Đại hội đại biểu MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031 sẽ được tổ chức trong các ngày 11, 12 và 13/5/2026 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Thủ đô Hà Nội. Chủ đề của Đại hội là: “Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển”. Tiêu đề Báo cáo chính trị là: “Nâng cao vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ Việt Nam trong phát huy dân chủ, truyền thống yêu nước, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc”.
Trước đó, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam đã công bố dự thảo Báo cáo chính trị trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI để lấy ý kiến rộng rãi các tầng lớp nhân dân.
Dự thảo Báo cáo chính trị nêu rõ, bước vào nhiệm kỳ 2026 - 2031, Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI xác định triển khai mạnh mẽ Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Đây không chỉ là nhiệm vụ hành chính mà còn là “chìa khóa” để khơi dậy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên mới.
Nếu như trước đây, phong trào “Bình dân học vụ” giúp người dân thoát nạn mù chữ thì ngày nay, “Bình dân học vụ số” đang mang sứ mệnh giúp người dân thoát khỏi cảnh “mù công nghệ”. Báo cáo chính trị nhiệm kỳ mới nhấn mạnh việc đẩy mạnh phong trào “Bình dân học vụ số”, gắn chuyển đổi số với xây dựng nông thôn mới và xã hội học tập.
Đích đến của phong trào là phổ cập kiến thức, kỹ năng số cho những đối tượng dễ bị bỏ lại phía sau như thanh niên nông thôn, công nhân, lao động phổ thông, người lớn tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, người nông dân và lao động phổ thông sẽ từng bước làm quen với việc ứng dụng công nghệ số vào đời sống, quản lý công việc và sản xuất, kinh doanh.
Khoảng cách giữa người dân và cán bộ cũng đang được thu hẹp nhờ công nghệ. MTTQ Việt Nam đặt ra chỉ tiêu 100% Ủy ban MTTQ và các tổ chức thành viên triển khai “Cổng Mặt trận số” để tiếp nhận kiến nghị của người dân 24/7. Đồng thời, 100% xã, phường sẽ thiết lập trang mạng xã hội để tương tác trực tiếp, tiếp nhận ý kiến phản ánh của người dân.
Đáng chú ý, Mặt trận sẽ không chỉ lắng nghe thụ động. Đề án chuyển đổi số giai đoạn 2025 - 2030 sẽ ứng dụng mạnh mẽ trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) trong việc nắm bắt dư luận xã hội, hỗ trợ công tác tuyên truyền, giám sát và phản biện. Cơ sở dữ liệu của Mặt trận cũng sẽ được kết nối, chia sẻ đồng bộ với cơ sở dữ liệu quốc gia nhằm phục vụ hoạch định chính sách.
Ngay trong hệ thống nội bộ, cuộc “cách mạng không giấy tờ” cũng đang được triển khai quyết liệt. Đến hết năm 2026, 100% cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp tỉnh sẽ xây dựng và sử dụng phòng họp không giấy tờ, số hóa hoàn toàn quy trình điều hành và quản lý văn bản.
Trong giai đoạn tới, các phong trào thi đua yêu nước sẽ được định hướng lại theo hướng không dàn trải mà bám sát ba trụ cột: “xanh - số - sáng tạo”. Các tổ chức thành viên được khuyến khích áp dụng khoa học công nghệ, phát triển kinh tế tri thức, kinh tế tuần hoàn và kinh tế số.
Để thực hiện mục tiêu này, Mặt trận đặc biệt đề cao vai trò của đội ngũ hơn 11,7 triệu trí thức và gần 10 triệu doanh nhân. Đây là lực lượng nòng cốt đi đầu trong nghiên cứu, khởi nghiệp, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đặc biệt, lực lượng thanh niên sẽ được tạo điều kiện tối đa để lập nghiệp, khởi nghiệp sáng tạo, biến mỗi cơ sở giáo dục thành một dự án phục vụ cộng đồng.
Bên cạnh đó, Mặt trận cũng sẽ phát huy mạnh mẽ vai trò giám sát, phản biện xã hội đối với các chủ trương, chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi xanh.
Có thể thấy, bằng việc đưa công nghệ số gắn liền với sinh kế và tiếng nói của người dân, MTTQ Việt Nam đang khẳng định vai trò kiến tạo, đồng hành cùng Nhân dân bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau trong cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0.
Ông Nguyễn Bá Cát, Phó Chánh Văn phòng Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho biết, cùng với cả hệ thống chính trị, thời gian qua, công tác phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số gắn với thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã được MTTQ Việt Nam các cấp quan tâm, tập trung triển khai và đạt được một số kết quả nổi bật.
Theo đó, hệ thống văn bản chỉ đạo cốt lõi đã được hoàn thiện, tạo nền tảng triển khai trong toàn hệ thống như: Đề án Chuyển đổi số MTTQ Việt Nam giai đoạn 2025 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035; Kiến trúc số MTTQ Việt Nam; Quy trình nghiệp vụ lõi MTTQ Việt Nam trên môi trường số; Chiến lược dữ liệu, Kiến trúc dữ liệu MTTQ Việt Nam...
Các nền tảng số dùng chung, thống nhất phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo của MTTQ Việt Nam các cấp cũng đã được đưa vào vận hành trong toàn hệ thống như Hệ thống điều hành tác nghiệp MTTQ Việt Nam và Cổng Mặt trận số.
Cùng với đó, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai tích cực trong toàn hệ thống MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, tạo sự lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng, góp phần nâng cao nhận thức và kỹ năng số cho đoàn viên, hội viên, cán bộ MTTQ Việt Nam các cấp và đông đảo nhân dân.
Cũng theo ông Nguyễn Bá Cát, hoạt động chuyển đổi số sẽ tạo cơ hội để Mặt trận đổi mới phương thức hoạt động, tăng cường tương tác với nhân dân, nâng cao chất lượng nắm bắt, tổng hợp ý kiến, nguyện vọng của nhân dân, qua đó phát huy tốt hơn vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân trong thời gian tới.
“Chương trình hành động tập trung vào 3 trọng tâm chính: ‘nhận thức số - nền tảng số - dữ liệu số’ thông qua triển khai các giải pháp căn cơ như phong trào ‘Bình dân học vụ số’, phát triển hệ sinh thái các nền tảng số thống nhất, dùng chung, liên thông và xây dựng hệ cơ sở dữ liệu phục vụ ra quyết định của lãnh đạo MTTQ Việt Nam các cấp. Từ nền tảng này, hoạt động của MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ mới sẽ được đổi mới về phương thức, đúng với phương châm ‘gần dân, sát dân, gần không gian số’ như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo”, ông Nguyễn Bá Cát nhấn mạnh.
Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã chủ động chỉ đạo chuẩn bị chu đáo các điều kiện về hậu cần để tổ chức Đại hội với tinh thần tiết kiệm, thiết thực, hiệu quả.
Cùng với đó, thiết thực triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số vào công tác tổ chức Đại hội. Với phương châm giảm thiểu tối đa giấy tờ, Ban Tổ chức triển khai ứng dụng “Đại hội XI - MTTQ Việt Nam” với nhiều tính năng hữu ích (khai thác tài liệu, sơ đồ chỗ ngồi, tin tức, hình ảnh, các thông tin hỗ trợ từ Ban Tổ chức…) hỗ trợ, giúp đại biểu tiếp cận thông tin kịp thời, chính xác và hiệu quả. Bên cạnh đó, không gian triển lãm “Mặt trận số” được bố trí trong khuôn viên Đại hội với các “Không gian thực tế ảo”, “Bức tường lịch sử” và giới thiệu, trải nghiệm các nền tảng số tiêu biểu của MTTQ Việt Nam các cấp.
Đại hội cũng ứng dụng trí tuệ nhân tạo thông qua Hệ thống điểm danh đại biểu bằng camera AI; đồng thời ứng dụng AI trong hỗ trợ sản xuất các ấn phẩm truyền thông về Đại hội qua các clip ngắn.
