Nhiều giải pháp trọng tâm
Với việc xác định rõ tầm quan trọng đặc biệt của công tác giảm nghèo và coi đó là một trong những nhiệm vụ, chỉ tiêu quan trọng trong lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành nên ngay từ khi triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025, các cấp ủy chính quyền các cấp ở Nghệ An đã đặt nhiều tâm huyết vào lãnh đạo, chỉ đạo và triển khai thực hiện … từ tập trung xây dựng, trình cấp có thẩm quyền hoặc theo thẩm quyền ban hành văn bản quản lý điều hành làm cơ sở triển khai, tổ chức thực hiện Chương trình bảo đảm đúng quy định, kịp thời, linh hoạt trên cơ sở tình hình thực tiễn của từng địa phương.
Đáng chú ý, UBND tỉnh Nghệ An còn phân công nhiệm vụ, trách nhiệm cụ thể cho các ngành chủ trì thực hiện các nội dung, tiểu dự án, dự án thành phần của Chương trình nhằm rõ người rõ việc, tránh chồng chéo, góp phần tăng hiệu quả lồng ghép, phát huy tác động cộng hưởng của các chương trình trên cùng địa bàn. Đồng thời, chính quyền địa phương cấp cơ sở và các đơn vị có liên quan luôn duy trì cơ chế phối hợp thường xuyên, trao đổi để giải quyết kịp thời những khó khăn, vướng mắc hoặc đề xuất cấp trên những vấn đề vượt quá thẩm quyền.
Song song với đó, công tác truyền thông, kiểm tra, giám sát luôn được tăng cường, góp phần kịp thời chấn chỉnh những hạn chế, nâng cao nhận thức của người dân về quyền lợi và trách nhiệm trong quá trình thực hiện; khuyến khích tham gia giám sát, bình xét công khai, trung thực và phản hồi kịp thời khi phát hiện thiếu minh bạch.
Nhờ vậy, trong giai đoạn 2021-2025, công tác giảm nghèo trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã đạt được nhiều kết quả tích cực, các chỉ tiêu chủ yếu đều đạt và vượt kế hoạch đề ra. Tỷ lệ hộ nghèo đặc biệt tại vùng miền núi, vùng dân tộc thiểu số giảm rõ rệt, hệ thống hạ tầng cơ bản tại các địa bàn khó khăn tiếp tục được đầu tư đồng bộ, nhiều mô hình sinh kế được triển khai hiệu quả, công tác đào tạo nghề, tạo việc làm được chú trọng.
Số liệu thống kê cho thấy, nếu như ở thời điểm cuối năm 2021, toàn tỉnh có 66.673 hộ nghèo (chiếm 7,8%) và 56.289 hộ cận nghèo (6,59%), riêng vùng miền núi chiếm tới 17,24% thì đến cuối năm 2024, số hộ nghèo của tỉnh Nghệ An giảm còn 36.703 hộ (4,16%), hộ cận nghèo còn 47.838 hộ (5,42%), trong đó miền núi còn 10,35%. So với năm 2021, tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh giảm 3,64% (bình quân 1,21%/năm), miền núi giảm 6,89% (bình quân 2,29%/năm), đều đạt kế hoạch. Ước đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh còn 3,13%, miền núi còn 8,66%, tương ứng mức giảm 4,64% và 8,58% so với đầu kỳ, bình quân hằng năm đạt 1,16% và 2,15%, đạt mục tiêu đề ra.
Đến tạo “đòn bẩy” cho công cuộc giảm nghèo
Bên cạnh sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự chung tay, hưởng ứng tích cực của cộng đồng và những giải pháp, cách làm được triển khai sâu rộng, bài bản, Nghệ An còn chú trọng đầu tư cho hạ tầng kinh tế - xã hội và nâng cao năng lực cho người dân.
Theo đó, kết quả thực hiện các dự án, tiểu dự án của Chương trình như: Hỗ trợ đầu tư phát triển hạ tầng kinh tế-xã hội các xã nghèo, Đa dạng hóa sinh kế, phát triển mô hình giảm nghèo, Hỗ trợ phát triển sản xuất, cải thiện dinh dưỡng, Phát triển giáo dục nghề nghiệp, việc làm bền vững, Hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo...đều đạt nhiều kết quả tích cực.
Các hoạt động cải thiện dinh dưỡng, chăm sóc sức khỏe cho trẻ em nghèo, cận nghèo giúp nâng cao thể trạng, tầm vóc và chất lượng cuộc sống luôn được chú trọng. Trong giai đoạn 2021 - 2025, hơn 2,18 triệu lượt người được cấp thẻ BHYT, 177.818 lượt học sinh nghèo được miễn, giảm học phí, hàng trăm nghìn hộ được hỗ trợ tiền điện và tiếp cận các dịch vụ trợ giúp pháp lý.
Ngoài ra, công tác tín dụng ưu đãi cũng hỗ trợ thiết thực cho các hộ nghèo, cận nghèo và hộ mới thoát nghèo vay vốn phát triển sản xuất, học tập, lao động ở nước ngoài, xây dựng nhà ở và công trình vệ sinh, nâng cao chất lượng cuộc sống. Chỉ riêng dự án hỗ trợ nhà ở đã hoàn thành cho 6.152 hộ, trong đó 3.528 hộ xây mới và 2.642 hộ sửa chữa, nâng cấp, đáp ứng tiêu chuẩn “3 cứng” (nền, khung-tường, mái cứng) và tuổi thọ trên 20 năm.
Phong trào “Vì người nghèo - không để ai bị bỏ lại phía sau” được phát động rộng khắp, kết hợp các mô hình giảm nghèo hiệu quả và tấm gương điển hình vượt khó, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng. Việc xã hội hóa nguồn lực cũng giúp nhiều hộ dân phát huy tinh thần tự lực, hạn chế tâm lý trông chờ, ỷ lại, góp phần nâng cao hiệu quả giảm nghèo bền vững.
Báo cáo cũng cho thấy, Nghệ An đã triển khai 267 mô hình trồng trọt, chăn nuôi đã tạo việc làm, sinh kế, thu nhập cho hơn 14 nghìn hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo góp phần tăng trưởng kinh tế, giảm nghèo bền vững. Dự án hỗ trợ nâng cao năng lực sản xuất nông, lâm, ngư, diêm nghiệp; đẩy mạnh phát triển sản xuất liên kết theo chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ cao nhằm đổi mới phương thức, kỹ thuật sản xuất, tăng thu nhập; gắn với quy hoạch sản xuất, đề án chuyển đổi cơ cấu sản xuất của địa phương theo hướng sản xuất hàng hóa, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả sản xuất, phát triển các sản phẩm có tiềm năng, thế mạnh tại địa phương, tạo giá trị gia tăng cho người sản xuất, thoát nghèo bền vững.
Những kết quả trên đây không chỉ cho thấy cách làm hiệu quả thông qua cách tiếp cận đa chiều, sát thực tiễn gắn với đặc thù của địa phương mình để kết hợp khéo léo giữa việc ban hành các chính sách hỗ trợ với việc phát triển, nhân rộng các mô hình sinh kế hiệu quả mà kết quả ấy còn góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo giữa các vùng miền và nhóm dân cư, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng.
