Báo cáo tại cuộc họp giữa Thường trực Ủy ban Văn hóa – Xã hội của Quốc hội với Bộ Nông nghiệp và Môi trường về kết quả thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021- 2025, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng cho biết, Chương trình đã đạt và vượt các chỉ tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo hằng năm do Quốc hội và Chính phủ giao.
Cụ thể: Đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo đa chiều trên phạm vi cả nước ước còn khoảng 1%, vượt xa mục tiêu giảm bình quân 1–1,5%/năm.
Tỷ lệ hộ nghèo tại các huyện nghèo giảm còn 24,86% (bình quân giảm 6,7%/năm), hộ nghèo dân tộc thiểu số còn 12,55% (giảm 4,45%/năm). Những con số này thể hiện hiệu quả của chính sách giảm nghèo đa chiều, đồng bộ và có trọng tâm, trọng điểm.
Chương trình đã đầu tư xây dựng mới 2.616 công trình hạ tầng, duy tu, bảo dưỡng 2.340 công trình tại các huyện nghèo, xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo.
Đáng chú ý, 19/54 xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo đã đạt chuẩn nông thôn mới, vượt chỉ tiêu được giao (đạt 35,18% so với mục tiêu 30%). Hệ thống hạ tầng được đầu tư đã góp phần cải thiện điều kiện sống, hỗ trợ sản xuất – thương mại, lưu thông hàng hóa và cung cấp các dịch vụ xã hội cơ bản, qua đó thu hẹp khoảng cách phát triển giữa vùng nghèo và các khu vực khác.
Trong giai đoạn 2021–2025, chương trình đã triển khai 10.587 mô hình, dự án giảm nghèo, thu hút hơn 205.000 hộ dân tham gia.
Trong đó, 6.174 dự án hỗ trợ sản xuất nông nghiệp giúp gần 100.000 hộ cải thiện phương thức canh tác, ứng dụng khoa học – công nghệ, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Các mô hình sinh kế này không chỉ giúp người dân tăng thu nhập, thoát nghèo bền vững mà còn thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế – lao động, hướng đến sản xuất tập trung, gắn với chuỗi giá trị.
Công tác hỗ trợ lao động và dịch vụ xã hội cơ bản được triển khai hiệu quả. Gần 125.000 lao động thuộc hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo đã được kết nối việc làm thành công, vượt mục tiêu tối thiểu 100.000 lao động. Cả nước đã tổ chức 6.300 phiên giao dịch việc làm, cập nhật dữ liệu cho hơn 1,1 triệu người sử dụng lao động và gần 3 triệu người tìm việc vào cơ sở dữ liệu quốc gia.
Tỷ lệ suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ em dưới 16 tuổi giảm còn 26,43%, vượt chỉ tiêu dưới 34%. Gần 200.000 trẻ em và 130.000 phụ nữ mang thai được hỗ trợ bổ sung vi chất dinh dưỡng.
Đến tháng 8/2025, chương trình đã hỗ trợ xây mới, sửa chữa gần 90.000 căn nhà cho hộ nghèo, cận nghèo tại các huyện nghèo – đóng góp tích cực cho Phong trào “Cả nước chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát”.
Bên cạnh kết quả đạt được, báo cáo cũng chỉ ra một số hạn chế: công tác giảm nghèo tại Trung du, miền núi phía Bắc và Tây Nguyên còn chậm; nhiều địa phương chưa bố trí kịp vốn đối ứng, kế hoạch triển khai thiếu đồng bộ; nguồn lực phân bổ từ trung ương về địa phương còn dồn vào cuối năm. Một số mô hình giảm nghèo chưa thực sự bền vững, vùng sâu, vùng xa vẫn thiếu hạ tầng thiết yếu và dịch vụ xã hội cơ bản; năng lực cán bộ cấp xã còn hạn chế.
Báo cáo Chính phủ nhấn mạnh, giai đoạn 2026–2035, việc tích hợp Chương trình giảm nghèo bền vững với Chương trình xây dựng nông thôn mới là bước đi chiến lược, hướng tới tránh chồng chéo chính sách, thống nhất mục tiêu và tập trung nguồn lực.
Chính phủ định hướng chuyển từ hỗ trợ sang trao quyền, từ trợ cấp sang phát triển bao trùm, bền vững, và từ nguồn vốn ngân sách là chính sang vai trò “vốn mồi”, dẫn dắt, khơi dậy phong trào xã hội hóa.
Trên cơ sở đó, Chính phủ kiến nghị Quốc hội xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững giai đoạn 2026–2035, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu “không ai bị bỏ lại phía sau” trong tiến trình phát triển đất nước.
