Giá năng lượng tăng cao và nhu cầu điện phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ đang khiến dầu khí trở thành điểm đến mới của dòng vốn tư nhân giàu có. Theo Altrata, tổng tài sản của các tỷ phú trên thế giới tăng 12,8% trong năm 2025, lên mức kỷ lục 15.100 tỷ USD, trong khi số tỷ phú đạt 3.795 người. Phần lớn tài sản mới được tạo ra đến từ lĩnh vực công nghệ, đặc biệt là làn sóng AI.
Tuy nhiên, khi nhu cầu năng lượng cho các trung tâm dữ liệu tăng mạnh và xung đột tại Trung Đông đe dọa nguồn cung, giới đầu tư giàu có đang tìm cách chuyển một phần dòng tiền sang các tài sản năng lượng có khả năng tạo dòng tiền dài hạn.
Andrew Dock, chuyên gia tại Bank of America, cho biết các công ty quản lý tài sản gia đình đặc biệt quan tâm đến cơ sở hạ tầng như đường ống và cảng xuất khẩu. Với tầm nhìn đầu tư dài hạn, nhóm này xem nhu cầu năng lượng không chỉ là câu chuyện chu kỳ của giá dầu mà đang có những thay đổi mang tính cấu trúc.
Không chỉ đặt cược vào giá dầu
Sự quan tâm của dòng vốn tư nhân diễn ra trong bối cảnh hoạt động mua bán và sáp nhập (M&A) dầu khí Mỹ tăng mạnh. Theo Wood Mackenzie, giá trị các thương vụ M&A trong ngành trong nửa đầu năm 2026 lên mức cao nhất trong hai năm, với những thương vụ lớn như Devon sáp nhập Coterra Energy trị giá 25 tỷ USD và Shell mua ARC Resources với giá 16 tỷ USD.
Dù vậy, các nhà đầu tư giàu có không nhất thiết phải cạnh tranh trực tiếp với những tập đoàn dầu khí lớn. Một cơ hội đáng chú ý nằm ở các tài sản quy mô nhỏ hoặc tài sản mà nhà đầu tư không trực tiếp vận hành.
Cody Carper, đối tác tại Baker Botts, cho rằng một family office có thể mua những tài sản không trực tiếp vận hành trị giá khoảng 30 triệu USD – phân khúc thường ít được các tập đoàn lớn quan tâm. Đây là thị trường ngách cho phép các nhà đầu tư có vốn lớn nhưng quy mô nhỏ hơn tập đoàn dầu khí tìm kiếm mức định giá hấp dẫn.
Xu hướng này cũng đang thu hút các công ty kinh doanh hàng hóa và quỹ đầu cơ. Gunvor Group của Thụy Sĩ đang đàm phán mua tài sản khí đốt tự nhiên tại lưu vực Haynesville với giá ước tính 1,2-1,5 tỷ USD, đồng thời hỗ trợ Western Natural Resources thâu tóm và vận hành các tài sản dầu khí đá phiến tại Mỹ.
Quỹ Citadel của tỷ phú Ken Griffin cũng mở rộng sang lĩnh vực thượng nguồn năng lượng. Năm ngoái, quỹ này mua Paloma Natural Gas, sau đổi tên thành Apex Natural Gas, với giá khoảng 1,2 tỷ USD và gần đây tiếp tục tìm kiếm cơ hội mua tài sản dầu khí tại Mỹ.
Điểm chung của các thương vụ này là nhà đầu tư không chỉ muốn hưởng lợi từ giá dầu tăng. Họ đang tìm kiếm quyền sở hữu đối với những tài sản có khả năng tạo dòng tiền trong dài hạn, đồng thời giảm mức độ phụ thuộc vào các tuyến vận tải dễ bị gián đoạn bởi căng thẳng địa chính trị.
Dòng tiền đang tìm kiếm tài sản có giá trị thực
Vitol Group là một ví dụ điển hình cho chiến lược này. Công ty kinh doanh năng lượng lớn nhất thế giới nhiều năm qua đã tận dụng các chu kỳ của thị trường để mua tài sản dầu khí khi giá xuống thấp và bán ra khi định giá tăng.
Tháng 7 vừa qua, Vitol bán liên doanh VTX Energy Partners tại lưu vực Delaware cho Verde Operating Company với giá khoảng 2,3 tỷ USD. Vitol từng mua các tài sản này vào tháng 3/2023, khi giá dầu thấp hơn đáng kể.
Chiến lược tương tự từng được Vitol áp dụng với Vencer Energy. Công ty mua Vencer vào tháng 7/2020, khi giá dầu lao dốc trong đại dịch Covid-19, trước khi bán lại cho Civitas Resources với giá 2,1 tỷ USD vào năm 2024.
Trong khi đó, giới quản lý quỹ cũng đang gia tăng mức độ đặt cược vào dầu thô. Dữ liệu từ Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) cho thấy trong tuần gần nhất, số hợp đồng mua dầu thô của nhóm quản lý quỹ tăng 13.660 hợp đồng lên 218.960, trong khi vị thế bán giảm 3.790 hợp đồng xuống 107.229.
Dòng tiền đang dịch chuyển theo một tín hiệu khá rõ: thị trường dầu khí không còn chỉ được nhìn nhận qua biến động giá hàng hóa ngắn hạn. Rủi ro địa chính trị, nhu cầu năng lượng từ AI và sự cần thiết của cơ sở hạ tầng phục vụ khai thác, vận chuyển và xuất khẩu đang tạo ra một câu chuyện đầu tư dài hạn hơn.
Tuy nhiên, cơ hội này cũng đi kèm rủi ro. Giá dầu tăng mạnh đã đẩy định giá tài sản năng lượng lên cao, khiến việc tìm kiếm các thương vụ có biên an toàn trở nên khó khăn hơn.
Giá dầu Brent giao tháng 11 hiện tăng 1%, lên 105,61 USD/thùng, trong khi WTI giao tháng 10 tăng 1,1%, lên 101,2 USD/thùng. Giá xăng bình quân tại Mỹ lên 4,3163 USD/gallon, còn diesel tăng lên mức kỷ lục 6,2301 USD/gallon.
Trong bối cảnh đó, bài toán của các nhà đầu tư giàu có không đơn thuần là mua dầu khi giá tăng, mà là tìm kiếm những tài sản năng lượng có thể tiếp tục tạo giá trị ngay cả khi chu kỳ giá dầu đảo chiều. Đây cũng là lý do dòng vốn tư nhân đang chuyển từ các giao dịch trên thị trường hàng hóa sang sở hữu trực tiếp tài sản dầu khí và cơ sở hạ tầng năng lượng.
