Chính phủ Iraq đã chính thức khởi động lộ trình xuất khẩu dầu thô bằng xe bồn vận chuyển qua lãnh thổ Syria. Đoàn xe đầu tiên đã lăn bánh qua cửa khẩu al-Waleed vào thứ Ba vừa qua, đánh dấu nỗ lực vượt khủng hoảng năng lượng của quốc gia này.
Chia sẻ với hãng tin Rudaw, ông Imad al-Dulaimi, Thị trưởng huyện Rutba thuộc tỉnh Anbar (miền Tây Iraq), xác nhận hoạt động xuất khẩu dầu bằng xe bồn sang Syria qua cửa khẩu al-Waleed đã bắt đầu được triển khai. Từ đây, nguồn dầu của Iraq sẽ tiếp tục được chuyển tiếp ra thị trường quốc tế.
Việc khai thông tuyến đường vận tải này diễn ra trong bối cảnh cửa khẩu al-Waleed được mở cửa trở lại sau 11 năm gián đoạn, đồng thời hạ tầng xuất khẩu dầu khí của Iraq đang đối mặt với những thách thức nghiêm trọng.
Cụ thể, hoạt động xuất khẩu qua các cảng tại Basra đã phải tạm dừng từ cuối tháng 2 do những diễn biến căng thẳng quân sự tại khu vực và tình trạng đóng cửa eo biển Hormuz.
Kể từ đó, Chính phủ Iraq đã ráo riết tìm kiếm các lộ trình thay thế để duy trì nguồn thu từ dầu mỏ, vốn đóng góp tới 90% ngân sách quốc gia.
"Trong ngày đầu tiên, hơn 100 xe bồn chở dầu đã băng qua cửa khẩu al-Waleed để tiến vào lãnh thổ Syria. Lộ trình tiếp theo của nguồn hàng này là hướng về phía Địa Trung Hải để cung ứng cho thị trường toàn cầu," ông Dulaimi cho biết thêm.
Cơ quan Tổng cục Hải quan Iraq thông báo việc mở lại cửa khẩu được thực hiện theo chỉ đạo trực tiếp của Thủ tướng Mohammed Shia' al-Sudani.
Al-Waleed nằm ở vị trí chiến lược gần ngã ba biên giới giữa Iraq, Syria và Jordan, kết nối tỉnh Anbar với khu vực al-Tanf của Syria. Cửa khẩu này từng bị đóng cửa từ năm 2014.
Động thái này nằm trong kế hoạch tổng thể của Chính phủ Iraq nhằm thúc đẩy hoạt động thương mại và thắt chặt quan hệ kinh tế khu vực.
Việc khôi phục lưu thông qua al-Waleed được kỳ vọng sẽ tăng nguồn thu công quỹ và đẩy mạnh trao đổi hàng hóa giữa hai nước. Theo kế hoạch, Iraq sẽ tiếp tục hiện đại hóa và đơn giản hóa các thủ tục hải quan theo tiêu chuẩn quốc tế tại các điểm biên giới để tạo điều kiện tối đa cho dòng chảy hàng hóa và hành khách.
Song song với tuyến đường qua Syria, Iraq cũng đang tăng cường sản lượng xuất khẩu dầu tại khu vực phía Bắc. Theo thỏa thuận mới nhất giữa chính quyền Baghdad và khu vực tự trị Kurdistan, nguồn dầu từ các mỏ tại Kirkuk đã bắt đầu chảy trở lại qua đường ống dẫn sang cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ.
Ông Amer Khalil, Tổng Giám đốc Công ty Dầu khí miền Bắc (NOC) thuộc sở hữu nhà nước, cho biết sản lượng xuất khẩu qua tuyến phía Bắc đã tăng từ 170.000 thùng lên khoảng 200.000 thùng mỗi ngày sau một tuần khôi phục hoạt động.
Nguồn dầu này bao gồm sự kết hợp giữa các mỏ tại Kirkuk và khoảng 40.000 thùng mỗi ngày từ khu vực Kurdistan.
Trước khi xung đột nổ ra, Iraq từng xuất khẩu khoảng 3,4 triệu thùng dầu mỗi ngày. Trong bối cảnh các tuyến đường phía Nam vẫn đang bị tê liệt, quốc gia này đang đặt kỳ vọng lớn vào hành lang phía Bắc qua Thổ Nhĩ Kỳ và lộ trình mới qua Syria để duy trì mạch máu kinh tế quan trọng nhất của mình.