Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ phát triển thị trường chứng khoán năm 2026, ông Thomas Nguyễn, Giám đốc Thị trường nước ngoài, Công ty Chứng khoán SSI cho rằng: Bên cạnh việc cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, việc mở rộng nguồn cung sản phẩm, đặc biệt là các thương vụ IPO (phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng), là yếu tố quan trọng để thúc đẩy sự phát triển của thị trường chứng khoán.
Theo ông, thị trường cần mở rộng và làm sâu “pipeline” IPO với sự đa dạng về ngành nghề, cấu trúc sở hữu cũng như giai đoạn phát triển của doanh nghiệp.
“Chúng ta không chỉ cần nhiều doanh nghiệp hơn, chúng ta còn cần sự đa dạng”, ông Thomas Nguyễn nhấn mạnh.
Thực tế trong năm 2025 cho thấy các đợt IPO của nhóm công ty chứng khoán lớn như Techcombank Securities, VPBank Securities và VPS Securities đều có quy mô lớn và được đăng ký mua đầy đủ.
Tuy nhiên, cơ cấu nhà đầu tư tham gia các giao dịch này vẫn chủ yếu là nhà đầu tư trong nước, đặc biệt là nhà đầu tư cá nhân, trong khi nhu cầu từ nhà đầu tư tổ chức chủ yếu đến từ các nhà quản lý tài sản đặt tại Việt Nam.
Để mở rộng nguồn cung doanh nghiệp cho thị trường, ông Thomas Nguyễn nhận định, có một số nhóm ngành có thể thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư toàn cầu.
Trước hết là khối doanh nghiệp FDI. Theo ông, nhiều doanh nghiệp FDI mong muốn tiếp cận thị trường vốn trong nước.
Các hướng dẫn gần đây của Bộ Tài chính Việt Nam đã làm rõ hơn lộ trình để một số doanh nghiệp có thể tham gia thị trường, bao gồm cả những giao dịch mà SSI đang tư vấn.
Ông nhìn nhận, các công ty chứng khoán cần đảm bảo doanh nghiệp FDI không chỉ hiểu rõ môi trường pháp lý đang thay đổi mà còn được chuẩn bị đầy đủ để trở thành doanh nghiệp niêm yết, trong đó có năng lực quan hệ nhà đầu tư (IR).
Nhóm thứ hai là các doanh nghiệp công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trên phạm vi toàn cầu, doanh nghiệp công nghệ thường là động lực chính dẫn dắt thị trường và thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư. Khi nhắc đến thị trường Mỹ, nhiều người nghĩ đến các doanh nghiệp như Nvidia, Meta hay Apple.
Tuy nhiên, ông Thomas Nguyễn tiết lộ, nhiều nhà đầu tư quốc tế cho rằng số lượng doanh nghiệp công nghệ niêm yết tại Việt Nam hiện vẫn còn khá khiêm tốn, dù nền kinh tế số của Việt Nam đang phát triển năng động.
Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là các yêu cầu niêm yết trên HoSE (Sàn giao dịch Chứng khoán TP HCM) về điều kiện có lãi, vốn được thiết kế nhằm bảo vệ nhà đầu tư cá nhân, nhưng lại có thể trở thành rào cản đối với một số doanh nghiệp công nghệ khi muốn IPO.
“Vì vậy, Việt Nam có thể cân nhắc thiết lập một sàn giao dịch chuyên biệt, tương tự ChiNext tại Thâm Quyến hoặc KOSDAQ tại Hàn Quốc, nhằm giúp các doanh nghiệp tăng trưởng tiếp cận vốn công chúng sớm hơn trong vòng đời phát triển”, ông nói.
Nhóm thứ ba là cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và các đợt niêm yết quy mô lớn. Theo ông Thomas Nguyễn, việc đẩy nhanh quá trình cổ phần hóa và đưa các doanh nghiệp này lên thị trường thông qua các đợt IPO và niêm yết công khai, minh bạch sẽ tạo động lực quan trọng cho sự phát triển của thị trường.
Quá trình này không chỉ giúp gia tăng thanh khoản nhờ xuất hiện thêm các cổ phiếu vốn hóa lớn và chất lượng cao, mà còn thúc đẩy quản trị doanh nghiệp, nâng cao chuẩn mực công bố thông tin và cải thiện hiệu quả hoạt động của chính các doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, việc mở rộng các doanh nghiệp niêm yết cũng sẽ làm phong phú hơn danh mục tài sản đầu tư cho cả nhà đầu tư trong nước và quốc tế, qua đó tăng độ sâu, sự đa dạng và khả năng chống chịu của thị trường, đồng thời củng cố niềm tin vào triển vọng tăng trưởng dài hạn của Việt Nam.
Cuối cùng, ông Thomas Nguyễn cho rằng ngoài việc thúc đẩy IPO, việc nâng giới hạn sở hữu nước ngoài (FOL) đối với các ngành không liên quan đến an ninh, quốc phòng cũng sẽ góp phần cải thiện khả năng tiếp cận thị trường và khuyến khích sự tham gia mạnh mẽ hơn của các nhà đầu tư tổ chức dài hạn.
“Nếu giải quyết được nút thắt này, đồng thời đa dạng hóa nguồn cung IPO, thị trường chứng khoán Việt Nam có thể trở thành điểm đến nổi bật trong khu vực”, ông Thomas Nguyễn nhấn mạnh.
