Phân tích mới cho thấy Liên minh châu Âu (EU) vẫn phụ thuộc lớn vào khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Nga, và chưa có dấu hiệu cho thấy lượng nhập khẩu sẽ giảm trong năm 2026.
Chỉ riêng từ một dự án dầu khí ở vùng Tây Bắc Siberia, được xem là dự án chiến lược mang tên Yamal, EU đã mang về cho Nga khoảng 7,2 tỷ euro (tương đương 8,4 tỷ USD) trong năm 2025.
Theo dữ liệu từ trang phân tích thương mại Kpler, được tổ chức môi trường Urgewald tổng hợp, khoảng 15 triệu tấn trong tổng số 19,7 triệu tấn LNG xuất khẩu từ Yamal đã được chuyển đến EU, chiếm 76,1%.
Sebastian Rötters, chuyên gia vận động về lệnh trừng phạt của Urgewald, nhận định số liệu này cho thấy các quốc gia châu Âu không chỉ là khách hàng mà còn là hạ tầng thiết yếu giúp dự án trọng điểm này duy trì hoạt động.
Tháng trước, EU đã cam kết sẽ cấm hoàn toàn việc nhập khẩu LNG từ Nga trước năm 2027 nhằm giảm sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng Nga và gây áp lực lên ngành dầu khí, vốn được xem là huyết mạch của nền kinh tế Nga trong bối cảnh chiến sự tại Ukraine vẫn kéo dài bất chấp các nỗ lực hòa bình.
“Châu Âu đã giảm mạnh sự phụ thuộc và giờ chúng tôi sẽ chấm dứt hoàn toàn,” bà Kaja Kallas, nhà ngoại giao cấp cao của EU, tuyên bố. “Nga sẽ không còn khả năng sử dụng năng lượng như một công cụ gây sức ép với chúng tôi”.
Tuy nhiên, ông Rötters cảnh báo: “Mỗi chuyến hàng cập cảng EU đồng nghĩa với việc bổ sung trực tiếp vào nguồn tài chính phục vụ chiến tranh tại Ukraine. Chúng ta phải chấm dứt việc tiếp tay cho lợi nhuận năng lượng của Nga và đóng ngay lỗ hổng từ Yamal”.
Ông cũng nhấn mạnh các cảng của EU vẫn đóng vai trò như “lá phổi hậu cần” cho nhà máy LNG lớn nhất của Nga, đồng thời cảnh báo trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, châu Âu không thể tiếp tục duy trì tình trạng này thêm một năm nữa.
Dữ liệu được công bố trong lúc Mỹ tiếp tục thúc ép châu Âu, Trung Quốc và Ấn Độ giảm nhập khẩu dầu khí từ Nga nhằm làm suy yếu nền kinh tế Nga với mục tiêu cuối cùng là buộc Moscow chấm dứt chiến tranh tại Ukraine.
Tỷ lệ nhập khẩu LNG từ Yamal vào EU thậm chí tăng lên 76,1% trong năm 2025, so với 75,4% của năm trước.
Pháp là quốc gia nhập khẩu lớn nhất, với tổng cộng 87 chuyến tàu chở 6,3 triệu tấn LNG cập cảng Dunkirk và Montoir, chiếm 41,7% lượng nhập khẩu từ Yamal vào EU.
Trong khi đó, Tây Ban Nha ghi nhận mức giảm mạnh nhất, từ 58 chuyến tàu năm 2024 xuống còn 38 chuyến trong năm 2025.
Dù Anh đã cấm nhập khẩu trực tiếp LNG từ Nga từ ngày 1/1/2023, một công ty của Anh vẫn nằm trong nhóm hai doanh nghiệp được cho là đóng vai trò chủ chốt trong việc vận chuyển LNG vào châu Âu. Theo dữ liệu của Kpler, Seapeak đảm nhận 37,3% tổng lượng LNG từ Yamal vào thị trường này.
Yamal là nhà máy LNG trọng điểm của Nga, đặt tại Sabetta ở phía đông bắc bán đảo Yamal. Dự án được thành lập từ năm 2005 và đến năm 2024 chiếm khoảng 60% tổng sản lượng LNG của Nga.
Ông Rötters cũng kêu gọi châu Âu ngăn chặn việc thế hệ tàu chở LNG Arc7, do Tổ hợp đóng tàu Zvezda của Nga sản xuất, rơi vào tay các bên không mong muốn.
Ông nhấn mạnh EU và Anh cần hành động ngay để kiểm soát đội tàu Arc7 vào cuối năm, tránh việc chúng tiếp tục hỗ trợ hoạt động của Yamal.
