Ngày 6/1/2026, tại Tòa án Quân sự Thủ đô Hà Nội, Tòa án Quân sự Quân khu 5 sẽ mở phiên tòa hình sự sơ thẩm xét xử bị cáo Nguyễn Văn Hậu (tức Hậu “pháo”, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Phúc Sơn) và các đồng phạm trong vụ án liên quan việc thâu tóm khu đất sân bay Nha Trang (cũ).
Diễn biến vụ án liên quan đất sân bay Nha Trang
Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát Quân sự Trung ương, vụ án liên quan việc quản lý, sử dụng sân bay Nha Trang (cũ) có diện tích hơn 238 ha, là khu đất giáp đường biển Trần Phú, thuộc quyền quản lý của Trường Sĩ quan không quân. Trong đó, khu hiệu bộ chiếm hơn 52 ha; gần 186 ha còn lại do Trung đoàn 920 quản lý, được xếp vào danh mục tài sản đặc biệt phục vụ nhiệm vụ quốc phòng.
Trước yêu cầu khai thác quỹ đất khu vực trung tâm Nha Trang, ngày 11/9/2009, Bộ Quốc phòng và UBND tỉnh Khánh Hòa ký tờ trình gửi Thủ tướng Chính phủ xin chủ trương chuyển đổi mục đích sử dụng đất và được đồng ý. Năm 2014, Thủ tướng có ý kiến chỉ đạo, giao Bộ Quốc phòng chủ trì, phối hợp với tỉnh Khánh Hòa và các cơ quan liên quan thống nhất phương án khai thác đất để hoàn vốn cho dự án BT (xây dựng - chuyển giao) Sân bay Phan Thiết và cơ sở hạ tầng cho Trung đoàn 920 tại Cam Ranh, với điều kiện toàn bộ quá trình chuyển nhượng, giao đất phải thực hiện đúng quy định pháp luật.
Năm 2015, Chính phủ cho phép chuyển giao khoảng 186 ha đất quốc phòng tại sân bay Nha Trang cho tỉnh Khánh Hòa. Tháng 4/2015, UBND tỉnh Khánh Hòa phê duyệt quy hoạch Dự án Khu đô thị - Trung tâm thương mại - Dịch vụ - Tài chính - Du lịch Nha Trang, chủ đầu tư là Tập đoàn Phúc Sơn, không thông qua đấu thầu chọn nhà đầu tư.
Các bị cáo bị truy tố về vi phạm quy định quản lý đất đai
Trong vụ án, các bị cáo Nguyễn Chiến Thắng (cựu Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa), Lê Đức Vinh (cựu Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa), Đào Công Thiên (cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa) và Võ Tấn Thái (cựu Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ) tỉnh Khánh Hòa) bị truy tố về tội Vi phạm các quy định về quản lý đất đai.
Cùng bị truy tố về tội danh trên là bị cáo Nguyễn Duy Cường (cựu Thiếu tướng, cựu Hiệu trưởng Trường Sĩ quan không quân) và bị cáo Hoàng Viết Quang (cựu Thiếu tướng, cựu Phó Cục trưởng Cục Tác chiến - Bộ Quốc phòng).
Cáo trạng nêu rõ, từ năm 2015 đến 2024, trong quá trình chuyển giao khoảng 186 ha đất quốc phòng tại sân bay Nha Trang cho UBND tỉnh Khánh Hòa, các bị cáo đã làm trái trình tự, thủ tục pháp luật, không đúng ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng và quan điểm thống nhất giữa Bộ Quốc phòng với UBND tỉnh Khánh Hòa. Theo đó, gần 63 ha đất quốc phòng đã được bàn giao trái phép cho Tập đoàn Phúc Sơn thực hiện dự án trái quy định, gây thiệt hại cho Nhà nước trong quản lý, sử dụng đất quốc phòng.
Ba bị cáo bị truy tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản
Bị cáo Nguyễn Văn Hậu (cựu Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Phúc Sơn), Nguyễn Thị Hằng (chị gái Hậu, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Phúc Sơn) và Trần Hữu Định (bạn thân Hậu, Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư Nam Á) bị truy tố về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Cáo trạng xác định, Nguyễn Văn Hậu biết rõ đất quốc phòng tại sân bay Nha Trang chưa được Thủ tướng sắp xếp cơ sở nhà, đất, chưa có quyết định thu hồi, giao đất; dự án Khu trung tâm đô thị Thương mại - Dịch vụ - Tài chính - Du lịch Nha Trang chưa được tỉnh phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 và chưa được cấp phép xây dựng, nhưng vẫn chỉ đạo nhân viên tổ chức truyền thông, giới thiệu dự án đã đủ thủ tục pháp lý.
Sau đó, Tập đoàn Phúc Sơn phân phối bán hàng, ký 983 hợp đồng tiến trình chuyển nhượng quyền sử dụng đất với 683 cá nhân, chiếm đoạt hơn 7.000 tỷ đồng. Trần Hữu Định và Nguyễn Thị Hằng bị cáo buộc đã giúp Nguyễn Văn Hậu hợp thức chứng từ kế toán trong quá trình Tập đoàn Phúc Sơn ký 211 hợp đồng, đứng tên nộp 10% giá trị hợp đồng, để ngoài sổ sách kế toán 1.000 tỷ đồng, chuyển cho Hậu và chị gái để mua vàng, gửi tiết kiệm.
Biện pháp tố tụng và xử lý tài sản
Quá trình điều tra, Cơ quan điều tra hình sự Bộ Quốc phòng đã kê biên, tạm giữ tài sản của Nguyễn Văn Hậu, Trần Hữu Định, Nguyễn Thị Hằng cùng các cá nhân, công ty liên quan. Viện Kiểm sát Quân sự Trung ương quyết định tạm giữ 1.422 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên các tổ chức, cá nhân; một ôtô Mercedes S600 đăng ký tên Tập đoàn Phúc Sơn; 500 miếng vàng của Nguyễn Văn Hậu; 33 miếng vàng của Nguyễn Thị Hằng, cùng toàn bộ số tiền còn lại của Nguyễn Văn Hậu.
Viện kiểm sát ghi nhận việc Nguyễn Văn Hậu đề nghị bán 501 miếng vàng để nộp 60 tỷ đồng khắc phục hậu quả nên đã ra quyết định trả lại số vàng này cho Hậu. Hiện, Hậu đã nộp số tiền trên vào tài khoản của cơ quan thi hành án.
Làm việc với cơ quan điều tra, Nguyễn Văn Hậu khai sau khi công ty được giao đất và chuyển nhượng đất thành công, vào các dịp lễ, tết có đưa quà cho cựu Thiếu tướng Hoàng Viết Quang để cảm ơn. Quá trình điều tra, bị can Hoàng Viết Quang nhận thức được hành vi sai phạm và tự nguyện nộp lại 4 tỷ đồng.
Cảnh báo về giao dịch dự án bất động sản chưa đủ pháp lý
Từ nội dung vụ án, cơ quan chức năng khuyến cáo tổ chức, cá nhân khi tham gia giao dịch bất động sản cần tìm hiểu kỹ hồ sơ pháp lý dự án, đặc biệt là quyết định thu hồi, giao đất, quy hoạch chi tiết và giấy phép xây dựng. Người dân cần thận trọng trước các thông tin quảng bá, giới thiệu dự án được nói là “đầy đủ pháp lý” nhưng chưa được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, để phòng ngừa rủi ro, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
