Sau 60 năm lệ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ từ Nga, Cộng hòa Séc đã chính thức đạt được bước ngoặt quan trọng khi nâng cấp công suất một đường ống từ phía tây, mở ra thời kỳ độc lập về năng lượng. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, quốc gia Trung Âu này không còn phụ thuộc vào dầu mỏ vận chuyển qua đường ống Druzhba của Nga.
Đường ống Druzhba từ lâu đã đóng vai trò huyết mạch, đưa dầu thô Nga đến khu vực Trung Âu. Hệ thống này bao gồm hai nhánh chính: nhánh phía bắc đi qua Belarus, cung cấp dầu cho Belarus, Ba Lan, Đức, Latvia và Litva; nhánh phía nam băng qua Ukraine, phục vụ Cộng hòa Séc, Slovakia, Hungary và Croatia.
Dù lượng dầu qua Druzhba được Liên minh châu Âu (EU) miễn trừ khỏi lệnh cấm nhập khẩu dầu thô Nga bằng đường biển chính thức áp dụng từ ngày 5/12/2022 nhằm hỗ trợ các quốc gia không có biển trong khối, Cộng hòa Séc vẫn chủ động tìm cách thoát khỏi sự phụ thuộc này.
Năm 2022, quốc gia này đã khởi động dự án TAL PLUS, tập trung mở rộng công suất đường ống Trans Alpine (TAL) để tăng nguồn cung dầu từ Italia. Việc nâng cấp đường ống TAL, kết hợp với kế hoạch kết nối cảng Trieste của Italia với Trung Âu, đã tạo điều kiện để Cộng hòa Séc chấm dứt hoàn toàn sự lệ thuộc vào dầu mỏ Nga.
Ngày thứ Năm vừa qua, Thủ tướng Cộng hòa Séc Petr Fiala thông báo lô dầu đầu tiên với khối lượng lớn từ phía tây đã được chuyển đến kho dầu trung tâm của nước này.
Phát biểu với Reuters, ông nhấn mạnh: “Lần đầu tiên trong lịch sử, Cộng hòa Séc được cung cấp hoàn toàn bằng nguồn dầu không phải từ Nga và thông qua các tuyến đường từ phía tây”. Đây là cột mốc đáng chú ý, khẳng định nỗ lực tự chủ năng lượng của quốc gia.
Trong giai đoạn tới, công ty vận hành đường ống MERO của Cộng hòa Séc sẽ đảm nhận việc vận chuyển dầu thô đến Orlen Unipetrol để xử lý tại nhà máy lọc dầu Litvinov - một trong hai cơ sở chế biến lớn nhất nước này.
Ông Jaroslav Pantucek, Giám đốc Điều hành MERO, cho biết thông tin trên tại buổi phỏng vấn, đánh dấu bước triển khai cụ thể sau thành tựu quan trọng vừa đạt được.
Với những thay đổi này, Cộng hòa Séc không chỉ khẳng định khả năng tự chủ mà còn góp phần định hình lại bản đồ năng lượng khu vực, giảm dần ảnh hưởng từ nguồn cung truyền thống của Nga.
