11 nội dung lớn được sửa đổi, bổ sung
Mới đây, trong phiên thảo luận về Dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi), ông Đào Ngọc Dung, Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương và Xã hội cho biết: Trong dự thảo lần này có 11 nội dung lớn được sửa đổi, bổ sung.
Cụ thể, dự thảo đã bổ sung trợ cấp hưu trí xã hội để hình thành hệ thống bảo hiểm xã hội đa tầng.
Trong dự thảo lần này có 11 nội dung lớn được sửa đổi, bổ sung. (Ảnh: BHXHVN)
Theo đó, công dân Việt Nam từ đủ 75 tuổi trở lên (quy định hiện hành là 80 tuổi) mà không có lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng khác thì sẽ được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội do ngân sách nhà nước đảm bảo.
Thay đổi này nhằm phấn đấu đạt mục tiêu đến năm 2030, khoảng 60% số người sau độ tuổi nghỉ hưu được hưởng lương hưu, bảo hiểm xã hội hằng tháng và trợ cấp hưu trí xã hội.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng bổ sung 5 nhóm tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, trong đó có chủ hộ kinh doanh (có đăng ký kinh doanh), người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp tại công ty và công ty mẹ, người quản lý điều hành hợp tác xã không hưởng tiền lương…
Chính sách lớn khác là giảm thời gian đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống 15 năm. Quy định này được Chính phủ giải thích là nhằm tạo cơ hội cho một số nhóm đối tượng bắt đầu tham gia bảo hiểm xã hội muộn (45-47 tuổi mới bắt đầu tham gia).
Các trường hợp tham gia không liên tục, hoặc làm công việc đặc thù có thời gian làm nghề ngắn dẫn đến khi đến tuổi nghỉ hưu vẫn không tích lũy đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội cũng có cơ hội được hưởng lương hưu hằng tháng và được bảo đảm bảo hiểm y tế.
Dự thảo cũng bổ sung chế độ thai sản vào chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện, nguồn kinh phí chi trả sẽ do ngân sách nhà nước đảm bảo và người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện không phải đóng thêm so với quy định hiện hành.
Đây được cho là giải pháp để đa dạng, linh hoạt các chế độ bảo hiểm xã hội, tăng tính hấp dẫn của chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện, nhằm thu hút người dân (đặc biệt là nhóm lao động trẻ tuổi) tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.
Dự thảo cũng sửa đổi, bổ sung quy định về trợ cấp một lần khi nghỉ hưu để khuyến khích người lao động tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội sau tuổi nghỉ hưu.
Dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội bổ sung quy định về tính tỷ lệ hưởng lương hưu đối với những người có dưới 20 năm đóng phù hợp với sửa đổi điều kiện hưởng lương hưu và việc ký kết, tham gia các điều ước quốc tế.
Ngoài ra, trong dự thảo lần này còn có một số quy định mới về tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, các quy định mới về sổ bảo hiểm xã hội điện tử, quy định rõ hơn về hưởng bảo hiểm xã hội 1 lần;...
Những đề xuất mới trên, về cơ bản, nhận được sự đồng tình của Thường trực cơ quan thẩm tra (Ủy ban Xã hội của Quốc hội) và nhiều ý kiến tại phiên thảo luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Đã có phương án "tạm chấp nhận được" về quy định hưởng bảo hiểm xã hội 1 lần
Trong dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi), Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã bổ sung thêm nhiều quy định nhằm khuyến khích người lao động lựa chọn tham gia hoặc bảo lưu thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để đủ điều kiện hưởng lương hưu hàng tháng.
Đồng thời, dự thảo luật cũng tính thêm phương án để giảm tình trạng hưởng bảo hiểm xã hội một lần được cho là rất nhức nhối hiện nay.
Về vấn đề này, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết, hiện chưa có phương án nào được cho là tối ưu, nhưng cũng đã có phương án “tạm thời chấp nhận được”.
Đó là, đối với người lao động bắt đầu tham gia bảo hiểm xã hội từ ngày Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi) có hiệu lực trở đi (dự kiến ngày 1/7/2025), thì không được nhận bảo hiểm xã hội một lần (trừ các trường hợp đủ tuổi hưởng lương hưu, mà chưa đủ năm đóng để hưởng lương hưu; ra nước ngoài để định cư hoặc bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng theo quy định tại Điều 60, Luật Bảo hiểm xã hội hiện hành).
