Hơn 1.000 nhân viên Starbucks thuộc các tổ chức công đoàn đại diện cho nhân viên pha chế của Starbucks ở Mỹ, đã bắt đầu cuộc đình công tại 65 cửa hàng trên khắp nước Mỹ vào hôm qua, nhằm phản đối tình trạng đàm phán lao động với công ty vẫn chưa đạt được tiến triển đáng kể.
Cuộc đình công được tổ chức đúng vào Ngày Cốc Đỏ, một trong những ngày kinh doanh nhộn nhịp nhất trong năm của Starbucks. Kể từ năm 2018, hãng cà phê này thường tặng cốc tái sử dụng miễn phí cho khách hàng mua đồ uống lễ hội vào dịp đặc biệt ấy.
Tổ chức công đoàn đại diện cho nhân viên pha chế của Starbucks ở Mỹ, cho biết cuộc đình công sẽ ảnh hưởng đến các cửa hàng tại 45 thành phố, bao gồm New York, Philadelphia, Minneapolis, San Diego, St. Louis, Dallas, Columbus thuộc bang Ohio và cả thành phố Seattle, nơi Starbucks đặt trụ sở chính.
Hiện chưa có thời điểm kết thúc cuộc đình công, và các tổ chức viên cho hay thêm nhiều cửa hàng khác sẵn sàng tham gia nếu công ty không đạt được thỏa thuận hợp đồng với công đoàn.
Về phía Starbucks, hãng nhấn mạnh rằng phần lớn trong số 10.000 cửa hàng do công ty trực tiếp sở hữu tại Mỹ vẫn mở cửa và hoạt động bình thường. Ngoài ra, Starbucks còn có 7.000 địa điểm nhượng quyền tại các siêu thị và sân bay.
Hiện nay, khoảng 550 cửa hàng Starbucks do công ty sở hữu tại Mỹ đã có công đoàn. Một số cửa hàng khác cũng đã bỏ phiếu thành lập công đoàn, song Starbucks đã đóng cửa 59 cửa hàng có công đoàn vào tháng 9 vừa qua trong khuôn khổ chiến dịch tái cấu trúc quy mô lớn.
Nguyên nhân dẫn đến cuộc đình công xuất phát từ việc Starbucks chưa đạt được thỏa thuận hợp đồng với công đoàn. Lần đầu tiên nhân viên Starbucks bỏ phiếu thành lập công đoàn là tại một cửa hàng ở Buffalo vào năm 2021.
Đến tháng 12/2023, hãng cam kết hoàn tất thỏa thuận trước cuối năm 2024. Tuy nhiên, vào tháng 8 năm ngoái, công ty đã thay thế CEO Laxman Narasimhan, người đưa ra cam kết trên. Công đoàn cho rằng tiến trình đàm phán đã chững lại dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch kiêm CEO hiện tại Brian Niccol.
Các nhân viên tham gia đình công cho biết họ đang đấu tranh để có lịch làm việc tốt hơn và tăng cường nhân sự tại cửa hàng, nơi tình trạng khách hàng phải chờ đợi lâu đã trở nên phổ biến.
Họ cũng chỉ ra rằng nhiều nhân viên chưa được làm đủ 20 giờ mỗi tuần, mức tối thiểu để hưởng đầy đủ phúc lợi của Starbucks. Ngoài ra, họ yêu cầu tăng lương, khi lãnh đạo cấp cao như ông Niccol đang nhận thù lao hàng triệu USD.
Công đoàn còn mong muốn Starbucks giải quyết hàng trăm khiếu nại về hành vi lao động không công bằng.
Theo nhân viên, công ty đã sa thải một số nhân viên pha chế vì lý do liên quan đến hoạt động công đoàn và không đàm phán về các thay đổi chính sách mà nhân viên phải thực thi, chẳng hạn quyết định hạn chế sử dụng nhà vệ sinh chỉ dành cho khách hàng trả tiền được áp dụng từ đầu năm nay.
Starbucks khẳng định hãng đang cung cấp mức lương và phúc lợi tốt nhất trong ngành bán lẻ, với giá trị trung bình khoảng 30 USD mỗi giờ.
Các phúc lợi nổi bật bao gồm nghỉ phép gia đình có lương lên đến 18 tuần và hỗ trợ 100% học phí cho bằng đại học bốn năm. Trong thư gửi nhân viên tuần trước, Giám đốc Nhân sự Sara Kelly cho biết công đoàn đã rời bàn đàm phán vào mùa xuân.
Bà Kelly nhấn mạnh Starbucks vẫn sẵn sàng đối thoại và tin rằng hai bên có thể nhanh chóng đạt được thỏa thuận hợp lý. Bà cũng dẫn kết quả khảo sát cho thấy đa số nhân viên hài lòng với môi trường làm việc, đồng thời tỷ lệ nghỉ việc của nhân viên pha chế chỉ bằng một nửa mức trung bình ngành.
Đây không phải lần đầu nhân viên Starbucks đình công. Vào năm 2022 và 2023, họ từng rời việc đúng Ngày Cốc Đỏ. Năm ngoái, cuộc đình công kéo dài năm ngày trước Giáng sinh đã khiến 59 cửa hàng tại Mỹ phải đóng cửa. Mỗi lần như vậy, Starbucks đều khẳng định hoạt động kinh doanh hầu như không bị ảnh hưởng. Tuy nhiên, Công đoàn Starbucks United cho biết cuộc đình công lần này không giới hạn thời gian và có thể lan rộng đến nhiều cửa hàng có công đoàn khác.
Số lượng cửa hàng Starbucks chưa có công đoàn vẫn vượt trội so với các cửa hàng đã công đoàn hóa. Dù vậy, chuyên gia công đoàn Todd Vachon thuộc Trường Quản lý và Quan hệ Lao động Rutgers nhận định rằng bất kỳ cuộc đình công nào cũng có thể thu hút sự chú ý lớn và giúp công chúng hiểu rõ hơn về những khó khăn mà nhân viên pha chế đang gặp phải.
Ông Vachon phân tích rằng khác với ngành sản xuất, ngành bán lẻ phụ thuộc nhiều vào mối liên hệ giữa nhân viên và khách hàng. Do đó, việc gây chú ý dư luận có thể trở thành công cụ quan trọng trong chiến lược của công đoàn.
Doanh số tại các cửa hàng Starbucks mở ít nhất một năm đã tăng 1% trong quý từ tháng 7 đến tháng 9, đánh dấu lần tăng trưởng đầu tiên sau gần hai năm.
Trong năm đầu tiên lãnh đạo, ông Niccol đã đặt ra tiêu chuẩn dịch vụ mới, cải tạo cửa hàng để tạo không gian ấm cúng và thân thiện hơn, đồng thời điều chỉnh nhân sự phù hợp với giờ cao điểm.
Starbucks cũng đang ưu tiên đơn hàng tại chỗ hơn đơn hàng qua ứng dụng di động. Tuần trước, đợt ra mắt đồ uống lễ hội tại Mỹ thành công đến mức cốc Bearista bằng thủy tinh gần như bán hết ngay lập tức.
Hãng cho biết nhu cầu vượt xa dự kiến, song chưa xác nhận liệu sản phẩm này có được bổ sung trước khi mùa lễ hội kết thúc hay không.
