Kỳ 1: Đã thiếu lại còn... yếu

9 thôn chưa có đảng viên, 15 chi bộ sinh hoạt ghép

Ông Hoàng Duy Bảng – Bí thư Đảng ủy xã Sơn Lâm, một xã vùng núi của huyện Hương Sơn (Hà Tĩnh) cho biết: Với hơn 3.000 nhân khẩu, 57% số hộ theo đạo thiên chúa, nhưng tỷ lệ đảng viên của Đảng bộ còn thấp (chỉ chiếm hơn 24%), có thôn như Lâm Phúc chỉ có 4 đảng viên/100 hộ dân (kể cả đảng viên xã tăng cường về để làm cán bộ đoàn thể). 10 năm qua, Chi bộ thôn chưa phát triển thêm được đảng viên nào, bởi không tìm ra nguồn.

Cùng một đảng bộ, Chi bộ thôn Lâm Bình cũng gặp khó khăn tương tự.Thôn có 130 hộ với 500 nhân khẩu nhưng chỉ có 6 đảng viên.Vì vậy mà đảng bộ phải tăng cường thêm 3 đảng viên ở trạm y tế và công chức xã về sinh hoạt để có them nòng cốt lãnh đạo. Bí thư Chi bộ, Trần Văn Tân tâm sự: Vì tìm không ra nguồn để phát triển nên chi bộ rơi vào tình trạng “tre già nhưng măng chưa mọc!”. Do địa hình rộng, lực lượng đảng viên quá mỏng nên dù đã cố gắng rất nhiều, phong trào nói chung của thôn chuyển biến vẫn chậm và nhiều hạn chế.

Nhớ lại cuối năm 2018, về tìm hiểu việc phát triển Đảng ở huyện Kỳ Anh càng thấy rõ sự khó khăn, bất cập không chỉ ở vùng sâu, vùng xa xã Kỳ Tân là một ví dụ.Tuy là địa phương có dân số đông, chi bộ Đảng nhiều nhưng biểu đồ phát triển Đảng ngày mỗi đi xuống. Năm 2015, Đảng bộ kết nạp được 16 đảng viên, năm 2016 là 11, năm 2017 chỉ kết nạp được 5 và đến hết tháng 10/2018 rồi mà Kỳ Tân chưa kết nạp thêm được một đảng viên nào. Trong khi, chỉ tiêu đảng bộ đề ra, năm 2018 phải phấn đấu kết nạp được 12 đảng viên mới.

Không chỉ Kỳ Tân mà hàng loạt xã khác của Kỳ Anh như Kỳ Thọ, Kỳ Băc, Kỳ Hợp, Kỳ Trung từ đầu năm đến cuối năm 2018, mỗi đảng bộ chỉ kết nạp được 1 đảng viên. Còn Kỳ Phú, Kỳ Xuân, Kỳ Tiến, Kỳ Thượng, Kỳ Châu tuy có khá hơn, nhưng mỗi xã cả năm cũng chỉ có thêm 2 đảng viên mới. Làm việc với Ban Tổ chưc Huyện ủy, được biết thêm: mỗi năm, đảng bộ huyện đặt kế hoạch phát triển mới trên 200 đảng viên. Nhưng đến cuối tháng 10/2018, mới chỉ ở con số 93.Với đà này, chắc chắn Kỳ Anh không hoàn thành chỉ tiêu phát triển đảng năm 2018.

Việc phát triển đảng viên khó khăn ở Hà Tĩnh không phải chỉ ở vùng sâu, vùng xa, vùng xứ đạo mà ngay cả ở những địa phương vùng đồng bằng, đô thị. Xã Gia Hanh, huyện Can Lộc là một ví dụ. Bí thư Chi bộ Đại Thành, xã Gia Hanh, Nguyễn Nam Biểu cho chúng tôi hay: địa bàn rộng, dân số đông nhưng do không đủ số lượng đảng viên nên 4 thôn chỉ có một chi bộ.

Theo ông Bùi Xuân Sơn, Trưởng ban Tổ chức Huyện ủy Can Lộc, ngay tại thị trấn Nghèn, tổ dân phố 10 khoảng 20 năm nay không phát triển được một đảng viên nào. Đó là nguyên nhân làm cho việc đưa các chủ trương, chính sách đến được với người dân rất chậm chạp, ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ triển khai, thực hiện, nhất là phong trào xây dựng nông thôn mới.

Theo chị Phùng Thị Hồng Phú, Phó Trưởng phòng Tổ chức Đảng và đảng viên – Ban Tổ chức Tỉnh ủy Hà Tĩnh, tính đến hết ngày 30/5/2019, Hà Tĩnh còn có 9 thôn xóm không có đảng viên, 15 chi bộ phải sinh hoạt ghép do không đủ số đảng viên theo quy định. Trong đó, Thành phố Hà Tĩnh có đến 4 chi bộ của 8 tổ dân phố phải sinh hoạt ghép; thị xã Kỳ Anh có 5 thôn xóm không có đảng viên…

Một điều đáng lo ngại là, số đảng viên trẻ kết nạp hàng năm đã khó khăn, bất cập, không đạt chỉ tiêu, kế hoạch đề ra thì số lượng đảng viên tuổi cao, sức yếu xin nghỉ sinh hoạt ngày càng lớn, ảnh hưởng không nhỏ đến sự lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng.

Báo cáo của Ban Tổ chức Tỉnh ủy Hà Tĩnh cho thấy điều đó. Năm 2014, Hà Tĩnh phát triển được 3.453 đảng viên, thì có đến 6.154 đảng viên nghỉ sinh hoạt. Năm 2015 phát triển được 3.352 đảng viên thì có 7.735 đồng chí nghỉ sinh hoạt.Năm 2016 số đảng viên nghỉ sinh hoạt gần gấp đôi số kết nạp (5.421/2.997 đồng chí).Các năm 2017, 2018 số đảng viên nghỉ sinh hoạt chiếm đến hơn 4 lần số phát triển mới (9.431/2.668 và 8.312/2.241).

Việc thiếu đảng viên, sinh hoạt ghép đã gây ra không ít khó khăn, hạn chế trong việc lãnh đạo, chỉ đạo nhân dân thực hiện nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã hội của các địa phương. Theo ông Lương Văn Định – Bí thư Đảng ủy phường Kỳ Thịnh (Thị xã Kỳ Anh) do tổ dân phố Tây Yên và Yên Thịnh (phường Kỳ Thịnh) không có đảng viên nào, thôn Hải Hà (xã Kỳ Hải) không thành lập được chi bộ vì chỉ có 1 đảng viên và cũng đã nghỉ sinh hoạt do già yếu, nên việc tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước các cấp phải thông qua các kênh truyền thông nên hầu như hiệu quả rất hạn chế. Chưa nói đến do không có đảng viên, cán bộ tiên phong, gương mẫu đi đầu, lôi kéo để bà con noi theo, làm theo nên mọi việc đều rất khó khăn, trở ngại.

Còn nhiều bất cập!

Bên cạnh những kết quả đạt được về công tác phát triển đảng viên nói chung trong những năm qua, một số cấp ủy chưa thật sự quan tâm đúng mức đến vấn đề này.

Cùng với việc tuyên truyền, quán triệt các văn bản, quan điểm chỉ đạo về công tác phát triển đảng viên ở một số cấp ủy chưa sâu, việc tạo nguồn, bồi dưỡng quần chúng ưu tú cũng thiếu kế hoạch, chưa bài bản, thậm chí có nơi còn tư tưởng “ăn sẵn”.

Việc phát triển đảng viên ở một số tổ chức còn có hiện tượng chạy theo số lượng, chưa chú trọng chất lượng. Kết quả đưa đến là nhìn tổng thể, số lượng đảng viên có tăng nhưng chất lượng hạn chế. Thậm chí một số đồng chí kết nạp chưa được bao lâu đã phải xử lý do vi phạm kỷ luật, điều lệ của Đảng.

Công tác phát triển đảng viên ở các loại hình tổ chức cơ sở Đảng ngày càng khó khăn, không chỉ ở vùng sâu, vùng xa, vùng có đồng bào theo đạo mà ở cả trong các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Theo báo cáo về vấn đề này, ngày 12/11/2018 của Tỉnh ủy Hà Tĩnh nêu rõ: số tổ chức đảng, các đoàn thể nhân dân, số đoàn viên, hội viên trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước còn đạt quá thấp so với số lượng doanh nghiệp (tổ chức Đảng: 1,3%; tổ chức công đoàn: 10,1%; đoàn thanh niên: 2,15%; Hội phụ nữ: 2,9%). Với thực tế đáng suy nghĩ này, lấy đâu ra nguồn để bổ sung, tăng cường, làm trẻ hóa sức chiến đấu cho Đảng?

Nhìn vào biểu đồ thống kê dưới đây để biết rõ hơn nhận định đó.Số lượng ĐVTN tỉnh Hà Tĩnh vào đảng hàng năm thấp hơn trước. Năm 2014 là 2.688; năm 2015 là 2.480; năm 2016 là 2.997; năm 2017 là 2.668; năm 2018 là 1.548. Số đảng viên kết nạp mới ở vùng bà con theo đạo cũng tương tự: năm 2015 là 24; năm 2016 là 19; năm 2017 là 10 và năm 2018 chỉ còn ở một con số là 7.

Trong một lần làm việc với nhà báo, Bí thư Đảng ủy xã Kỳ Tân (huyện Kỳ Anh) tâm sự: nguồn phát triển đảng của địa phương chủ yếu nhìn vào đối tượng thanh niên. Song hơn 80% thanh niên ở đây đi làm ăn xa, hàng năm thậm chí vài ba năm mới về thăm nhà.

Tương tự về vấn đề này, Phó Bí thư Đảng ủy xã Kỳ Thọ (huyện Kỳ Anh) cho biết: Dù đã triển khai nhiều biện pháp, kể cả giao chỉ tiêu cụ thể hàng năm cho các hội, đoàn, các chi bộ, nhưng vẫn chưa đạt kết quả. Đoàn thanh niên tỏ ra bất lực vì số lượng đoàn viên ly hương quá lớn, không có nguồn để giới thiệu cho Đảng. Trong khi đó, Kỳ Thọ lại là đảng bộ có số lượng đảng viên bị xóa khỏi danh sách thuộc tốp cao của huyện. Trong năm 2017, kết nạp được 4 đảng viên, đảng bộ phải khai trừ ra khỏi đảng 5 đảng viên khác vì ý thức kỷ luật kém, không tham gia sinh hoạt.

Phải chăng đây là những nguyên nhân dẫn đến biểu đồ tổ chức của nhiều cơ sở đảng của chúng ta ngày mỗi đi theo hình tháp ngược: càng xuống thấp càng nhỏ dần lại, càng xuống cơ sở (cấp chi bộ) lực lượng đã không đảm bảo, chất lượng ngày mỗi yếu đi?

Khắc Hiển

Kỳ 2: Ba giải pháp, một mục tiêu