Chủ trương 'vàng' dạy 2 buổi/ngày đứng trước nguy cơ 'vỡ trận' vì 5 nút thắt chưa gỡ

(CLO) Phía sau kỳ vọng về một môi trường học tập toàn diện, chính sách nhân văn là những bài toán chưa có lời giải: Làm sao để dạy 2 buổi/ngày không trở thành gánh nặng cho thầy cô, học sinh và cả phụ huynh?

Theo đó, bắt đầu từ năm học 2025-2026, các trường phổ thông trên cả nước sẽ từng bước triển khai dạy 2 buổi/ngày nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

Chủ trương dạy học 2 buổi/ngày không phải là mới, nhưng việc triển khai đồng loạt từ năm học 2025-2026 trên cả ba cấp học (tiểu học, THCS, THPT) theo Chỉ thị 17/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ "Về việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày và tổ chức sinh hoạt hè cho trẻ em, học sinh" và Thông báo 177-TB/VPTW năm 2025 của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm tại buổi làm việc với đại diện Đảng ủy Chính phủ và các ban, bộ, ngành Trung ương về tình hình thực hiện các nghị quyết của Trung ương về giáo dục và đào tạo; chuẩn bị Nghị quyết của Bộ Chính trị về đột phá giáo dục, đào tạo và một số chủ trương hỗ trợ dạy và học cho thấy quyết tâm lớn.

517216942_1288306416635009_2948160772409850518_n.jpg
Thực hiện tổ chức dạy 2 buổi/ngày nhằm giúp việc quản lý và việc học của học sinh học tốt hơn.

Mục tiêu rất rõ ràng là nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện (đức - trí - thể - mỹ), tăng cường thực hành, kỹ năng sống, giáo dục STEM, định hướng nghề nghiệp, phát triển năng lực tiếng Anh, năng lực số, AI và năng khiếu cá nhân.

Điều đáng chú ý, Thông báo 177-TB/VPTW năm 2025 đã thống nhất chủ trương rằng việc dạy học 2 buổi/ngày tại tiểu học và THCS sẽ "bảo đảm không thu phí và giảm áp lực với học sinh", kết hợp đầu tư của Nhà nước là chính với khuyến khích xã hội hóa. Đây là một điểm mấu chốt, nhưng cũng đặt ra bài toán khó về nguồn lực.

Trước thềm năm học mới, trong khi Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang khẩn trương ban hành hướng dẫn chi tiết, thì từ góc độ người trong cuộc, cô Vũ Thu Hương một giáo viên THPT tại Bắc Ninh đã chỉ ra 5 vấn đề cốt lõi cần được giải quyết nếu muốn "2 buổi/ngày" thực sự hiệu quả.

518167988_1293076559491328_5527513143750110264_n.jpg
Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tập trung chỉ đạo thực hiện tốt các nhiệm vụ được giao tại Chỉ thị 17/CT-TTg.

5 "nút thắt" cần gỡ để "2 buổi/ngày" không thành gánh nặng

1. Số tiết "cứng" và "mềm": Cần quy định rõ ràng, chi tiết

Hiện nay, chương trình GDPT 2018 đã có quy định số tiết "cứng" cho từng cấp học (ví dụ: Tiểu học từ 25-30 tiết/tuần, THCS từ 29-29,5 tiết/tuần, THPT 28,5 tiết/tuần).

Tuy nhiên, khi chuyển sang dạy 2 buổi/ngày, việc phân bổ nội dung buổi 1 (chương trình chính khóa) và buổi 2 (hoạt động củng cố, thực hành, trải nghiệm, kỹ năng sống, văn hóa, nghệ thuật, STEM, AI...) cần được quy định cực kỳ rõ ràng, chi tiết.

"Đây là cơ sở rất quan trọng để thực hiện dạy 2 buổi/ngày", cô Hương nhấn mạnh để tránh tình trạng "giãn" buổi 1 ra 2 buổi mà không bổ sung đúng mục tiêu giáo dục toàn diện.

2. Giới hạn số tiết/ngày/tuần: Tránh quá tải cho giáo viên và học sinh

Bên cạnh số tiết tổng thể, việc quy định số tiết tối đa mỗi ngày, mỗi tuần hay cả năm là vô cùng cần thiết để tránh tình trạng "mỗi nơi một kiểu", gây quá tải cho cả người dạy lẫn người học.

Đề xuất được đưa ra là thống nhất cả 3 cấp học: mỗi ngày không quá 7 tiết, mỗi tuần không quá 5 ngày (tối đa 10 buổi) và phương án tối ưu là học từ thứ Hai đến thứ Sáu, nghỉ cuối tuần. Điều này giúp đảm bảo thời gian nghỉ ngơi và tự học cho học sinh, cũng như giảm áp lực cho giáo viên.

505073071_1263687992430185_4854152420774015228_n.jpg
Buổi 2 thực hiện các hoạt động giáo dục trí – thẩm – mĩ hay giáo dục kỹ năng sống, giáo dục STEM, giáo dục hướng nghiệp, phát triển năng lực tiếng Anh, năng lực số, năng lực Al,…

3. Ngân sách "buổi 2": Ai chi trả, mức nào là đủ?

Buổi 2 dự kiến sẽ tổ chức nhiều hoạt động phong phú, từ củng cố kiến thức đến giáo dục văn hóa, nghệ thuật, thể chất, kỹ năng sống, ứng dụng AI...

Đặc biệt, việc mở rộng hợp tác, huy động nghệ nhân, chuyên gia, nghệ sĩ, vận động viên tham gia giảng dạy sẽ đòi hỏi một nguồn kinh phí không hề nhỏ.

Vấn đề mấu chốt là nguồn kinh phí này sẽ được đảm bảo từ ngân sách nhà nước như thế nào? Có được phép huy động, vận động, hay đóng góp từ phụ huynh hay không cũng cần được làm rõ ngay từ đầu. Nếu không có quy định minh bạch, rõ ràng, rất dễ tái diễn tình trạng lạm thu, khiến "buổi 2" trở thành gánh nặng tài chính cho gia đình.

4. Sáp nhập trường, tuyển đủ giáo viên: Điều kiện tiên quyết

Để dạy 2 buổi/ngày, mỗi lớp cần có một phòng học riêng – điều mà nhiều nơi hiện chưa đáp ứng được. Đề xuất tận dụng các trụ sở sau sáp nhập tỉnh, xã, phường để làm cơ sở vật chất cho trường học là một hướng đi đáng cân nhắc.

505105525_1263689112430073_2253784216248429642_n.jpg
Phải quy định rõ ràng, cụ thể, chi tiết hơn về số tiết thực học bao gồm các nội dung dạy học và cả các tiết thực hành, trải nghiệm, kỹ năng sống, thẩm mỹ, ứng dụng AI...

Hơn thế, vấn đề thiếu giáo viên vẫn là "bài toán nan giải". Bộ Nội vụ và Bộ GD&ĐT cần khẩn trương rà soát, đôn đốc tuyển dụng đủ biên chế. Song song đó, việc sắp xếp lại mạng lưới trường học, sáp nhập các cơ sở giáo dục nhỏ lẻ hoặc gần nhau để tinh gọn và ổn định nhân sự cũng là một giải pháp cấp bách.

Nguyên tắc "có học sinh phải có giáo viên đứng lớp" cần được đảm bảo tuyệt đối.

5. Minh bạch tài chính: "buổi 2" không phải là "dạy thêm trá hình"

Với quy định mới tại Điều 5 Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT, việc dạy thêm, học thêm trong nhà trường sẽ không được thu tiền của học sinh, và kinh phí sẽ lấy từ ngân sách nhà nước hoặc các nguồn hợp pháp khác.

Điều này đặt ra yêu cầu cao về sự minh bạch tài chính cho "buổi 2". Cần làm rõ cụ thể kinh phí chi trả cho giáo viên dạy vượt định mức, chi cho thỉnh giảng, hợp đồng với nghệ sĩ, diễn viên… để thực hiện các hoạt động giáo dục buổi 2.

505393115_1263688729096778_4974593249595844349_n.jpg
Dạy 2 buổi/ngày không chỉ là dạy nhiều hơn, mà là dạy khác đi – dạy sáng tạo hơn, hiệu quả hơn và công bằng hơn.

Nếu không có quy định chặt chẽ, việc huy động tài chính dễ dẫn đến những "kẽ hở" và tình trạng lạm thu, biến mục tiêu tốt đẹp của "buổi 2" thành gánh nặng mới cho phụ huynh.

Việc tổ chức dạy học 2 buổi/ngày là một bước tiến quan trọng hướng tới giáo dục toàn diện. Tuy nhiên, để chủ trương này thực sự đi vào đời sống và phát huy hiệu quả tối đa, cần sự chuẩn bị kỹ lưỡng, quy định rõ ràng và minh bạch từ các cơ quan quản lý, tránh những "vết xe đổ" của các chính sách giáo dục trước đây.

Xem thêm

Gieo mầm hy vọng cho những ước mơ còn dang dở ở Hà Tĩnh

Gieo mầm hy vọng cho những ước mơ còn dang dở ở Hà Tĩnh

(CLO) Hơn 600 trẻ em khuyết tật có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn Hà Tĩnh được khám sàng lọc, tư vấn và phẫu thuật miễn phí trong khuôn khổ chương trình "Hành trình gieo mầm xanh hy vọng". Không chỉ mang đến cơ hội chữa lành những khiếm khuyết về thể chất, chương trình còn mở ra hy vọng về một tương lai tươi sáng hơn cho hàng trăm em nhỏ và gia đình.

Đề xuất chính sách mới với gia đình người hiến mô, tạng

Đề xuất chính sách mới với gia đình người hiến mô, tạng

(CLO) Người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người đã hiến tạng có thể được ưu tiên ghép tạng khi có chỉ định, theo đề xuất mới của Bộ Y tế trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác.

Siết ngăn bạo lực học đường từ các hội nhóm Facebook, Zalo, Telegram

Siết ngăn bạo lực học đường từ các hội nhóm Facebook, Zalo, Telegram

(CLO) Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Công an vừa ban hành kế hoạch phối hợp toàn quốc nhằm phòng ngừa, phát hiện sớm và xử lý kịp thời bạo lực học đường, xâm hại trẻ em và các hành vi vi phạm pháp luật của học sinh. Lần đầu tiên, cơ chế phối hợp thường xuyên giữa nhà trường và công an cấp xã được thiết lập, hướng tới mục tiêu ngăn ngừa vi phạm ngay từ khi mới manh nha.

Từ 15/8, sinh viên dùng AI gian lận học tập, nghiên cứu sẽ bị xử lý

Từ 15/8, sinh viên dùng AI gian lận học tập, nghiên cứu sẽ bị xử lý

(CLO) Lần đầu tiên, Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định cụ thể việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo và nghiên cứu khoa học tại các trường đại học. Từ ngày 15/8, người học, giảng viên và nhà nghiên cứu sử dụng AI để gian lận, đạo văn, làm sai lệch kết quả học tập hoặc nghiên cứu sẽ bị xử lý theo quy định.

Hơn 1,2 tấn na Lạng Sơn 'cháy hàng' giữa lòng Thủ đô sau 3 ngày diễn ra 'Lạng Sơn Corner'

Hơn 1,2 tấn na Lạng Sơn 'cháy hàng' giữa lòng Thủ đô sau 3 ngày diễn ra 'Lạng Sơn Corner'

(CLO) Chỉ trong 3 ngày diễn ra chương trình "Sức sống hàng Việt" số 10 với chủ đề "Lạng Sơn Corner" tại trung tâm Hà Nội, hơn 1,2 tấn na cùng khoảng 600 đơn hàng nông sản, đặc sản xứ Lạng đã được tiêu thụ. Sự kiện không chỉ thu hút đông đảo người dân Thủ đô đến trải nghiệm trực tiếp mà còn ghi nhận sức mua bùng nổ trên các nền tảng trực tuyến.

Lào Cai: Mưa lớn khiến nhiều tuyến đường ngập sâu

Lào Cai: Mưa lớn khiến nhiều tuyến đường ngập sâu

(CLO) Mưa lớn kéo dài từ đêm 2/8 đến sáng 3/8 khiến nhiều tuyến đường tại phường Lào Cai và xã Cốc San ngập sâu, có vị trí hơn 1m. Nước chảy xiết, đất đá tràn xuống mặt đường, gây ách tắc giao thông cục bộ.

Vĩnh Long rót hơn 332.000 tỷ đồng phát triển nhà ở, mục tiêu xây mới hơn 20.000 căn nhà ở xã hội

Vĩnh Long rót hơn 332.000 tỷ đồng phát triển nhà ở, mục tiêu xây mới hơn 20.000 căn nhà ở xã hội

(CLO) UBND tỉnh Vĩnh Long vừa chính thức phê duyệt điều chỉnh Chương trình phát triển nhà ở giai đoạn 2021 - 2030, hướng đến mục tiêu nâng diện tích nhà ở bình quân lên 36m2/người. Tỉnh dự kiến dành hơn 332 nghìn tỷ đồng để phát triển nhà ở, đặc biệt vào phân khúc nhà ở xã hội và nhà lưu trú cho công nhân.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tăng cường hợp tác quốc tế, nâng cao chất lượng sản phẩm giáo dục

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tăng cường hợp tác quốc tế, nâng cao chất lượng sản phẩm giáo dục

Với Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN), xuất bản giáo dục không chỉ làm nhiệm vụ cung cấp sách và học liệu mà thông qua mỗi cuốn sách được trao tặng, mỗi cuộc trao đổi chuyên môn, mỗi gian trưng bày tại lễ hội sách hay mỗi tủ sách được xây dựng ở nước ngoài đều có thể trở thành một nhịp cầu kết nối tri thức, vun đắp tình hữu nghị và lan tỏa bản sắc Việt Nam đến bạn bè năm châu.

Gia Lai: Trao nhà Hữu nghị, tặng sinh kế vun đắp tình đoàn kết nơi biên giới Việt Nam - Campuchia

Gia Lai: Trao nhà Hữu nghị, tặng sinh kế vun đắp tình đoàn kết nơi biên giới Việt Nam - Campuchia

(CLO) Không chỉ trao tặng mái nhà Hữu nghị và sinh kế, Bộ đội Biên phòng cùng chính quyền các xã biên giới tỉnh Gia Lai còn gửi gắm nghĩa tình, sự sẻ chia đến Nhân dân nước bạn Campuchia. Những món quà giản dị nhưng thắm đượm tình người góp phần vun đắp tình đoàn kết, xây dựng tuyến biên giới Việt Nam - Campuchia hòa bình, hữu nghị và phát triển bền vững.

TOP 5 lợi thế dành cho tân sinh viên trường Đại học Công nghệ Đông Á

TOP 5 lợi thế dành cho tân sinh viên trường Đại học Công nghệ Đông Á

Khi lựa chọn môi trường đại học, sinh viên ngày nay không chỉ quan tâm đến chương trình đào tạo mà còn tìm kiếm một không gian giúp phát triển năng lực, rèn luyện kỹ năng và chuẩn bị hành trang cho tương lai. Bởi vậy, bên cạnh chất lượng giảng dạy, việc xây dựng hệ sinh thái giáo dục toàn diện với cơ sở vật chất hiện đại, phương pháp đào tạo gắn thực tiễn và nhiều cơ hội trải nghiệm đang trở thành yếu tố quan trọng tạo nên sức hút của các trường đại học.

Cỡ chữ bài viết: