Từ những điều tưởng chừng giản dị ấy, tinh thần hiếu học đang được thắp sáng trong từng ngôi trường, nơi tri thức được nuôi dưỡng bằng cả tình người và niềm tin vào tương lai.
Sáng sớm ở Sà Phìn (Tuyên Quang), mây trắng vẫn còn vờn quanh những triền núi. Trong cái lạnh se se đầu đông, sân Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học & THCS Sà Phìn rộn ràng tiếng nói cười.
Khi tiếng trống trường chưa vang lên, sân trường đã rộn rã tiếng cười. Những đứa trẻ người Mông ngồi bên nhau, tay cầm bánh mì, hộp sữa vừa trò chuyện vừa ăn ngon lành như thưởng trọn hương vị buổi sáng của cao nguyên đá Đồng Văn.
“Trước đây buổi sáng em hay nhịn đói, nhiều hôm đến trường mệt lắm, nghe cô giảng cũng chẳng nhớ được gì. Từ ngày được hỗ trợ ăn bán trú, có bánh mì với sữa và cả bữa ăn bán trú, em khỏe hơn, học tốt hơn. Sáng nào cũng mong đến lớp để ăn cùng các bạn", em Sùng Thị Thụy Hạnh, học sinh lớp 9 chia sẻ.
Nhờ Nghị định 66/2025/NĐ-CP của Chính phủ, mỗi học sinh được hỗ trợ 936.000 đồng tiền ăn và 15kg gạo mỗi tháng. Từ nguồn kinh phí ấy, các trường dân tộc bán trú, nội trú đã tổ chức bếp ăn tập trung, đảm bảo mỗi bữa ăn của học sinh đều đủ dinh dưỡng.
Thầy Nguyễn Văn Lợi, Hiệu trưởng Trường PTDTBT Tiểu học Sủng Là chia sẻ: “Trường có 298 học sinh bán trú. Thực đơn được thay đổi theo ngày, có thịt, có rau, có cả trứng và sữa. Trung tâm Y tế Đồng Văn và Chi cục An toàn thực phẩm tỉnh thường xuyên kiểm tra để đảm bảo an toàn tuyệt đối".
Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, bà Lý Thị Kiên, Phó Bí thư Thường trực UBND xã Sà Phìn cho biết, toàn xã hiện có 2.138 học sinh và trẻ em đang được hưởng chính sách hỗ trợ theo Nghị định 66/2025/NĐ-CP của Chính phủ.
Trong đó, 198 trẻ mầm non và 1.940 học sinh bậc tiểu học, THCS đang theo học tại các điểm trường trên địa bàn.
Để đảm bảo việc thụ hưởng chính sách đúng đối tượng, UBND xã đã thành lập Tổ thẩm định gồm cán bộ xã, giáo viên và trưởng thôn trực tiếp xuống từng hộ gia đình, đo đạc quãng đường, địa hình đồi núi, kiểm tra các điều kiện đi lại nhằm xác định học sinh đủ tiêu chuẩn hưởng chính sách.
“Phần lớn học sinh của xã là con em đồng bào dân tộc Mông, Dao, Tày… sinh sống ngay tại địa bàn, ít biến động nên việc rà soát thuận lợi hơn. Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn gặp khó khăn do văn bản hướng dẫn của cấp trên ban hành chậm, khiến việc tổng hợp danh sách học sinh bị kéo dài, chưa kịp tiến độ đầu năm học", bà Kiên cho biết.
Theo đó, quy trình xét duyệt đối tượng được triển khai chặt chẽ từ khâu hướng dẫn phụ huynh nộp hồ sơ, trường học tiếp nhận và lập danh sách đề nghị, đến việc UBND xã phê duyệt và trình cơ quan tài chính cấp kinh phí.
Kinh phí hỗ trợ được chuyển trực tiếp về các trường, tổ chức bếp ăn bán trú tập trung để đảm bảo dinh dưỡng và an toàn thực phẩm. Cuối mỗi học kỳ, phần kinh phí hoặc gạo thừa được chi trả trực tiếp cho học sinh.
Bà Kiên cho biết thêm, UBND xã là cơ quan chủ quản của các trường theo phân cấp mới thường xuyên kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách, bao gồm việc theo dõi sổ nhận tiền, gạo tại các gia đình, và kiểm tra thực tế tại trường học.
Sau một thời gian triển khai, chính sách hỗ trợ học sinh vùng khó đã mang lại hiệu quả rõ rệt.
“Tỷ lệ học sinh duy trì sĩ số đạt trên 98%, tình trạng bỏ học giảm hẳn. Học sinh được đảm bảo bữa ăn đủ chất, có điều kiện học tập và sinh hoạt tốt hơn. Các em đến lớp đều đặn, tinh thần học tập hứng khởi hơn”, bà Kiên chia sẻ.
Không chỉ giúp giảm gánh nặng chi phí cho các hộ nghèo, chính sách hỗ trợ tiền ăn, gạo còn là nguồn động viên lớn đối với học sinh dân tộc thiểu số, góp phần giữ vững sĩ số, nâng cao chất lượng giáo dục vùng cao.
Còn tại Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS & THPT Chiêm Hóa (xã Chiêm Hóa) bếp ăn sáng đỏ lửa từ tinh mơ.
Cô Tô Thị Tấm, Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: “Ngay từ những ngày đầu nhập học, các em được rèn nền nếp nội trú biết tự dọn chăn màn, xếp hàng ăn cơm, giữ vệ sinh chung. Các khâu nấu ăn tuân thủ quy trình 5 khâu – 3 bước, đảm bảo an toàn tuyệt đối".
Thực đơn của các em được thay đổi thường xuyên: sáng có bánh, sữa, trứng; trưa và tối có cơm, canh, thịt, rau… Tất cả đều được chuẩn bị cẩn thận, có sự giám sát của liên ngành y tế – giáo dục.
“Chúng tôi không chỉ cho học sinh ăn đủ, mà phải ăn ngon, ăn an toàn – vì mỗi bữa ăn là niềm tin của phụ huynh gửi gắm,” cô Tấm nói.
Giữa núi non heo hút, những bữa ăn giản dị ấy đang nuôi dưỡng cả thể chất lẫn ước mơ của hàng nghìn đứa trẻ vùng cao. Từ những lớp học nhỏ nơi đỉnh núi mù sương, các em đang viết tiếp giấc mơ vượt núi, chạm tới tương lai, bắt đầu từ một chiếc bánh mì, một hộp sữa và chính sách nhân văn của Nhà nước.
Một số hình ảnh phóng viên ghi nhận tại tỉnh Tuyên Quang: