Mới đây, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Sơn Tây, Hà Nội), đoàn nghệ nhân và đồng bào dân tộc Dao ở TP Quảng Ninh tổ chức tái hiện Lễ hội Cầu mùa truyền thống. Hoạt động nằm trong chuỗi sự kiện giới thiệu, tôn vinh bản sắc văn hóa các dân tộc, góp phần đưa những giá trị di sản đến gần hơn với công chúng.
Đối với người Dao, đặc biệt là cộng đồng Dao Thanh Y và Dao Thanh Phán tại các địa phương như Ba Chẽ, Tiên Yên, Bình Liêu, Đầm Hà, Lễ hội Cầu mùa mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc. Theo phong tục, lễ hội thường được tổ chức vào đầu xuân, từ tháng Giêng đến hết tháng Hai âm lịch, trước thời điểm bắt đầu vụ gieo cấy mới. Đây là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng thành kính với tổ tiên, các vị thần linh, đồng thời cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, bản làng bình an, no ấm.
Trong không gian hành lễ được bài trí trang nghiêm với tranh thờ, giấy bản trang trí hoa văn và các lễ vật truyền thống như thịt lợn, gà, xôi ngũ sắc, bánh dày, rượu gạo, trầu cau, các nghi thức cúng tế được thực hiện dưới sự chủ trì của các thầy Tào.
Tiếng trống, thanh la, chuông đồng hòa cùng lời khấn bằng chữ Nôm Dao tạo nên không khí linh thiêng. Qua từng nghi thức, thầy cúng thay mặt cộng đồng báo cáo với Bàn Vương - thủy tổ của người Dao cùng các vị thần linh, tổ tiên về thành quả lao động, đồng thời gửi gắm ước vọng về một năm mới thuận lợi, cuộc sống đủ đầy.
Sau phần lễ, không khí trở nên sôi động với các hoạt động văn nghệ, trò chơi dân gian. Trong những bộ trang phục truyền thống rực rỡ sắc màu, các nghệ nhân trình diễn múa Rùa, múa Chuông và hát đối đáp Pả Dung. Các trò chơi đẩy gậy, kéo co, ném còn cũng thu hút sự tham gia, cổ vũ của đông đảo du khách.
Thông qua hoạt động tái hiện, công chúng có dịp tìm hiểu sâu hơn về phong tục, tín ngưỡng và đời sống văn hóa của người Dao. Đây cũng là cơ hội để các nghệ nhân, đồng bào giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm thực hành di sản, góp phần nâng cao ý thức bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch bền vững.
