Xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran đang tiếp tục leo thang với chuỗi diễn biến dồn dập trên nhiều mặt trận, kéo theo nguy cơ lan rộng toàn khu vực Trung Đông. Dù xuất hiện một số tín hiệu ngoại giao, các động thái quân sự và đe dọa đáp trả vẫn chiếm ưu thế, khiến triển vọng hạ nhiệt trong ngắn hạn gần như bế tắc.
Từ một cuộc tấn công mở màn mang tính bước ngoặt, xung đột nhanh chóng leo thang thành đối đầu đa mặt trận. Dưới đây là những cột mốc đáng chú ý:
Ngày 28/2:
Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công quân sự phối hợp nhằm vào Iran, khiến Lãnh đạo tối cao khi đó là Ali Khamenei cùng nhiều quan chức cấp cao thiệt mạng, trong đó có Bộ trưởng Quốc phòng Ali Shamkhani, Tư lệnh IRGC Mohammad Pakpour, Bộ trưởng Aziz Nasirzadeh và Tổng tham mưu trưởng Abdolrahim Mousavi.
Ngay lập tức, Tehran đáp trả bằng chiến dịch "Lời hứa chân thật-4", huy động tên lửa và máy bay không người lái (UAV) nhắm vào các căn cứ Mỹ và mục tiêu tại Israel.
Ngày 2/3:
Hezbollah tuyên bố tấn công Israel bằng tên lửa và máy bay không người lái. Israel đáp trả bằng các đợt không kích mạnh vào Lebanon, mở rộng xung đột ra khu vực.
Ngày 3/3:
Phó Tư lệnh Hải quân IRGC, Mohammad Akbarzadeh, tuyên bố eo biển Hormuz nằm dưới sự kiểm soát hoàn toàn của Iran, đe dọa tấn công tàu thuyền đi qua và "đóng cửa" tuyến hàng hải chiến lược này.
Ngày 7/3:
Israel không kích bốn kho chứa dầu và một nhà máy lọc dầu tại Tehran và tỉnh Alborz lân cận, gây ra những vụ nổ lớn và cột khói đen dày đặc. Ngày hôm sau, mưa đen (nước mưa lẫn bồ hóng và hóa chất độc hại) đã trút xuống khu vực, được cho là hệ lụy trực tiếp từ các vụ tấn công này.
Ngày 8/3:
Hội đồng Chuyên gia Iran thông báo Mojtaba Khamenei, con trai của cố Lãnh đạo tối cao Ali Khamenei, được bầu làm nhà lãnh đạo mới thông qua một "cuộc bỏ phiếu mang tính quyết định" của các đại diện hội đồng.
Ngày 13/3:
Tổng thống Donald Trump xác nhận quân đội Mỹ đã thực hiện các cuộc không kích nhằm vào các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg của Iran - trung tâm xuất khẩu dầu mỏ chiến lược, nơi xử lý phần lớn lượng dầu thô xuất khẩu của Iran.
Ngày 17/3:
Ông Trump cho biết phần lớn các đồng minh NATO không muốn tham gia chiến dịch quân sự chống Iran, đồng thời khẳng định Washington không cần sự hỗ trợ từ các nước này.
Ngày 18/3:
Iran xác nhận thêm nhiều lãnh đạo Iran thiệt mạng. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran xác nhận cái chết của người đứng đầu tổ chức này là Ali Larijani. Tổng thống Masoud Pezeshkian cũng xác nhận Bộ trưởng Tình báo Esmaeil Khatib đã thiệt mạng trong một đợt tấn công.
Ngày 21/3:
Mỹ và Israel tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào cơ sở làm giàu uranium Natanz của Iran. Iran đáp trả bằng tên lửa vào các thành phố Arad và Dimona ở miền nam Israel.
Ông Trump đe dọa sẽ tấn công các nhà máy điện của Iran nếu nước này không mở hoàn toàn eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ
Ngày 22/3:
Bộ chỉ huy trung ương Khatam al-Anbiya của Iran cảnh báo nếu Mỹ thực hiện lời đe dọa, Iran sẽ trả đũa bằng cách đóng cửa hoàn toàn eo biển Hormuz và tấn công các cơ sở điện lực tại những quốc gia có căn cứ quân sự Mỹ.
Ngày 23/3:
Ông Trump cho biết đã chỉ thị hoãn các cuộc tấn công vào các nhà máy điện Iran trong 5 ngày sau các cuộc đàm phán mà ông mô tả là "rất tốt và hiệu quả". Tuy nhiên, Tehran ngay lập tức phủ nhận bất kỳ sự liên lạc nào như vậy.
Ngày 24/3:
Kênh truyền hình Channel 12 của Israel đưa tin Mỹ đã gửi cho Tehran một kế hoạch hòa bình gồm 15 điểm thông qua Pakistan.
Ngày 25/3:
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ tuyên bố đã tấn công hơn 10.000 mục tiêu quân sự của Iran.
Phó đại diện thường trực của Iran tại Tổ chức Hàng hải Quốc tế, ông Pouria Kolivand, cho biết các cuộc tấn công của Mỹ và Israel đã khiến ít nhất 1.750 người thiệt mạng và 22.800 người bị thương tại Iran.
Ngày 26/3:
Ông Trump thông báo sẽ lùi lại các cuộc tấn công theo kế hoạch vào cơ sở năng lượng của Iran thêm 10 ngày.
Ngoại trưởng Pakistan Mohammad Ishaq Dar xác nhận Pakistan đang làm trung gian cho các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Mỹ và Iran.
Truyền thông Iran đưa tin Tehran đã chính thức phản hồi đề xuất ngừng bắn 15 điểm của Washington.
Ngày 28/3:
Lực lượng vũ trang Houthi ở Yemen chính thức tham chiến khi phóng một loạt tên lửa đạn đạo nhằm vào "các địa điểm quân sự nhạy cảm của Israel" ở Israel. Trung Đông tiếp tục đứng trước một trong những giai đoạn bất ổn nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua.
Ngày 29/3:
Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) chính thức đưa ra tối hậu thư 24 giờ, yêu cầu Mỹ phải lên án vụ tấn công vào các trường đại học của Iran, nếu không sẽ biến các cơ sở đại học của Mỹ tại vùng Vịnh thành mục tiêu trả đũa.
Iran đã trực tiếp không kích vào hai nhà máy nhôm lớn tại Bahrain và UAE nhằm trả đũa việc các quốc gia này cho phép Mỹ và Israel sử dụng căn cứ để tấn công lãnh thổ Iran.
Ở chiều ngược lại, Mỹ và Israel đã không kích trúng cầu cảng tại thành phố Bandar Khamir, nằm ngay sát eo biển Hormuz chiến lược, gây thương vong về người.
Iran đã cho phép 20 tàu Pakistan đi qua eo biển Hormuz, một động thái được xem là nỗ lực giảm bớt áp lực lên tuyến vận tải năng lượng quốc tế.
Ngày 30/3:
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) chính thức xác nhận Tư lệnh Hải quân, ông Alireza Tangsiri, đã thiệt mạng do các vết thương nghiêm trọng.
Đáp trả, quân đội Iran tấn công các trạm radar và vị trí đóng quân của Mỹ tại UAE. Nhà máy lọc dầu Bazan tại Haifa bốc cháy lớn sau các đợt tập kích từ Iran và Hezbollah. Nhà máy hóa chất Makhteshim ở miền nam Israel cũng bị hư hại do mảnh vỡ tên lửa.
Ngày 31/3:
Hàng nghìn lính dù Mỹ được điều đến Trung Đông, bổ sung vào hàng chục nghìn thủy thủ, lính thủy đánh bộ và lực lượng đặc nhiệm khác của Mỹ được điều đến các vùng biển gần Iran, càng làm dấy lên về một khả năng Mỹ sẽ đổ bộ tấn công Iran.
