Khi các biện pháp trừng phạt bắt đầu ảnh hưởng đến khách hàng, số lượng hàng tồn kho đang ở mức thấp. Các doanh nghiệp và người tiêu dùng đang phải trả giá cao cho các sản phẩm khan hiếm như phụ tùng xe hơi - giá một số mặt hàng đã tăng gấp bảy lần.
Tình hình có khả năng xấu đi. Một nhóm các sân bay đã thông báo rằng thiết bị soi chiếu hành khách và hành lý của các hãng hàng không sắp hết tuổi thọ sử dụng. Các nhà chức trách có thể tiếp tục sử dụng thiết bị hoặc khám xét hành khách theo cách thủ công. Trong khi đó, các nhà bán lẻ đang cạn kiệt kho bồn cầu, vòi, chậu rửa khiến giá cả tăng lên.
Một đại lý ô tô ở Moscow. Chính phủ Nga gần đây đã nới lỏng các quy định đối với ô tô, mặc dù những chiếc xe này vẫn chưa đến được các đại lý. Ảnh: WSJ.
Sự thiếu hụt đã phát sinh như một chỉ báo thực tế về tác động của các lệnh trừng phạt của phương Tây áp đặt lên Nga nhằm đáp trả cuộc tấn công vào Ukraine. Mặc dù các nhà kinh tế dự đoán rằng đất nước sẽ phải đối mặt với một cuộc suy thoái sâu trong năm nay, nhưng Moscow đã có thể cải thiện tác động bằng cách bán dầu và khí đốt với giá cao.
Tuy nhiên, khi nền kinh tế thâm hụt mới của Nga hình thành, tình trạng thiếu hụt phản ánh những thách thức phía trước đối với nền kinh tế Nga, vốn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu của phương Tây trong nhiều năm.
Ông Ivan Fedyakov, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn INFOLine có trụ sở tại St.Petersburg, cho biết: “Chính quyền đang làm mọi cách có thể để giảm nhẹ “cú đánh” này. "Bởi vì họ bất lực trong việc thay đổi tình hình, chúng ta chắc chắn sẽ chứng kiến sự suy thoái kinh tế, giảm chi tiêu của người tiêu dùng và sự xấu đi nói chung của hầu hết các chỉ số kinh tế."
Thay thế bằng sản phẩm nội địa
Tổng thống Nga Vladimir Putin dường như đã xem nhẹ hậu quả của chiến tranh, cho rằng chiến lược kinh tế của phương Tây đã thất bại. Mặc dù nỗ lực trong nhiều năm chỉ mang lại kết quả tối thiểu, chính phủ đã tăng gấp đôi chương trình thay thế hàng nhập khẩu, trong đó cố gắng thay thế hàng hóa nhập khẩu bằng hàng nội địa.
Bên cạnh đó, một số quan chức đang bắt đầu nhận ra các vấn đề của nền kinh tế Nga và những mối quan tâm lâu dài.
Các nhà phân tích của Ngân hàng Trung ương Nga mong đợi một giai đoạn công nghiệp hóa ngược, hoặc tăng trưởng kinh tế dựa trên các công nghệ kém tiên tiến hơn. Theo Thượng nghị sĩ Nga Andrey Klishas, kế hoạch thay thế nhập khẩu đã thất bại. Ông Klishas tuyên bố trên Telegram vào tháng trước: “Không có gì ngoại trừ các báo cáo dũng cảm của các ban ngành. "Người dân Nga đang phải đối mặt với điều này trong lĩnh vực hàng tiêu dùng và và nhiều lĩnh vực khác."
Để cân đối ngân sách, chính phủ đã cho phép nhập khẩu các mặt hàng trái với mong muốn của các nhà sản xuất, nói rằng những mặt hàng này miễn nhiễm với các quy định về nhãn hiệu.
Các linh kiện điện tử của các Tập đoàn đa quốc gia Mỹ Cisco Systems Inc., Intel Corp., Motorola Solutions Inc. và Siemens AG đều có trong danh sách, cũng như các mặt hàng công nghiệp như giấy, hàng dệt, gốm sứ, đầu máy xe lửa và lò phản ứng hạt nhân.
Những chai nước ngọt CoolCola, Fancy và Street tại một cửa hàng tạp hóa ở Moscow. Ảnh: SERGEI SAVOSTYANOV/ZUMA PRESS.
Ngoài ra, một số sản phẩm mới trong nước được tạo ra đã tiếp cận thị trường thay cho các thương hiệu phương Tây đã rời khỏi Nga, chẳng hạn như CoolCola, Fancy và Street, đã thay thế Coca-Cola, Fanta và Sprite.
Hãng hàng không điêu đứng
Các hãng hàng không đã phải giảm quy mô đội bay của họ do thiếu các bộ phận dự phòng. Pobeda Airlines, một công ty con giá rẻ của hãng hàng không Aeroflot Russian Airlines PJSC của Nga, đã giảm số lượng máy bay Boeing 737-800 mà hãng khai thác từ 41 chiếc xuống 25 chiếc để dự phòng các phụ tùng thay thế cho đến khi các tuyến đường cung cấp thay thế có thể được thiết lập.
Vào tháng 4, Tập đoàn United Aircraft Corporation thuộc sở hữu nhà nước, nhà sản xuất máy bay lớn nhất của Nga, đã thông báo rằng họ đang tăng cường sản xuất máy bay phản lực tầm xa Tu-214 (được giới thiệu lần đầu vào những năm 1990). Họ được yêu cầu thay thế các máy bay của Boeing và Airbus đã được hạ cánh tại Nga, cũng như thay thế các bộ phận cho các mẫu máy bay mới và tiên tiến hơn của chính công ty.
Trong khi đó, thiết bị an ninh sân bay đang đến ngày hết hạn hợp đồng hợp pháp, như một nhóm sân bay Nga đã thông báo với Bộ Giao thông vận tải vào tháng trước. Theo công đoàn, trừ khi chính phủ gia hạn thời hạn, nhân viên an ninh sẽ bị buộc phải kiểm tra thủ công an ninh và hành lý của từng hành khách một.
Theo nhóm, việc thay thế thiết bị bằng những thiết bị tự chế sẽ mất ít nhất 5 năm. Bộ Giao thông Vận tải đã không trả lời yêu cầu bình luận.
Ngành sản xuất ô tô gặp trở ngại
Theo số liệu của chính phủ, sản lượng ô tô ở Nga đã giảm 61% trong tháng 4 so với năm trước do tình trạng thiếu phụ tùng. Vào đầu tháng 5, chính phủ đã nới lỏng luật ô tô, cho phép bán xe sản xuất trong nước mà không có túi khí, cảm biến hệ thống chống bó cứng phanh hoặc thiết bị kiểm soát ổn định điện tử giúp cải thiện khả năng xử lý của xe. Những chiếc xe này vẫn chưa về đến đại lý.
Nikita Novikov, biên tập viên của tờ báo ô tô speedme.ru, từ lâu đã hy vọng rằng một ngày nào đó người Nga sẽ có thể mua các phương tiện chất lượng cao của châu Âu và ngành công nghiệp ô tô của Nga sẽ sản xuất các mẫu xe cao cấp nhất của riêng mình.
Ngoại trừ một số người Nga giàu có, ông tin rằng giấc mơ sở hữu những chiếc xế hộp đầy đủ tính năng của những người dân Nga khác đã bị lùi lại ít nhất một thập kỷ. "Phần còn lại sẽ lái Ladas mà không có ABS (Hệ thống chống bó phanh)," ông giải thích. "Chúng ta đang quay trở lại những năm 1990." Đó là một sự thất vọng lớn. "
Theo Igor, chủ sở hữu 36 tuổi của một công ty sửa chữa ô tô, một số cư dân ở Bryansk, một thành phố gần Ukraine, miền nam nước Nga, đã ngừng sửa chữa ô tô của họ.
Người tiêu dùng của ông bị thất vọng bởi giá cả đắt “cắt cổ” và chất lượng kém của phụ tùng nhập khẩu từ Trung Quốc và Thổ Nhĩ Kỳ, thua xa so với phụ tùng châu Âu. "Họ đến nơi, tôi đưa ra một mức giá, và sau đó họ rời đi," anh giải thích. Anh tiếp tục giãi bày: những bộ phận của xe ô tô trước đây là 2.000 rúp (30 đô la) giờ đây đã tăng gấp 5 gấp 6 lần là 15.000 rúp, thật quá sức tưởng tượng!
Tuy nhiên, ông Igor tin rằng Nga sẽ tránh được tình trạng thiếu thốn mà Liên Xô đã từng trải qua khi gần kết thúc sự tồn tại của mình. Tuy nhiên, ông tuyên bố rằng nền kinh tế sẽ bị thâm hụt.
Lê Na (Theo WSJ)
