Trước đó, khoảng 12h40 ngày 6/9, Bệnh viện Đa khoa khu vực Bắc Mê (Tuyên Quang) tiếp nhận bé N.N.L., 12 tuổi, trú xã Đường Hồng, trong tình trạng đặc biệt nguy kịch, ngừng tuần hoàn, ngừng hô hấp.
Ê-kíp cấp cứu lập tức ép tim ngoài lồng ngực, hỗ trợ hô hấp bằng máy thở, sử dụng thuốc vận mạch và triển khai các biện pháp hồi sức tích cực. Sau quá trình cấp cứu, tình trạng bệnh nhi từng bước cải thiện. Đến ngày 7/9, bé được cai máy thở, các dấu hiệu lâm sàng ổn định hơn và tiếp tục được theo dõi, điều trị.
Theo thông tin ban đầu từ gia đình, trước khi xảy ra sự việc, người mẹ cùng hai con gái uống một loại nước do người mẹ tự lấy nguyên liệu thực vật để pha. Sau đó, người mẹ và một người con tử vong.
Cơ quan chuyên môn nghi ngờ vụ việc liên quan đến ngộ độc thực vật, trong đó có khả năng liên quan đến lá ngón, song nguyên nhân chính xác chưa được xác định chính thức. Các cơ quan chức năng đang tiếp tục điều tra, lấy mẫu và đánh giá để làm rõ tác nhân gây ngộ độc.
Ngày 9/9, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đề nghị Sở Y tế Tuyên Quang khẩn trương chỉ đạo các cơ sở y tế tập trung nguồn lực điều trị bệnh nhân, đồng thời phối hợp các đơn vị liên quan xác minh, điều tra và lấy mẫu thực phẩm, nguyên liệu nghi gây ngộ độc nếu có.
Cục cũng yêu cầu địa phương tăng cường cảnh báo người dân về nguy cơ từ các loại cây, lá, củ, quả tự nhiên không rõ nguồn gốc; không tự ý sử dụng hoặc chế biến nguyên liệu thực vật theo kinh nghiệm truyền miệng khi chưa có hướng dẫn của người có chuyên môn.
Vụ việc một lần nữa cho thấy nguy cơ từ thói quen sử dụng cây, lá rừng để nấu nước uống hoặc làm thuốc mà không xác định chắc chắn độ an toàn. Một số thực vật chứa độc chất mạnh, có thể nhanh chóng gây tổn thương hệ thần kinh, tim mạch, hô hấp, dẫn đến hôn mê, suy hô hấp, rối loạn tuần hoàn, thậm chí tử vong.
Đặc biệt, lá ngón được cảnh báo là thực vật có độc tính rất cao. Việc nhầm lẫn với các loại cây có thể sử dụng làm thực phẩm hoặc dùng theo kinh nghiệm truyền miệng có thể gây hậu quả nghiêm trọng.
Cục An toàn thực phẩm yêu cầu Sở Y tế Tuyên Quang theo dõi sát diễn biến vụ việc, cập nhật thông tin hằng ngày và sớm công khai kết quả điều tra để cảnh báo nguy cơ cho cộng đồng.
Người dân được khuyến cáo không tự ý hái, sử dụng cây, lá, củ, quả rừng khi chưa xác định chắc chắn đó là thực vật an toàn; không dùng để nấu nước uống, làm thuốc hoặc chế biến thực phẩm theo kinh nghiệm truyền miệng. Đặc biệt, không cho trẻ em sử dụng các loại nước được chế biến từ cây, lá không rõ nguồn gốc.
Khi nhiều người trong cùng gia đình cùng xuất hiện triệu chứng bất thường sau khi ăn, uống một loại thực phẩm hoặc nước, cần nghĩ đến khả năng ngộ độc và đưa người bệnh đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Nếu còn mẫu cây, lá, thực phẩm hoặc nước đã sử dụng, cần bảo quản và cung cấp cho cơ sở y tế để hỗ trợ xác định nguyên nhân.
