Sau nhiều tháng ngân sách thặng dư nhờ giá năng lượng tăng vọt và thuế bất ngờ đánh vào gã khổng lồ nhà nước Gazprom, Nga có thể bị thâm hụt ngân sách lớn vào tháng 12, lên tới 55,2 tỷ USD (3,5 nghìn tỷ rúp Nga) do chi tiêu của nước này thường tăng vào cuối kỳ của mỗi năm. Con số này sẽ nhiều hơn đáng kể so với khoản thặng dư khoảng 9 tỷ đô la mà Nga đã công bố trong khoảng thời gian từ tháng 1 - tháng 11.
Nga đã định hướng mức thâm hụt ngân sách hàng năm là 2% trong năm nay và nước này đang phải chi tiêu nhiều hơn vào tháng 12 so với số tiền thu được, với mức thâm hụt có thể lên tới 55,2 tỷ USD, Evgeny Suvorov, một nhà kinh tế học tại CentroCreditBank, nói với Reuters hôm 13/12.
Quang cảnh bên ngoài tòa cao ốc Trung tâm thương mại quốc tế Moskva ở thủ đô Moskva, Nga. Ảnh: AFP.
Tuy nhiên, theo giới phân tích, trong tương lai, vấn đề liên quan đến tài chính của nhà nước của Nga sẽ nan giải hơn nhiều
Đầu năm nay, sau khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra, Bộ trưởng Tài chính nước này Anton Siluanov ước tính rằng thâm hụt ngân sách liên bang sẽ là 2% GDP vào cuối năm nay.
“Nói chung, chúng tôi có thặng dư ngân sách, thặng dư có điều kiện, bởi vì tất cả chi tiêu sẽ được dồn sang Q4/2022 tất cả các nguồn lực sẽ được huy động, đó là lý do gây ra thâm hụt ngân sách nhà nước,” ông Siluanov cho biết vào tháng 6, được hãng thông tấn Nga TASS đưa tin.
Trước chiến tranh ở Ukraine, Nga đã dự kiến thặng dư ngân sách hàng năm là 1% GDP.
Bất chấp doanh thu nhà nước cao và thặng dư ngân sách từ đầu năm đến nay, Nga đang tăng cường chi tiêu quân sự để tài trợ cho cuộc chiến ở Ukraine và sẽ khai thác Quỹ phúc lợi quốc gia (NWF) và nhận thêm nợ bằng trái phiếu trong nước.
Từ đầu năm đến nay, Nga đã công bố thặng dư ngân sách hàng tháng, theo dữ liệu từ Bộ Tài chính Nga do Bloomberg tổng hợp. Nhưng các nhà phân tích cho biết, một khoản thâm hụt lớn đang xuất hiện trong tháng 12, vì chi tiêu thường tăng nhanh trong quý IV.
Ngân hàng Trung ương Nga đã cảnh báo rằng nếu thâm hụt cao hơn nhất định sẽ phải thắt chặt chính sách tiền tệ - khiến nền kinh tế sẽ trượt sâu vào suy thoái.
Để bù đắp thâm hụt, Nga sẽ huy động các khoản vay trên thị trường và khai thác thêm tiền từ Quỹ phúc lợi quốc gia. Ngoài ra, nước này cũng tuyên bố sản xuất dầu mỏ và nền kinh tế nói chung sẽ không bị ảnh hưởng nhiều bởi mức giá trần của EU-G7 đối với dầu thô.
“Nhìn chung, chúng tôi không chia sẻ quan điểm rằng việc đưa ra mức trần giá là một sự kiện sẽ dẫn đến hậu quả lớn đối với nền kinh tế Nga”, Thứ trưởng Bộ Năng lượng thứ nhất của Nga Pavel Sorokin cho biết vào tuần trước.
Để củng cố chiến dịch quân sự tại Ukraine, Nga đang tăng cường chi tiêu quân sự và an ninh thay vì tài trợ cho các trường học hoặc bệnh viện.
Bộ Quốc phòng Anh đã đánh giá rằng chi tiêu quốc phòng của Nga đã tăng lên đáng kể và sẽ chiếm hơn 30% trong toàn bộ ngân sách năm 2023 của Nga, Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Hoa Kỳ cho biết trong tuần này.
Một số nhà phân tích cho biết, trong khi Nga phần lớn đã xoay sở để giữ thặng dư ngân sách trong năm nay nhờ vào lĩnh vực năng lượng, tuy nhiên, áp lực tài chính nhà nước sẽ tăng lên, một số nhà phân tích cho biết.
Lê Na (Theo Oilprice)
