Đi từng tàu, đến từng nhà tuyên truyền chống khai thác IUU
Theo đó, hiện nay tình trạng khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) đang gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho ngành thủy sản Việt Nam. Trước thực trạng trên, thời gian qua các Đồn Biên phòng tỉnh Gia Lai đã tăng cường phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị và địa phương triển khai đẩy mạnh tuyên truyền chống khai thác IUU cho ngư dân vùng biển.
Các nội dung tập trung vào các quy định về phạm vi hoạt động đánh bắt thủy, hải sản theo pháp luật Việt Nam và điều ước quốc tế; các quy định liên quan đến chống khai thác IUU, đặc biệt là các hành vi đánh bắt trái phép ở vùng biển nước ngoài, ngắt kết nối hành trình (VMS) và các chế tài xử lý vi phạm. Việc chống khai thác IUU không chỉ là yêu cầu cấp bách nhằm tháo gỡ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC) mà còn là trách nhiệm trong việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản, giữ gìn sinh kế bền vững.
Theo đó, Đồn Biên phòng Cát Khánh (Gia Lai) hiện quản lý và bảo vệ 31 km bờ biển (trải dài trên 3 xã Đề Gi, Cát Tiến và Ngô Mây). Trên địa bàn có 874 tàu cá có chiều dài từ 6 m trở lên, trong đó có khoảng 430 tàu đánh bắt xa bờ. Quá trình rà soát, Đồn xác định hơn 200 tàu có nguy cơ cao vi phạm IUU nên đã chủ động giao cán bộ, đảng viên phụ trách từng trường hợp để nắm sát tình hình, phối hợp xử lý khi có dấu hiệu vi phạm.
Trao đổi với PV, Thiếu tá Nguyễn Hữu Nghị - Chính trị viên Đồn Biên phòng Cát Khánh cho biết: “Thời gian qua, đơn vị thường xuyên phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương rà soát, lập danh sách các phương tiện, đặc biệt là phương tiện có nguy cơ cao vi phạm vùng biển nước ngoài, khai thác thủy sản trái phép. Kiên quyết không cho các phương tiện không đủ điều kiện ra khơi. Bên cạnh đó, đơn vị đã tham mưu cho địa phương thành lập tổ công tác trực tiếp xuống tại nhà gặp gỡ, tuyên truyền, động viên và cho ngư dân viết cam kết không vi phạm phòng chống IUU, trước khi các phương tiện xuất bến đi đánh bắt thủy sản”.
Theo Thiếu tá Nguyễn Hữu Nghị, đơn vị thường xuyên tổ chức tuyên truyền bằng nhiều biện pháp như tuyên truyền tập trung, tuyên truyền nhỏ lẽ. Đặc biệt là trực tiếp tuyên truyền tại các phương tiện khi nhập bến, tuyên truyền lưu động; cấp phát tờ rơi, sổ tay pháp luật, mã QR và hướng dẫn người dân tra cứu nắm các thông tin để cập nhập các quy định về phòng chống khai thác IUU.
Để thực hiện có hiệu quả công tác phòng chống IUU, Đồn Biên phòng Cát Khánh đã phát huy vai trò của cán bộ sinh hoạt đảng ủy xã, chi bộ thôn, phụ trách hộ gia đình trong công tác tham mưu, tuyên truyền có hiệu quả về phòng chống IUU. Qua đó góp phần nâng cao nhận thức, ý thức, tinh thần trách nhiệm của ngư dân trong chấp hành nghiêm túc các quy định về phòng chống khai thác IUU.
Ông Huỳnh Minh Kiểm (SN 1963, ngư dân trú tại xã Đề Gi, Gia Lai), người đã có thâm niên hơn 30 năm bám biển nên khá nắm rõ quy định về đánh bắt hải sản, chống khai thác IUU. Ông cũng là chủ sở hữu của 2 tàu cá BĐ 93064 và BĐ 93965.
“Trước đây tôi đánh bắt gần bờ, từ khi có sự hỗ trợ của Chính phủ vào năm 2010 đến nay là đánh bắt xa bờ. Nguồn hải sản trước đây rất dồi dào, nhưng bà con đánh bắt, chứ không có phương hướng bảo vệ nên nguồn hải sản bị suy giảm rất nhiều. Từ ngày bên EU phát “thẻ vàng” bà con đã có ý thức hơn rất nhiều, chấp hành rất tốt, chưa có trường hợp nào ở xã Đề Gi ra khơi mà vượt vùng biển Việt Nam bị nước ngoài bắt giữ. Chúng tôi không bao giờ đánh bắt bất hợp pháp, rất là nghiêm chỉnh”, ông Kiểm cho hay.
Tập trung nguồn lực, quyết tâm gỡ “thẻ vàng” IUU.
Xác định đây là tháng cao điểm để triển khai các giải pháp về phòng, chống khai thác IUU nhằm tháo gỡ “thẻ vàng” của Châu Âu, Đồn Biên phòng Nhơn Lý đã luôn quán triệt thực hiện nghiêm chỉ thị, thông tư của các cấp. Đặc biệt là phối hợp và tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan triển khai thực hiện tốt các giải pháp phòng, chống khai thác IUU.
Trung tá Nguyễn Quốc Hiệp – Chính trị viên Đồn Biên phòng Nhơn Lý cho biết: “Thời gian qua, đồn đã phối hợp với chính quyền địa phương làm tốt công tác tuyên truyền, vận động bà con nhân dân, đặc biệt là đối với các chủ phương tiện và các thuyền trưởng ký cam kết thực hiện tốt các giải pháp chống khai thác IUU. Đơn vị cũng đã cơ cấu các đồng chí chỉ huy đồn biên phòng là thành viên tham gia vào các tổ chống khai thác IUU trên địa bàn các xã, phường.
Bên cạnh đó, đồn đã tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát tại 2 trạm kiểm soát biên phòng, để kiểm tra, kiểm soát các phương tiện tàu cá. Đối với các phương tiện không đảm bảo điều kiện, chúng tôi kiên quyết không làm thủ tục xuất bến; đồng thời yêu cầu người dân ký cam kết, đưa phương tiện về nơi neo đậu tập trung, thực hiện tốt các giải pháp về chống khai thác IUU”.
Trong bối cảnh cả nước nỗ lực triển khai các giải pháp quyết liệt nhằm tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC đối với thủy sản Việt Nam, tỉnh Gia Lai đang tăng tốc thực hiện nhiều biện pháp phòng, chống khai thác IUU.
Theo đó, UBND tỉnh Gia Lai cũng đã có văn bản chỉ đạo tiếp tục triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).
Cụ thể, UBND tỉnh giao Sở NN&MT thành lập Tổ công tác liên ngành tăng cường tuần tra, kiểm soát tàu có hoạt động ở vùng bờ, vùng lộng, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định về sai vùng, sai tuyến.
UBND tỉnh Gia Lai cũng giao Công an tỉnh Gia Lai tăng cường công tác nắm tình hình, phát hiện, điều tra xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân môi giới, tổ chức đưa ngư dân, tàu cá Gia Lai đi khai thác thủy sản trái phép ở vùng biển nước ngoài.
Đối UBND các xã, phường ven biển phải làm rõ trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, nhất là người đứng đầu và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đối với công tác chống khai thác IUU; tập trung nguồn lực, quyết tâm gỡ “thẻ vàng” IUU.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai, đến nay, toàn tỉnh có hơn 5.800 tàu cá dài từ 6m trở lên được đăng ký, trong đó hơn 3.100 tàu hoạt động vùng khơi đã được cập nhật đầy đủ vào hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (Vnfishbase). Đặc biệt, 100% tàu cá có chiều dài từ 15m trở lên đã được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS) theo quy định.
Tính đến hết tháng 9, Gia Lai đã xử lý 234 vụ vi phạm IUU với tổng số tiền phạt gần 7,7 tỷ đồng; phối hợp xử lý 42 lượt tàu bị cảnh báo vượt ranh giới, 25 lượt tàu mất kết nối trên 10 ngày và hơn 1.200 lượt tàu mất kết nối trên 6 giờ khi hoạt động ngoài khơi.
