Tăng phân quyền, đơn giản hóa thủ tục trong hoạt động dầu khí
Trước khi Quốc hội biểu quyết, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi).
Theo Bộ trưởng, trên cơ sở các ý kiến góp ý của đại biểu Quốc hội, ý kiến thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội và Kết luận số 188 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ đã chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo phối hợp với các cơ quan liên quan tiếp tục rà soát, chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo Luật.
Việc tiếp thu, giải trình tập trung vào 7 nhóm nội dung chính, gồm:
Thứ nhất, rà soát tính hợp nhất, hợp hiến, hợp pháp và tương thích với điều ước quốc tế, đảm bảo quốc phòng, an ninh và nguồn lực thực hiện. Đồng thời, rà soát thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền và các yêu cầu về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, bình đẳng giới và chính sách dân tộc.
Thứ hai, hoạt động thu giữ, xử lý, vận chuyển, bơm áp và lưu trữ CO2, ứng dụng kỹ thuật, dịch vụ cao, phát triển công trình năng lượng ngoài khơi gắn với triển khai hoạt động dầu khí.
Thứ ba, các quy định tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ quan quản lý nhà nước về dầu khí và giao quyền cho Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PetroVietnam).
Thứ tư, các ưu đãi trong hoạt động dầu khí và các chính sách khai thác tài nguyên đối với mỏ, cụm mỏ, lô dầu khí khai thác tận thu.
Thứ năm, các vấn đề liên quan đến hợp đồng dầu khí.
Thứ sáu, việc lập, thẩm định, phê duyệt kế hoạch đại cương phát triển mỏ dầu khí, kế hoạch khai thác sớm mỏ dầu khí và kế hoạch phát triển mỏ dầu khí.
Thứ bảy, việc xử lý các chi phí của PetroVietnam và điều khoản chuyển tiếp. Một nội dung được Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh là việc tăng cường phân quyền cho cơ quan quản lý nhà nước về dầu khí và giao quyền cho PetroVietnam. Theo đó, dự thảo Luật được chỉnh lý theo hướng đơn giản hóa thủ tục nhằm khơi thông nguồn lực, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát phù hợp với chủ trương của Đảng và thực tiễn hoạt động dầu khí tại Việt Nam.
Một số thẩm quyền liên quan đến quốc phòng, an ninh, bất khả kháng vẫn do cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, bảo đảm sự kiểm soát trực tiếp của Nhà nước. Dự thảo cũng phân định rõ chức năng của PetroVietnam, tách bạch vai trò nhà thầu dầu khí, nhà đầu tư với các chức năng đặc thù do Nhà nước giao.
Bổ sung ưu đãi cho các mỏ nhỏ, cận biên, nước sâu xa bờ
Về chính sách ưu đãi đầu tư, Bộ trưởng cho biết hoạt động dầu khí ngày càng dịch chuyển ra vùng nước sâu, xa bờ, với điều kiện địa chất phức tạp, vốn đầu tư lớn và thời gian thu hồi vốn dài. Trong khi đó, nhiều mỏ nhỏ, cận biên nếu áp dụng cơ chế thông thường sẽ không đủ hiệu quả để triển khai.
Vì vậy, dự thảo Luật bổ sung các chính sách ưu đãi nhằm khuyến khích phát triển mỏ nhỏ, cận biên, nước sâu xa bờ; gia tăng hệ số thu hồi dầu; khai thác tận thu mỏ, cụm mỏ, lô dầu khí, qua đó thu hút đầu tư, gia tăng sản lượng và đóng góp cho ngân sách nhà nước.
Đối với thu giữ và lưu trữ carbon (CCS), phát triển công trình năng lượng ngoài khơi và dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao, Bộ trưởng cho biết Chính phủ đã làm rõ phạm vi điều chỉnh, theo hướng chỉ áp dụng đối với các hoạt động gắn trực tiếp với hoạt động dầu khí. Dự thảo đồng thời bổ sung quy định về tín chỉ carbon, trách nhiệm sau đóng mỏ và sử dụng chung hạ tầng, bảo đảm an toàn, không ảnh hưởng đến hoạt động dầu khí; đồng thời làm rõ tiêu chí, cơ chế khuyến khích phát triển dịch vụ công nghệ cao theo pháp luật chuyên ngành.
Trên cơ sở Kết luận số 188 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ tiếp tục chỉ đạo Bộ Công Thương phối hợp với các cơ quan của Quốc hội, Bộ Tư pháp và các bộ, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện dự thảo Luật cả về nội dung, ngôn ngữ, thể thức và kỹ thuật văn bản.
Ngày 21/8/2026, Chính phủ đã có Báo cáo số 607 trình Quốc hội về việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi). Với 473/475 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật Dầu khí (sửa đổi).
