Gạt mưa tự động hoạt động thế nào để nhận biết trời vừa lất phất mưa trước cả tài xế?

(CLO) Các cảm biến hồng ngoại có thể phát hiện nước trên kính chắn gió, giúp ô tô tự động bật gạt mưa và điều chỉnh tốc độ phù hợp.

Gạt mưa cảm biến có thể tự kích hoạt khi nước xuất hiện trên kính chắn gió, giúp tài xế không phải liên tục thao tác cần điều khiển. Phần lớn hệ thống hiện đại xác định lượng nước thông qua sự thay đổi của ánh sáng hồng ngoại phản xạ trong kính.

Hình ảnh gạt mưa trên ô tô. Ảnh: Noppawat Tom Charoensinphon/Getty Images
Hình ảnh gạt mưa trên ô tô. Ảnh: Noppawat Tom Charoensinphon/Getty Images

Ô tô ngày nay được trang bị dày đặc cảm biến, hệ thống hỗ trợ lái và đủ loại thiết bị phức tạp, khiến người điều khiển ngày càng ít phải trực tiếp tham gia vào quá trình lái xe. Càng chi nhiều tiền, người lái càng có thể dựa vào những tính năng như tự động hạ đèn pha, điều chỉnh tốc độ hành trình và giữ xe đi đúng làn.

Dù vậy, không phải công nghệ hiện đại nào cũng thừa thãi. Gạt mưa cảm biến là một trang bị vừa thú vị vừa hữu ích. Người lái chỉ cần đặt cần điều khiển ở chế độ tự động, sau đó để cảm biến xác định thời điểm bật gạt mưa và lựa chọn tốc độ phù hợp. Dù rất yêu thích chiếc Kia Soul đời 2022 của mình, tác giả vẫn thường phải loay hoay với cần điều khiển bên phải khi trời mưa để tìm tốc độ thích hợp cho chế độ gạt gián đoạn. Sẽ thuận tiện hơn nếu chỉ cần nhấn nút và để một máy tính nhỏ xử lý mọi việc. Ngay cả một người chuộng xe cũ như tác giả cũng khó cưỡng lại sự tiện lợi đó.

Vậy gạt mưa cảm biến hoạt động như thế nào và bằng cách nào nó thực sự nhận biết được trời đang mưa? Đó là phép thuật, khả năng giao tiếp của máy móc hay nhờ một nàng tiên tí hon ngồi sau gương chiếu hậu để quan sát thời tiết? Câu trả lời nằm ở công nghệ cảm biến đã được phát triển qua nhiều thập niên.

Gạt mưa cảm biến đã xuất hiện dưới nhiều hình thức từ thập niên 1960. Dựa trên công nghệ phát triển cho ngành hàng không và hệ thống nhận biết mưa sơ khai từng được giới thiệu trên mẫu xe ý tưởng GM LeSabre năm 1951, các thiết kế ban đầu sử dụng nhiều giải pháp khác nhau để phát hiện mưa.

Vào cuối thập niên 1960, các kỹ sư Ford tìm ra cách dùng cụm dẫn điện gắn trên kính chắn gió để nhận biết nước mưa. Denso của Nhật Bản cũng thử nghiệm gạt mưa tự động và đăng ký bằng sáng chế cho hệ thống của hãng vào năm 1968.

Năm 1970, Citroën giới thiệu trên mẫu SM công nghệ cao hệ thống có lẽ là gạt mưa cảm biến đầu tiên được sản xuất hàng loạt. Đúng với phong cách kỹ thuật phức tạp của SM, hệ thống này theo dõi dòng điện mà mô tơ gạt mưa tiêu thụ. Khi cần gạt hoạt động trên kính khô, lực cản tăng khiến mô tơ tiêu thụ nhiều điện hơn. Hệ thống khi đó sẽ đưa cần gạt về vị trí nghỉ trong một khoảng thời gian định sẵn. Trong lúc cần gạt tạm dừng, nước mưa tích tụ trên kính, giúp nó vận hành trơn tru hơn khi hoạt động trở lại.

Nhiều giải pháp khác xuất hiện trong hai thập niên tiếp theo, nổi bật trong số đó là hệ thống được Nissan đăng ký bằng sáng chế vào đầu thập niên 1980. Tuy nhiên, phải đến giữa thập niên 1990, hệ thống cảm biến mưa thực sự hiện đại đầu tiên mới ra đời.

Năm 1996, GM giới thiệu hệ thống gạt mưa tự động Rainsense trên các mẫu Cadillac STS, Eldorado và DeVille của năm đó. Một mô đun nhỏ lắp phía sau gương chiếu hậu chiếu ánh sáng từ các đèn LED hồng ngoại qua kính chắn gió, sau đó đo mức độ khúc xạ và lượng ánh sáng phản xạ trở lại.

Khi kính không có nước, toàn bộ ánh sáng phản xạ về cảm biến và hệ thống xác định chưa cần bật gạt mưa. Khi trời mưa, nước trên kính khiến lượng ánh sáng quay lại cảm biến giảm xuống. Dựa trên các phép tính, hệ thống ước lượng lượng nước từ sự thay đổi này, sau đó bật và điều chỉnh cần gạt tương ứng trong suốt thời gian trời mưa, với điều kiện chế độ tự động đang được kích hoạt.

Rainsense nhanh chóng được mở rộng từ Cadillac sang Buick, rồi tiếp tục xuất hiện trên những thương hiệu phổ thông hơn của GM, trong đó có Chevrolet. Ngày nay, gần như mọi thương hiệu ô tô đều có hệ thống gạt mưa cảm biến riêng và phần lớn dựa trên công nghệ tương tự Rainsense. Chỉ với vài nguồn sáng hồng ngoại, một cảm biến và bộ xử lý có khả năng thực hiện các phép tính vật lý, hệ thống có thể tự bật và điều chỉnh gạt mưa mà không cần tài xế can thiệp.

Xem thêm

Bảng giá xe Kia và ưu đãi mới nhất tháng 11/2026

Bảng giá xe Kia và ưu đãi mới nhất tháng 11/2026

(CLO) Bên cạnh giảm giá, nhiều mẫu xe Kia bán ra thị trường tháng 11/2026 sẽ kèm thêm gói bảo hiểm vật chất và bảo dưỡng 1 - 2 năm, người tiêu dùng cũng được cung cấp tuỳ chọn cá nhân hoá.

Cỡ chữ bài viết: