Theo kế hoạch tổ chức thi lại kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đối với thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, kỳ thi được tổ chức trong hai ngày 14 và 15/8. Các thí sinh được giữ nguyên số báo danh và dữ liệu phòng thi như tại kỳ thi chính thức.
Sau môn Ngữ văn diễn ra trong buổi sáng, chiều cùng ngày, các em tiếp tục làm bài thi môn Toán trong 90 phút.
Đề Văn gồm hai phần Đọc hiểu (4 điểm) và Viết (6 điểm), được đánh giá có độ phân hóa khá tốt, đặc biệt ở phần nghị luận văn học.
Phần Đọc hiểu sử dụng văn bản nghị luận “Những ‘mặt trận vô hình’ của an ninh văn hóa” đăng trên báo Công an nhân dân. Hệ thống câu hỏi yêu cầu thí sinh xác định luận đề, nhận diện đặc trưng của an ninh phi truyền thống, giải thích cách dùng từ trong ngữ cảnh, nêu quan điểm của tác giả và vận dụng nội dung văn bản để đề xuất giải pháp giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trong bối cảnh toàn cầu hóa.
Ở phần Viết, đề yêu cầu thí sinh viết khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ về sự cần thiết của trung thực khi tạo lập và chia sẻ thông tin, từ thực trạng tin xấu độc, tin chưa kiểm chứng, video giả mạo làm ảnh hưởng đến niềm tin xã hội.
Với câu nghị luận văn học, thí sinh viết khoảng 600 chữ phân tích bài thơ Cánh đồng tuổi thơ của Trịnh Thanh Sơn.
Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo và Công luận, ThS. Nguyễn Phước Bảo Khôi, Giảng viên Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư phạm TP HCM, cho biết đề có độ phân hóa khá tốt, tập trung chủ yếu ở phần Viết.
“Mạch đề thi tự nhiên, ngữ liệu giàu sức gợi, cần người chấm nhận ra và ghi nhận”, ông Khôi nhận xét.
Theo ông, câu nghị luận xã hội đặt ra vấn đề gần gũi với học sinh nhưng không dễ để bàn luận sâu nếu thiếu trải nghiệm và tư duy độc lập. Trong khi đó, câu nghị luận văn học đòi hỏi thí sinh huy động đồng thời năng lực đọc, cảm thụ, phân tích, lý giải, tổ chức lập luận và diễn đạt.
Đặc biệt, Cánh đồng tuổi thơ là ngữ liệu giàu sức gợi, từ hình ảnh cánh đồng, lao động, tuổi thơ đến ký ức quê hương và hành trình trưởng thành. Bài thơ vì thế mở ra nhiều hướng tiếp cận, tạo cơ hội cho những thí sinh có năng lực cảm thụ tốt và cách đọc riêng thể hiện mình.
So với đề Ngữ văn kỳ thi tháng 6/2026, đề thi lần này giữ sự ổn định về cấu trúc và mặt bằng yêu cầu, nhưng chuyển trọng tâm nội dung từ tri thức, công nghệ và phát minh sang an ninh văn hóa, môi trường thông tin, bản sắc và ký ức văn hóa.
Điểm đáng chú ý là sự liên kết giữa các phần được xây dựng khá tự nhiên. Văn bản Đọc hiểu đặt vấn đề về những thách thức đối với an ninh văn hóa trong môi trường số; câu nghị luận xã hội nối tiếp bằng yêu cầu suy nghĩ về trách nhiệm và sự trung thực khi tạo lập, chia sẻ thông tin; còn bài thơ mở rộng sang những giá trị sâu hơn của văn hóa như ký ức, quê hương, lao động và đời sống tinh thần.
Theo ông Khôi, ba phần của đề có sự cộng hưởng trên trục “công nghệ - văn hóa - con người”, nhưng vẫn giữ được tính độc lập, không tạo cảm giác lặp ý hay “gợi sẵn” nội dung cho phần Viết.
Một điểm được chuyên gia đặc biệt lưu ý là hướng dẫn chấm. Chuyên gia cho biết hướng dẫn chấm cần đủ rõ để tạo ra một hệ quy chiếu chung, giúp giám khảo đánh giá thống nhất các năng lực như xác định vấn đề, lập luận, sử dụng bằng chứng, tổ chức văn bản và diễn đạt. Tuy nhiên, sự cụ thể này không nên biến đáp án thành một danh mục ý bắt buộc.
Với Cánh đồng tuổi thơ, thí sinh có thể khai thác hình tượng cánh đồng, ký ức tuổi thơ, vẻ đẹp của lao động, tình yêu quê hương, dấu ấn văn hóa nông thôn hay hành trình trưởng thành của cái tôi trữ tình.
“Một cách đọc khác với gợi ý vẫn cần được ghi nhận nếu có căn cứ từ văn bản, được phân tích thuyết phục và tổ chức thành một lập luận nhất quán”, ông Khôi nhấn mạnh.
Do đó, hướng dẫn chấm cần đủ chặt để chuẩn hóa việc đánh giá, nhưng không được chặt đến mức chuẩn hóa tư duy của thí sinh.
Kết quả kỳ thi lại dự kiến được Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố vào ngày 19/8.
Trước đó, ngày 4/8, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ban hành Quyết định số 2288/QĐ-BGDĐT về việc hủy kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ngày 11 và 12/6 đối với các thí sinh đã dự thi tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang, đồng thời tổ chức thi lại.
Sự việc được quyết định sau khi những bất thường trong kết quả thi tại điểm thi này được phát hiện. Trong số 328 thí sinh dự thi trước đó, có tới 299 em đạt từ 9 điểm môn Toán, mức điểm được xác định là bất thường so với mặt bằng chung.
Cơ quan điều tra bước đầu xác định có sự móc nối giữa phụ huynh, thí sinh và giáo viên, song quá trình điều tra gặp khó khăn do vụ việc liên quan đến nhiều người.
Để chuẩn bị cho kỳ thi lại, Sở GD&ĐT Tuyên Quang yêu cầu nhà trường liên hệ từng học sinh và gia đình, phổ biến đầy đủ thông tin, ổn định tâm lý và hỗ trợ các em ôn tập. Những thí sinh ở xa hoặc có hoàn cảnh khó khăn được hỗ trợ về ăn ở, đi lại.
Tỉnh Tuyên Quang huy động 175 lượt người tham gia phục vụ kỳ thi. Đội ngũ giám thị được lựa chọn mới, đều được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên và không tham gia kỳ thi trước tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. Bộ GD&ĐT cũng cử các đoàn kiểm tra, giám sát quá trình tổ chức.
Kỳ thi lại lần này diễn ra trong bối cảnh hơn 1,2 triệu thí sinh trên cả nước đã hoàn thành kỳ thi tốt nghiệp THPT từ ngày 11-12/6 và các trường đại học đang trong quá trình xét tuyển.
Theo quyết định của Bộ GD&ĐT, nhóm thí sinh thi lại tại Tuyên Quang không tham gia đợt xét tuyển đại học đầu tiên. Sau khi có kết quả thi lại, các em sẽ thực hiện các bước tiếp theo theo quy định.
