Gắn kết khu vực, phối hợp liên ngành là trụ cột cho thành công
Chiến dịch Con Rồng Mê Kông là chuỗi hành động phối hợp giữa các cơ quan Hải quan và tổ chức thực thi pháp luật khu vực Châu Á – Thái Bình Dương, tập trung vào chống buôn lậu ma túy, động vật – thực vật hoang dã và sản phẩm thuộc danh mục CITES. Được khởi xướng bởi Hải quan Việt Nam và Hải quan Trung Quốc từ năm 2018, chiến dịch đã trải qua bảy giai đoạn với quy mô và hiệu quả ngày càng nâng cao.
Giai đoạn 7 của OMD tại Việt Nam chính thức diễn ra từ ngày 15/4 đến 15/9/2025, với sự tham gia của 24 cơ quan trong nước và quốc tế. Nỗ lực này nằm trong định hướng tăng cường phối hợp liên ngành, theo chỉ đạo từ cấp cao sau khi chiến dịch được đưa vào Tuyên bố chung của Tổng Bí thư Việt Nam – Trung Quốc năm 2022. Trên cơ sở đó, Hải quan Việt Nam đã kiến nghị Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ mở rộng triển khai toàn quốc và phối hợp chặt chẽ với các lực lượng Công an.
Phát biểu tại hội nghị tổng kết, ông Đặng Văn Đức – Phó Chi cục trưởng Chi cục Điều tra chống buôn lậu – nhấn mạnh vai trò của thông tin tình báo và chia sẻ kỹ thuật từ các đối tác quốc tế như Trung Quốc, Australia, Hồng Kông và Nhật Bản. Chính nhờ sự hỗ trợ này, trong 10 tháng đầu năm 2025, Hải quan Việt Nam đã phát hiện 165 vụ án liên quan đến ma túy, bắt giữ 213 đối tượng và thu giữ 2,3 tấn ma túy các loại.
OMD 7 không đơn thuần là một chiến dịch, mà còn là một khuôn khổ hợp tác sâu rộng và hiệu quả. Sự có mặt và đồng hành của các tổ chức quốc tế như UNODC (Văn phòng Liên Hợp Quốc về phòng chống ma túy và tội phạm) và RILO AP-WCO (Văn phòng liên lạc tình báo khu vực châu Á – Thái Bình Dương của Tổ chức Hải quan Thế giới) đóng vai trò chất xúc tác trong việc nâng cao năng lực, chuẩn hóa các cơ chế trao đổi thông tin và xây dựng niềm tin giữa các quốc gia.
1.155 vụ việc bị phát hiện, 11,8 tấn ma túy bị thu giữ
Tổng kết sơ bộ từ các quốc gia tham gia OMD 7 cho thấy kết quả đáng ghi nhận: tổng cộng 1.155 vụ buôn lậu đã bị phát hiện và xử lý. Trong đó có 1.027 vụ liên quan đến ma túy, với tổng lượng ma túy thu giữ lên tới 11,8 tấn và hơn 1,74 triệu viên ma túy tổng hợp. Ngoài ra, chiến dịch cũng ghi nhận 20 vụ liên quan đến tiền chất, với 353 kg và 3.800 viên bị thu giữ; 108 vụ vi phạm về động, thực vật hoang dã với gần 5 tấn sản phẩm và hơn 12.800 mẫu vật bị thu giữ.
Đại diện UNODC đánh giá cao sự chuyên nghiệp và cam kết của các bên tham gia chiến dịch, nhấn mạnh rằng OMD không chỉ là một hoạt động ngắn hạn mà còn là biểu tượng của hợp tác bền vững, dựa trên sự tin cậy và tinh thần hành động tập thể. UNODC cam kết tiếp tục đồng hành, hỗ trợ về mặt kỹ thuật, vận hành và xây dựng công cụ trao đổi thông tin nhằm tăng cường hiệu quả hợp tác xuyên biên giới.
Từ góc độ thực thi, ông Dương Hi – Cục trưởng Cục Chống buôn lậu, Hải quan Hạ Môn (Trung Quốc) đánh giá cao sự phối hợp bài bản của Hải quan Việt Nam cùng các đơn vị thuộc RILO AP và UNODC. Ông cho rằng OMD là “vũ khí đặc biệt” để các quốc gia trong khu vực cùng nhau đối phó với thách thức an ninh ngày càng tinh vi, đặc biệt là nạn buôn lậu xuyên quốc gia.
Kết luận hội nghị, đại diện Hải quan Việt Nam tái khẳng định cam kết của Chính phủ trong việc hợp tác chặt chẽ với các nước và tổ chức quốc tế để phòng chống tội phạm xuyên biên giới. Chiến dịch OMD được xem là biểu tượng hợp tác thành công, và tinh thần đoàn kết sẽ tiếp tục được phát huy trong các giai đoạn tiếp theo để hướng tới mục tiêu chung: xây dựng biên giới an toàn, khu vực ổn định và phát triển bền vững.