Ngày 9/8, Quốc hội thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.
Đối với việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng) góp ý về cơ chế áp dụng tỉ lệ an toàn khác để thực hiện về yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Ngân hàng Nhà nước đã tiếp thu ý kiến của đại biểu, dự kiến tách nội dung này tại khoản 2 Điều 59 thành một khoản riêng và bổ sung căn cứ tính chất, mức độ rủi ro của từng đối tượng thanh tra giám sát ngân hàng.
Tuy nhiên, đại biểu Dương Khắc Mai cho rằng, quy định như dự thảo vẫn còn quá rộng, đề nghị cần làm rõ “tỉ lệ an toàn khác” là như thế nào so với mức độ thông thường. Nếu cho phép áp dụng mức độ thấp hơn thì đây thực chất là một cơ chế nới chuẩn an toàn, có thể tác động trực tiếp đến khả năng chống chịu của tổ chức tín dụng và an toàn của hệ thống, vì vậy phạm vi áp dụng phải được giới hạn chặt chẽ ngay trong dự án Luật.
Bên cạnh đó, cụm từ “để thực hiện yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội” có nội hàm quá rộng. “Vì hầu hết các hoạt động tín dụng đều có thể được lý giải là phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Vì vậy, đại biểu đề nghị chỉ áp dụng đối với trường hợp thực sự cần thiết, gắn với chương trình, dự án hoặc nhiệm vụ quan trọng theo chủ trương của Đảng và Nhà nước.
Ngoài ra, dự thảo Luật sử dụng thuật ngữ “tỉ lệ an toàn” trong khi Luật Các Tổ chức tín dụng sử dụng phổ biến thuật ngữ “tỉ lệ đảm bảo an toàn”, do đó, đề nghị thống nhất thuật ngữ này với thuật ngữ được nêu trong Luật Các tổ chức tín dụng.
Đối với nguyên tắc sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam (Điều 31a), đại biểu Dương Khắc Mai tán thành việc luật hóa nguyên tắc hạn chế sử dụng ngoại hối và đánh giá cao Cơ quan chủ trì soạn thảo đã tiếp thu theo hướng: Bãi bỏ Điều 22 của Pháp lệnh ngoại hối và dự kiến xác định ngoại lệ gồm trường hợp được phép theo luật, nghị quyết của Quốc hội hoặc quy định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước.
Tuy nhiên, đại biểu nhận thấy, cụm từ “các hình thức tương tự khác” chưa có ranh giới pháp lý rõ ràng và có thể dẫn đến cách hiểu rằng: việc sử dụng ngoại tệ làm đơn vị tham chiếu, căn cứ xác định điều chỉnh giá cũng như bị cấm dù nghĩa vụ thanh toán cuối cùng bằng đồng Việt Nam. Điều này có thể ảnh hưởng đến hợp đồng vay vốn hoặc bảo lãnh ODA, thương mại điện tử xuyên biên giới và các giao dịch tài chính quốc tế.
Từ phân tích trên, đại biểu đề nghị làm rõ trong dự thảo Luật sự khác biệt giữa sử dụng ngoại hối làm phương tiện thanh toán với việc tham chiếu, biểu thị giá trị trong các giao dịch được pháp luật cho phép.
Đồng tình quan điểm, đại biểu Lê Văn Thế (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) nhận thấy, một số nội dung kỹ thuật đang được dự kiến giao Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước quy định chi tiết. Theo đại biểu, cách tiếp cận này là phù hợp với tinh thần luật quy định khung, văn bản dưới luật quy định chi tiết và linh hoạt theo thực tiễn.
Tuy nhiên, đại biểu Lê Văn Thế đề nghị những vấn đề kỹ thuật có thể giao văn bản dưới luật nhưng những vấn đề nguyên tắc liên quan đến quyền, nghĩa vụ và an toàn của hệ thống thì cần được quy định ngay trong Luật.
Góp ý vào Điều 31a về ngoại hối, đại biểu Lê Văn Thế cho rằng, dự thảo Luật cần xác định nguyên tắc và tiêu chí cơ bản để xác định các trường hợp được phép sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam. Còn đối với các trường hợp cụ thể, giao Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quy định.
Đối với khoản 1 Điều 35 về dữ liệu phục vụ, lập và phân tích trạng thái đầu tư quốc tế, đại biểu kiến nghị cần xác nhận nguyên tắc chia sẻ, khai thác dữ liệu đúng mục đích, thẩm quyền, bảo đảm bí mật và an toàn thông tin. Còn quy trình, phương thức thực hiện thì do Chính phủ quy định chi tiết.
