Công trường rạch Xuyên Tâm: Khẩn trương gỡ "điểm nghẽn" còn lại của dự án hơn 17.000 tỷ

Gỡ "điểm nghẽn”, đẩy nhanh tiến độ di dời, bàn giao mặt bằng

Dọc theo vùng dự án, hiện công tác bàn giao mặt bằng đang diễn ra rất khẩn trương. Các địa phương có dự án đi qua tập trung rà soát từng hồ sơ khó, phối hợp tháo gỡ khó khăn, vận dụng tối đa các chính sách hỗ trợ, tái định cư để người dân an lòng rời đi. Làm sao vừa đảm bảo tiến độ kỷ cương của dự án, vừa không để bất kỳ người dân nào bị bỏ lại phía sau.

Theo chỉ đạo của Chủ tịch TPHCM, phải hoàn thành 100% công tác giải phóng mặt bằng chậm nhất đến tháng 06/2026 để tránh tình trạng “treo” mặt bằng, gây lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng tiến độ thi công.

Thông tin từ Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP.HCM cho biết: Công tác bàn giao mặt bằng đầu tháng 5/2026 đạt khoảng hơn 1000/2.190 trường hợp, nhưng các trường hợp nằm rải rác và chưa được liền tuyến, vì vậy còn gây khó khăn trong việc đẩy nhanh tiến độ thi công, đặc biệt là tại gói thầu XL-01 và gói XL-02. Do đó có nguy cơ ảnh hưởng lớn đến tiến độ hoàn thành dự án (dự kiến hoàn thành trong Quý III/2028).

Báo cáo mới nhất tại cuộc họp báo kinh tế - xã hội TP.HCM vào chiều 14/5/2026, đại diện chính quyền các địa phương cho biết công tác giải phóng mặt bằng đang được tăng tốc để đảm bảo tiến độ chung của dự án.

Cụ thể tại phường Gia Định, địa phương có 869 trường hợp bị ảnh hưởng, gồm 263 trường hợp giải tỏa một phần và 606 trường hợp giải tỏa toàn phần. Tính đến ngày 13/5/2026, địa phương đã bàn giao được 615 mặt bằng.

Còn tại phường Bình Thạnh có 872 trường hợp thuộc diện thu hồi đất, gồm 364 trường hợp giải tỏa một phần và 508 trường hợp giải tỏa toàn phần. Hiện đã có 580 trường hợp đồng thuận và bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư.

Trong khi đó, phường Bình Lợi Trung hiện đã tiếp nhận bàn giao 221 trên tổng số 311 trường hợp bị ảnh hưởng.

Riêng công tác bàn giao mặt bằng tại phường An Nhơn (thuộc quận Gò Vấp trước đây) có 138 trường hợp nhưng tất cả đã hoàn thành bàn giao mặt bằng 100%. Khu vực này thuộc gói thầu XL-03, hiện các nhà thầu đang triển khai đồng loạt, dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Áp lực lớn cho gói thầu còn vướng "mặt bằng da beo"

Theo ghi nhận của phóng viên, trong 3 gói thầu chính đang triển khai thi công, thì gói thầu XL-01 là nơi còn vướng nhiều mặt bằng nhất của dự án (đoạn từ kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè đến cầu Bùi Đình Tuý), với 1.474 trường hợp bị ảnh hưởng, đi qua hai phường Bình Thạnh và Gia Định.

Điểm nghẽn lớn nhất hiện nay ở gói thầu chính là bài toán mặt bằng "da beo" đầy thách thức. Do diện tích bàn giao bị chia cắt: đoạn có mặt bằng, đoạn chưa giải tỏa. Nên nhà thầu buộc phải nỗ lực duy trì các mũi thi công xen kẽ, đồng thời chờ đợi toàn bộ mặt bằng được khơi thông để bứt tốc.

Được biết liên danh nhà thầu thi công gói thầu XL-01 do 4 đơn vị nhà thầu thi công chuyên nghiệp thực hiện.

Về công tác triển khai tại công trường, hiện các đơn vị thi công đã xây dựng hoàn tất BCH công trình tại số 181 đường Điện Biên Phủ, tập kết vật tư máy móc thiết bị thi công và bãi đúc cấu kiện, đảm bảo cho công tác triển khai thi công theo tiến độ giải phóng mặt bằng.

Tại số 197 Điện Biên Phủ đã tổ chức đóng cọc thử PC500B, khoan thử cọc CDM gia cố nền tại vị trí này. Đồng thời thực hiện xây dựng đường công vụ từ 181 Điện Biên Phủ sang Chung cư Mỹ Phước, phường Gia Định để bổ sung mũi thi công.

Phạm vi đoạn từ cầu Đinh Bộ Lĩnh đến cầu Sơn trên đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Bình Thạnh, phía đầu tuyến bờ phải đơn vị thi công đã tổ chức khoan 1 vị trí cho 3 cọc thử CDM và đang chuẩn bị khoan cọc thử bên bờ trái và lắp dựng máy số 2.

Đoạn giữa cầu Bùi Đình Túy và cầu Đinh Bộ Lĩnh, bờ phải, bờ trái rạch phát quang dọn dẹp, tổ chức lán trại, thực hiện thi công cọc thử CDM.

Đặc biệt, liên quan đến gói thầu XL-01, một hạng mục cũng rất quan trọng đó là “khoang kích ngầm”. Phụ trách công tác này do nhà thầu phụ đặc biệt Công ty CP Xây dựng Hạ tầng kỹ thuật Ngầm (UTIC) thực hiện.

Tuy nhiên đến thời điểm ngày 16/5/2026, tại công trường gói thầu XL-01 vẫn chưa thấy phía UTIC huy động lập Văn phòng, Ban chỉ huy công trình, chưa tập kết thiết bị để chuẩn bị triển khai thi công hạng mục “Khoan kích ống ngầm BTCT”.

Qua tìm hiểu được biết, trước đó, tại gói thầu XL-03, nhà thầu phải đối mặt với sự cố mũi khoan bị lệch hướng trong quá trình thi công, dẫn đến việc phải huy động thiết bị hạng nặng để tập trung đào cứu mũi khoan.

Ngoài ra, liên quan đến đơn vị này, trong tháng 4/2026 phía tư vấn giám sát thi công gói thầu XL-01 cũng đã từng yêu cầu nhà thầu khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, bổ sung biện pháp thi công cho các đoạn tuyến cụ thể theo lý trình bản vẽ thiết kế, điều chỉnh tiến độ thi công bảo đảm phù hợp với điều kiện mặt bằng thực tế và tiến độ tổng thể gói thầu, cũng như tính pháp lý của nhân sự và thiết bị máy móc.

Thực tế, trong bối cảnh các đơn vị đang tập trung khẩn trương ráo riết đẩy nhanh các phần việc, chạy đua với thời gian để đảm bảo tiến độ, thì sự lệch nhịp của một nhân tố nào đó sẽ gây ra sự thiếu đồng bộ trong phối hợp. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cần thiết phải siết chặt ngay tính kỷ luật công trường và nâng cao kỷ cương của toàn dự án.

Đây cũng là yêu cầu cần thiết nhằm tránh tình trạng tương phản với nỗ lực chung của toàn hệ thống, cũng như kỳ vọng của chính quyền Thành phố vốn đang ngày đêm đau đáu mong mỏi công trình trọng điểm sớm hoàn thành để phục vụ dân sinh.

Hiện Thành phố đang đặt mục tiêu đưa toàn bộ dự án trọng điểm này về đích trong quý 3 năm 2028.