Nghệ An đang trải qua những ngày hè nắng nóng, tình trạng hạn hán ảnh hưởng lớn đến sự phát triển cây chè của người dân. Chị Nguyễn Thị Bình (SN 1983, xã Hạnh Lâm, Nghệ An) cho biết, gia đình có 2 ha chè nguyên liệu, nhưng gần như đã héo rũ do cạn kiệt nguồn nước tưới. Chị buồn rầu cho biết, nếu tình trạng hạn hán kéo dài sẽ khiến vườn chè không thể phục hồi, gia đình buộc phải chuyển đổi cây trồng.
Cùng chung cảnh ngộ, gia đình ông Trần Hồng Sơn (trú xóm Thịnh Phong, xã Hoa Quân, tỉnh Nghệ An) có 2 ha chè. Những năm trước, vườn chè đem lại thu nhập khá cho gia đình. Nhưng năm nay, số diện tích chè ấy bị vàng lá, khô héo và chết từng mảng do nắng nóng kéo dài.
Theo ông Sơn, những năm trước thời tiết khắc nghiệt nhưng chưa từng khiến chè chết hàng loạt như năm nay. Thiếu nước tưới nghiêm trọng khiến vườn chè vốn cho thu hoạch 5-6 lứa mỗi năm nay mới cắt được 2 lứa và gần như không còn khả năng phục hồi.
Xã Hoa Quân có gần 1.000 ha chè công nghiệp, đây là cây trồng chủ lực mang lại thu nhập cho người dân. Gần 2 tháng qua địa phương hầu như không có mưa, các hồ chứa, khe, suối đều xuống mực nước rất thấp hoặc cạn kiệt. Người dân đã huy động máy bơm dã chiến, kéo hàng trăm mét đường ống để tìm nguồn nước, nhưng chi phí vận hành lớn trong khi hiệu quả rất hạn chế.
Không chỉ người trồng chè, các doanh nghiệp thu mua, chế biến trên địa bàn cũng chịu ảnh hưởng nặng nề do nguồn nguyên liệu sụt giảm. Ông Tô Văn Tiên, đại diện Công ty TNHH Chè Tiên An cho biết, nắng nóng kéo dài khiến nhiều diện tích chè bị khô héo, gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp. Nếu như năm ngoái nhà máy luôn hoạt động hết công suất thì hơn một tháng nay phải tạm ngừng sản xuất vì không có nguyên liệu.
Trước thực trạng cây chè bị cháy sém do thiếu nước, chính quyền xã Hoa Quân đang lên các phương án hỗ trợ người dân cải tạo đất đối với những diện tích chè bị chết. Đồng thời, xã cũng đề xuất các cơ quan chức năng của tỉnh sớm có các phương án cụ thể để hỗ trợ người dân vượt qua giai đoạn khó khăn này.
Còn tại xã Hạnh Lâm, địa phương có hơn 1.400 ha chè công nghiệp, nắng nóng kéo dài đã khiến nhiều diện tích chè xuất hiện tình trạng khô héo. Dù thiệt hại hiện chưa quá lớn, song điều đáng lo ngại là hầu hết ao, hồ và công trình thủy lợi trên địa bàn đều đã cạn kiệt, đe dọa nguồn nước tưới cho vùng chè trong thời gian tới.
Ông Lê Văn Giang, Chủ tịch UBND xã Hạnh Lâm cho biết, trước thực trạng trên một số hộ dân bày tỏ mong muốn chuyển đổi cây trồng. Tuy nhiên, địa phương đang tăng cường tuyên truyền, vận động người dân giữ ổn định diện tích chè. Đồng thời, khẩn trương thống kê thiệt hại để đề xuất cấp có thẩm quyền có chính sách hỗ trợ kịp thời cho bà con.
Trước tình hình thời tiết cực đoan, để bảo vệ cây chè trước mắt và lâu dài, ngành nông nghiệp cùng các chuyên gia khuyến cáo bà con nông dân cần tập trung duy trì độ ẩm ổn định cho đất bằng cách tăng cường tủ gốc bằng rơm rạ, cỏ khô nhằm giảm nhiệt độ đất, hạn chế bốc thoát hơi nước và bảo vệ bộ rễ chè. Trong thời gian nắng hạn gay gắt, tuyệt đối không phun thuốc trừ cỏ hoặc dùng các biện pháp cơ giới như cắt, đập, xới cỏ dại, bởi lớp cỏ này chính là tấm màng che chắn giúp giữ ẩm và giảm bớt nhiệt độ cho đất.
