậy, áo dài là bản sắc văn hóa vùng đất, nét đẹp của con người xứ Huế.
Tháng 8/2021, Đề án “Huế - Kinh đô Áo dài Việt Nam” được Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên - Huế chính thức phê duyệt. Qua đó, địa phương hướng đến phục hưng di sản văn hóa truyền thống - áo dài Huế, đưa di sản ấy vào cuộc sống đương đại và từng bước xây dựng hình ảnh, thương hiệu áo dài Huế để trang phục này trở thành sản phẩm văn hóa du lịch đặc sắc của địa phương.
Từ đó, phát triển Cố đô Huế thực sự là kinh đô của áo dài Việt Nam và Thừa Thiên - Huế, trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trên nền tảng bảo tồn, phát huy giá trị di sản Cố đô và bản sắc văn hóa Huế theo Nghị quyết 54-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Nguyễn Hoàng
