Tại mặt trận phía đông Ukraine, những tấm lưới dày đặc được giăng dọc theo các tuyến đường chiến lược, bao phủ trạm kiểm soát và vị trí pháo binh.
Dù được may ở các thành phố xa chiến trường hay vận chuyển từ các cảng Bắc Âu nhờ sự quyên góp của ngư dân, mục tiêu của chúng là một: làm rối loạn, vô hiệu hóa máy bay không người lái – loại vũ khí đang tung hoành trên bầu trời và lao vào mọi thứ chuyển động, từ xe bọc thép đến lính ẩn nấp.
Lưới trở thành giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả trong cuộc chiến công nghệ phức tạp, nơi những chiếc drone nhanh đến mức khó bị bắn hạ và có thể lẻn sâu vào hậu tuyến. Khi Nga bắt đầu sử dụng máy bay không người lái nối bằng cáp quang – loại gần như miễn nhiễm với các biện pháp gây nhiễu điện tử – lưới đánh cá nổi lên như một trong những cách phòng thủ cuối cùng.
“Ngay cả một tấm lưới đánh cá thông thường cũng có thể chặn hoặc làm hỏng máy bay không người lái của đối phương”, Trung tá Maksym Kravchuk thuộc lực lượng kỹ thuật Quân đội Ukraine cho biết. Theo ông, các lưới hiện đã được lắp đặt "dọc toàn tuyến đầu, từ đông sang nam".
Mặc dù Ukraine đang mở rộng quy mô sử dụng lưới, nhưng chính Nga mới là bên đầu tiên triển khai chiến thuật này từ giữa năm 2023. Quân đội Moscow đã giăng lưới tại các tuyến đường ở vùng đông bắc bị chiếm đóng, đặc biệt quanh thành phố Bakhmut, nơi họ giành quyền kiểm soát vào năm 2023 sau một trận chiến đẫm máu.
Trong bối cảnh Moscow đẩy mạnh năng lực drone, Kiev cũng tăng tốc thiết lập những “hành lang lưới” – các tuyến đường được bao phủ lưới giúp xe quân sự di chuyển an toàn hơn.
Những con đường từng rải đầy hào và dây thép gai giờ thêm lớp lưới giăng giữa cột, tạo thành những “đường hầm trong suốt”. Xe quân sự cũng được bao phủ bằng những chiếc lồng lưới, giúp giảm thiểu tác động của các vụ nổ từ drone.
Chiến thuật này phản ánh thực tế mâu thuẫn của cuộc chiến: công nghệ hiện đại bị chặn đứng bởi các giải pháp tưởng chừng lạc hậu. Có đơn vị Ukraine vẫn dùng súng máy thời Thế chiến II để bắn drone.
Theo chuyên gia Federico Borsari thuộc Trung tâm Phân tích Chính sách châu Âu, cuộc xung đột Nga - Ukraine là “ví dụ điển hình cho sự pha trộn giữa cái cũ và cái mới trong chiến tranh hiện đại”.
Hiện tại, các “hành lang lưới” đang được xây dựng ở Sumy (miền đông bắc) và Donetsk (miền đông), những khu vực giao tranh ác liệt nhất. Dù chưa rõ đã có bao nhiêu km lưới được triển khai, nhưng nỗ lực đang ngày càng mở rộng.
Tại thành phố Kostiantynivka – nơi bị bao vây từ ba phía – quân đội Ukraine gần đây đã khẩn trương dựng lưới trên các đoạn đường trọng yếu. Những người lính đào hố, cắm cọc, giăng dây và nâng lên các cuộn lưới lớn, tạo thành lớp chắn tạm thời trước các cuộc tấn công.
Với hàng trăm km cần được bảo vệ, Kiev hiện kêu gọi viện trợ lưới từ các tổ chức từ thiện. OperationChange – một tổ chức phi lợi nhuận của Thụy Điển – cho biết họ đã gửi 250 tấn lưới trong năm nay, được lấy từ ngành công nghiệp đánh cá tại các nước như Đan Mạch.
