Chiều 9/11, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2027.
Thu ngân sách từ đất phải gắn với tiến độ thực hiện dự án
Với 100% đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành (469/469 đại biểu), Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2027 với 4 Điều và 6 phụ lục kèm.
Theo đó, tổng số thu ngân sách trung ương là 1.775.593 tỷ đồng. Tổng số chi ngân sách trung ương là 2.364.411 tỷ đồng.
Trong đó, dự toán 408.747 tỷ đồng để bổ sung cân đối cho ngân sách địa phương, dự toán 311.363 tỷ đồng bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương.
Trước đó, báo cáo trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, Chính phủ đã báo cáo tiếp thu, giải trình đầy đủ ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội đối với các nội dung phân bổ ngân sách trung ương năm 2027.
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp báo cáo làm rõ thêm một số vấn đề lớn đã được tiếp thu, giải trình theo ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội để chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo nghị quyết về phân bổ ngân sách Trung ương năm 2027 trình Quốc hội xem xét, thông qua.
Một số ý kiến đề nghị rà soát dự toán thu ngân sách nhà nước đảm bảo chính xác, lưu ý tới tính khả thi của nguồn thu sử dụng đất, khắc phục tình trạng xây dựng dự toán không sát.
Về nội dung này, Bộ trưởng Bộ Tư pháp cho biết, dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2027 được xây dựng trong bối cảnh tình hình chính trị, kinh tế thế giới có những biến động rất khó lường.
Việc xây dựng đã bám sát các mục tiêu tăng trưởng kinh tế, các quyết định của pháp luật về thu và quản lý thu ngân sách nhà nước với mức tăng khoảng 9,1% so với năm 2026, không có yếu tố phát sinh các chính sách thu mới tạo ra sức ép cho doanh nghiệp và người nộp thuế.
Khoản thu tiền sử dụng đất có tính bất định từ tác động của khó khăn thị trường hiện nay. Tiếp thu ý kiến của các đại biểu, dự thảo nghị quyết quy định nguyên tắc việc triển khai thực hiện các dự án từ nguồn thu này phải phù hợp với tiến độ thu thực tế, bảo đảm tập trung, tránh dàn trải, dở dang.
Trong thời gian tới, Chính phủ sẽ tiếp tục rà soát các nguồn thu, sử dụng hợp lý, hiệu quả các nguồn thu từ đất cũng như đẩy mạnh các nguồn thu khác, nhất là các nguồn thu từ hoạt động sản xuất kinh doanh của nền kinh tế, đảm bảo cơ cấu thu ngày càng bền vững hơn.
Thúc đẩy giải ngân vốn khoa học công nghệ, chuyển đổi số
Về vấn đề bố trí kinh phí và giải ngân chi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, các đại biểu chỉ ra thực trạng giải ngân chi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số còn thấp.
Tổng nguồn cho khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số năm 2026 là 104,4 nghìn tỷ đồng, gồm số chuyển nguồn từ năm 2025 sang là 9,4 nghìn tỷ đồng và dự toán giao năm 2026 là 95.000 tỷ đồng.
Đến nay, tỷ lệ giải ngân đạt 42,4% so với dự toán đã phân bổ, không bao gồm số giải ngân trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh.
Nguyên nhân là do đặc thù khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đòi hỏi cao về chuyên môn, hàm lượng trí tuệ, các dự án công nghệ thông tin, chuyển đổi số, phần mềm đòi hỏi phải cụ thể với độ chính xác rất cao.
Về quy mô chi tăng nhanh từ năm 2025 đến nay, bên cạnh các nguyên nhân nêu trên, Chính phủ cũng thẳng thắn nhìn nhận một số hạn chế xuất phát từ các nguyên nhân chủ quan trong công tác tổ chức thực hiện như còn lúng túng trong việc xác định phạm vi, nội dung chi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chất lượng xây dựng dự toán không cao.
Các đơn vị khi được giao kinh phí chưa triển khai ngay được do chưa kịp hoàn thiện các thủ tục phê duyệt dự án, thay đổi thiết kế, xác định tính chất nguồn là đầu tư hay thường xuyên cũng chưa phù hợp.
Dự thảo nghị quyết đã giao Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương rà soát, phân bổ chi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đảm bảo không trùng lặp, đáp ứng yêu cầu theo Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị.
Trong điều hành để khắc phục tình trạng chậm thực hiện, Chính phủ sẽ quyết liệt chỉ đạo Bộ Khoa học và Công nghệ nghiên cứu đề xuất các cơ chế đặc thù, rút gọn thủ tục trong sử dụng nguồn vốn.
Đồng thời, tập trung hoàn thiện định mức kinh tế kỹ thuật, cơ chế giám sát, đánh giá kiểm định chất lượng, đẩy mạnh khoán chi tới sản phẩm cuối cùng, quản lý theo kết quả đầu ra.
