Trong nghị định 10/2023/NĐ-CP của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai vừa được ban hành đã bổ sung quy định cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình (sổ hồng) theo mục đích sử dụng đất thương mại, dịch vụ cho công trình xây dựng có sử dụng vào mục đích lưu trú, du lịch theo quy định của pháp luật về du lịch trên đất thương mại, dịch vụ.
Tuy nhiên, các công trình này phải đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật về đất đai, xây dựng, kinh doanh bất động sản. Thời hạn sử dụng đất theo quy định tại khoản 3, điều 126 và khoản 1, điều 128 của Luật đất đai. Chủ sở hữu công trình xây dựng chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc đáp ứng đủ điều kiện.
Pháp lý là một yếu tố khiến loại hình bất động sản nghỉ dưỡng như condotel, officetel "ngủ đông" trong nhiều năm nay.
Sau khi hoàn thành công trình, chủ đầu tư có trách nhiệm gửi Sở Tài nguyên Môi trường các giấy tờ liên quan như giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất; chứng từ thực hiện nghĩa vụ tài chính của chủ dự án, trường hợp có thay đổi nghĩa vụ tài chính thì phải nộp chứng từ chứng minh việc hoàn thiện nghĩa vụ tài chính đối với sự thay đổi đó, trừ trường hợp được miễn hoặc chậm nộp theo quy định của pháp luật.
Chủ đầu tư phải nộp bản vẽ thiết kế, thông báo cho phép chủ đầu tư nghiệm thu hạng mục công trình, danh sách các tài sản gồm các thông tin tên của tài sản, diện tích đất, diện tích xây dựng sử dụng chung, sử dụng riêng của từng tài sản.
Quy định nói trên được cho là đã mở ra hành lang pháp lý cho doanh nghiệp và những nhà đầu tư vào các loại hình như condotel, officetel, biệt thự nghỉ dưỡng… vốn đang gặp "nút thắt" về pháp lý trong gần một thập kỷ qua.
Trước đó, các loại hình như condotel và officetel đã có một giai đoạn phát triển mạnh mẽ, được nhiều nhà đầu tư nhắm đến. Với hàng loạt dự án được xây mới trên khắp cả nước, các loại hình này như một làn sóng đầu tư mới với thị trường bất động sản trong suốt những năm 2016 - 2018.
Tuy nhiên, khi bắt đầu xảy ra vướng mắc trong chuyện cấp “sổ hồng”, nhiều nhà đầu tư đã rời bỏ phân khúc này khiến giá căn hộ condotel và officetel rơi vào trầm lắng.
Báo cáo 2 tháng đầu năm 2023 của DKRA Việt Nam cũng cho thấy, thị trường căn hộ condotel và officetel vẫn ở trong trạng thái “ngủ đông” khi liên tiếp không ghi nhận dự án mới.
Lý do được chỉ ra là do dòng vốn tín dụng chưa được khơi thông, lạm phát, lãi suất vẫn neo ở mức cao cùng với đó là tâm lý thận trọng của nhà đầu tư đối với bất động sản nghỉ dưỡng nói chung. Xu hướng này đã kéo dài từ cuối quý 2/2022 cho tới đầu năm 2023.
Trước đó theo số liệu thống kê của Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA), cả nước có 239 dự án bất động sản du lịch, với khoảng 114.000 căn condotel, giá trị ước tính 297.000 tỉ đồng; gần 24.400 biệt thự du lịch nghỉ dưỡng, giá trị ước tính 244.000 tỉ đồng; gần 30.900 shophouse, giá trị ước tính 154.000 tỉ đồng. Tổng giá trị của 3 loại hình bất động sản nghỉ dưỡng này ước tính lên tới hơn 681.800 tỉ đồng, tương đương khoảng 30 tỉ USD.
Với lượng tài sản lớn như vậy nhưng do thiếu sổ hồng cho các nhà đầu tư thứ cấp nên chưa thể giao dịch, mua bán trên thị trường thứ cấp tao ra điểm nghẽn trong sự phát triển của các loại hình này. Tuy nhiên, sau khi Nghị định 10/2023/NĐ-CP được ban hành, nhiều nhận định cho rằng thị trường bất động sản nghỉ dưỡng sẽ có nhiều khởi sắc trong giai đoạn nửa cuối năm 2023, làm động lực cho thị trường bất động sản thoát khỏi giai đoạn "ngủ đông" như hiện nay.
