Khoản nợ khổng lồ tích luỹ từ đại dịch
Theo nhiều dự đoán, tác động vô hình của đại dịch Covid-19 vẫn sẽ đeo bám ngành hàng không trong nhiều năm tới, khi các nhà cung cấp dịch vụ vận tải lớn nhất thế giới cố gắng đưa bảng cân đối kế toán ra khỏi khoản nợ hàng tỷ USD tích lũy trong cuộc khủng hoảng.
Được biết, 10 trong số các hãng hàng không hàng đầu ở Mỹ và châu Âu đã tích lũy được 193 tỷ USD nợ gộp trong hai năm, tăng từ 109 tỷ đô la vào năm 2019.
Các hãng hàng không "nhẹ gánh" khi các hạn chế đi lại được nới lỏng, tuy nhiên càng đau đầu hơn vì lạm phát cao và giá dầu tăng. Ảnh: Bloomberg.
Izabela Listowska, nhà phân tích tín dụng tại S&P Global Ratings, cho biết: “Khoản nợ tích tụ này là rất lớn. Không có cách giải quyết nhanh chóng cho vấn đề cụ thể này”.
Đầu tháng này, hãng hàng không đa quốc gia Scandinavia (SAS) đã nộp đơn xin bảo hộ phá sản tại Mỹ để cho phép hãng tái cơ cấu tài chính, sau đối thủ Na Uy, hãng đã phá sản và tái cơ cấu nợ vào năm 2020 và 2021.
Các hãng vận tải lớn ở Mỹ và Châu Âu được bảo vệ bởi một bức tường tiền mặt được dựng lên bởi sự kết hợp, gắn kết của các cổ đông, thị trường nợ và trong nhiều trường hợp là các quốc gia sở tại
Ở Mỹ, một số đã đưa các chương trình Khách hàng thường xuyên (tiện ích dành riêng cho khách bay thường xuyên) của họ làm tài sản thế chấp để huy động vốn đầu tư, trong khi ở châu Âu, hãng bay Lufthansa nhận được khoản cứu trợ 9 tỷ euro từ chính phủ Đức.
Chủ sở hữu IAG của hãng bay British Airways đã huy động khoản giải cứu trị giá 2,75 tỷ euro từ các cổ đông và khai thác thị trường nợ của doanh nghiệp, bao gồm khoản vay trị giá 2 tỷ bảng do nhà nước hỗ trợ.
Jonathan Root, phó chủ tịch cấp cao của Moody\'s, cho biết: "Rất nhiều vốn đã bị hao mòn trên bảng cân đối kế toán của các hãng hàng không".
Khó khăn có khiến hãng bay đi chệch hướng?
Ngành công nghiệp này cũng đã chuyển từ huy động vốn để tồn tại sang lo lắng về việc làm thế nào để có đủ máy bay đáp ứng nhu cầu đi lại, du lịch tăng mạnh hậu đại dịch.
Một số hãng hàng không, đặc biệt là các hãng hàng không giá rẻ như Spirit (Mỹ), Ryanair (Ireland )và Wizz Air (Hungary) ghi nhận nhiều lượt khách bay hơn vào mùa hè này so với cùng kỳ năm 2019.
Theo Marie Owens Thomsen, nhà kinh tế trưởng tại Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, Iata, điều này có nghĩa là khoản lỗ trong toàn ngành được dự báo sẽ giảm xuống khoảng 10 tỷ USD trong năm nay, với khả năng sinh lời dự kiến vào năm 2023”.
Tuy nhiên, một số nguồn tin lại cho rằng điều trên chỉ xảy ra khi đại dịch Covid-19 thuyên giảm với việc loại bỏ hầu hết các hạn chế đi lại, nếu không triển vọng của ngành này lại trở nên u ám.
Được biết, trong năm nay, cổ phiếu của các hãng hàng không lớn đã sụt giảm. Theo Chỉ số Bloomberg World Airlines cổ phiếu toàn ngành đã giảm 25% kể từ tháng 2. Cổ phiếu hãng hàng không IAG đang giao dịch ở mức thấp nhất kể từ mùa thu năm 2020, trong khi hãng bay easyJet đã giảm mạnh mức thấp nhất trong 10 năm.
Cùng với chi phí gián đoạn du lịch, bao gồm cả các khoản bồi thường, các hãng hàng không phải đối mặt với triển vọng kinh tế suy thoái và lo lắng về lạm phát gia tăng có thể hạn chế chi tiêu của người tiêu dùng, mặc dù các nhà điều hành cho biết chưa có dấu hiệu giảm nhu cầu đi máy bay.
Một nhân tố nữa đang khiến các hãng bay từ lớn đến nhỏ phải lo ngại đó là giá dầu đã tăng - có thể tiêu tốn tới một phần ba chi phí hàng không.
Cho đến nay, các hãng hàng không đã có thể giải quyết tình hình thực tiễn bằng việc tăng vé máy bay và các dịch vụ tiện ích đi kèm. Trong khi đó, các hãng hàng không châu Âu trong tương lai có thể sẽ phải đối mặt với chi phí vận hành cao hơn đến hết năm 2023.
Lê Na (Theo FT)
