Giá cacao, quặng sắt tăng vọt
Trong năm nay, giá ca cao tăng 72% lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ do nguồn cung hạn chế. Các nhà phân tích của Macquarie cho biết trong một lưu ý rằng họ dự đoán giá hàng hóa tổng hợp sẽ tiếp tục suy yếu trong năm 2024, với tốc độ tăng trưởng kinh tế của Mỹ sẽ sớm chững lại, còn châu Âu và Trung Quốc có thể vẫn ở mức ảm đạm.
Nông dân bẻ hạt ca cao tại một trang trại ở Sinfra, Bờ Biển Ngà ngày 29 tháng 4 năm 2023. Ảnh: Reuters.
Capital Economics cho biết trong một lưu ý rằng nguồn cung hạn chế kết hợp với nhu cầu theo mùa cao có khả năng hỗ trợ giá ca cao cho đến năm 2024. Nếu có đủ nguồn cung vào tháng 10/2024, thời điểm bắt đầu mùa trồng trọt tiếp theo, giá thành sẽ giảm hơn đôi chút.
Trong năm 2023, giá ca cao kỳ hạn tại New York (Mỹ) đã tăng lên mức cao nhất trong 46 năm và dự kiến sẽ duy trì ở mức cao vào năm 2024. Lý do là thu hoạch kém ở khu vực sản xuất trọng điểm là Tây Phi, nơi sự lây lan của bệnh sưng chồi do virus đã tấn công cây trồng.
Trong khi đó, quặng sắt tăng gần 55% khi Trung Quốc tìm cách củng cố lĩnh vực bất động sản.
Đối với quặng sắt, những nỗ lực của Trung Quốc nhằm vực dậy lĩnh vực bất động sản đang gặp nhiều nghi vấn và sự phục hồi kinh tế chắp vá sau đại dịch đã thúc đẩy giá cả, với nhiều mức tăng dự kiến vào đầu năm 2024.
Pei Hao, nhà phân tích của công ty môi giới FIS có trụ sở tại Thượng Hải, cho biết: “Các chính sách hỗ trợ trên thị trường bất động sản, cùng với những kỳ vọng về kích thích kinh tế hơn nữa trong các cuộc họp ra quyết định hàng đầu vào tháng 12 đã đóng vai trò như những cơn gió thuận chiều”.
Khí đốt, than đá giảm giá, cơ hội “phất” của kim loại quý
Giá khí đốt tự nhiên và than đá đã giảm so với mức cao kỷ lục năm 2022 sau khi chiến dịch Nga - Ukraine nổ ra. Hai nhiên liệu này nằm trong số những mặt hàng giảm giá nhiều nhất khi các nhà sản xuất tăng nguồn cung và nhu cầu giảm bớt.
Cụ thể, giá dầu thô Brent và West Texas Middle (WTI) kỳ hạn giảm khoảng 7% trong năm nay, giảm lần đầu tiên sau 3 năm, bất chấp nhu cầu dầu toàn cầu kỷ lục và việc cắt giảm nguồn cung sâu hơn từ OPEC+.
Trong khi đó, giá khí đốt tự nhiên hóa lỏng giao ngay tại châu Á và hợp đồng tương lai than Newcastle của Úc giảm hơn 50% so với mức cao kỷ lục năm ngoái, do nhu cầu từ châu Âu giảm trong khi Trung Quốc và Ấn Độ tăng sản lượng than để ngăn chặn cú sốc năng lượng năm ngoái lặp lại.
Giá năng lượng vẫn là vấn đề nan giải đối với nhiều nền kinh tế. Ảnh: Internet.
Nhà phân tích năng lượng Rystad Lu cho biết: “Sự khởi đầu ấm áp của mùa Đông năm nay đã khiến giá giảm phát cho đến nay và nếu thời tiết vẫn ấm như dự báo, hầu hết các khu vực sẽ có thể vượt qua mùa lạnh một cách thoải mái, thậm chí kho lưu trữ vẫn sẽ ở mức an toàn”.
Dẫu vậy, nhiều người tin rằng nguồn cung dầu, khí đốt và than tăng có thể ảnh hưởng đến giá cả vào năm 2024.
Tăng trưởng sản xuất ngoài OPEC dự kiến sẽ chiếm ưu thế vào năm 2024, với S&P Global Commodity Insights dự báo sản lượng dầu thô và chất lỏng kỷ lục ở Mỹ, Brazil và Canada.
Macquarie dự kiến giá Brent và WTI sẽ ở mức trung bình là 77 USD và 73 USD một thùng vào năm 2024.
Vào giữa năm 2024, Citi kỳ vọng giá vàng và bạc sẽ tăng mạnh do nhu cầu kim loại tìm kiếm tài sản trú ẩn tăng.
Đối với kim loại công nghiệp, niken, giảm hơn 40% vào năm 2023, là kim loại giảm giá lớn nhất, do bị áp lực bởi nguồn cung tăng ở các nhà sản xuất hàng đầu Indonesia và Trung Quốc.
Giá dự kiến sẽ vẫn chịu áp lực vào năm 2024 trong bối cảnh dư thừa kim loại được sử dụng trong thép không gỉ và pin xe điện trên toàn cầu.
Nhu cầu của Trung Quốc yếu hơn dự kiến và việc tăng lãi suất của Mỹ đã đè nặng lên giá cả, vốn đã phục hồi phần nào trong những tháng gần đây do nguồn cung bị gián đoạn do đóng cửa các mỏ ở Panama.
Nông sản chịu ảnh hưởng từ El Nino
Thời tiết nóng và khô do El Nino đã gây thiệt hại cho sản xuất gạo, cà phê và đường toàn cầu.
Cú sốc nguồn cung trên thị trường gạo đã khiến Ấn Độ, nhà cung cấp lớn nhất toàn cầu hạn chế xuất khẩu, đẩy giá mặt hàng chủ lực được tiêu thụ rộng rãi nhất thế giới lên mức cao nhất trong 15 năm và gây ra áp lực lạm phát lương thực.
Giá gạo tại các trung tâm xuất khẩu quan trọng của châu Á đã tăng hơn 40% trong năm 2023 và thời tiết bất lợi dự kiến sẽ tiếp tục làm giảm sản lượng vào đầu năm tới.
Nguồn cung giảm cũng gây ra sự phục hồi của giá cà phê với cà phê Robusta tăng gần 60% vào năm 2023.
Sản xuất đường ở Ấn Độ dự kiến sẽ tụt hậu so với mức tiêu thụ lần đầu tiên sau 7 năm và diện tích trồng trọt thấp hơn có thể buộc quốc gia sản xuất số 2 thế giới trở thành nhà nhập khẩu ròng.
Lúa mì, ngô và đậu nành có nguy cơ thua lỗ vào năm 2023, nhưng giá vẫn dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết El Nino bất lợi, hạn chế xuất khẩu và yêu cầu cao hơn về nhiên liệu sinh học.
Sản lượng dầu cọ có thể giảm trong năm tới do El Nino, hỗ trợ giá dầu ăn giảm hơn 10% trong năm 2023.
Lê Na (Theo CNA)
