Sau 30/8, trường công lập sẽ được 'chấm điểm' như thế nào?

(CLO) Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến giảm hơn 17.300 đầu mối cơ sở giáo dục công lập, song cho rằng đây không phải thước đo cuối cùng. Sau ngày 30/8, hiệu quả sắp xếp phải được kiểm chứng bằng chất lượng dạy học, việc sử dụng đội ngũ, cơ sở vật chất và cơ hội đến trường của học sinh.

Việc sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập phải hoàn thành trước 30/8. Tuy nhiên, theo ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông (Bộ Giáo dục và Đào tạo) đây chỉ là một mốc tiến độ, không phải điểm kết thúc.

"Điều quan trọng không phải là giảm được bao nhiêu trường, mà là sau sắp xếp, học sinh được học tập tốt hơn, giáo viên có điều kiện làm tốt hơn công việc của mình và hệ thống giáo dục vận hành hiệu lực, hiệu quả hơn", ông Tài nói.

Không phải phép cộng trừ số lượng trường

Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông, sắp xếp mạng lưới trường học nằm trong tổng thể chủ trương đổi mới, tổ chức lại bộ máy và phát triển giáo dục. Vì vậy, đây không phải mục tiêu tự thân, càng không phải việc "cộng trừ cơ học" số lượng trường.

Mạng lưới cơ sở giáo dục cần được tổ chức lại dựa trên quy mô dân số, phân bố dân cư và điều kiện từng địa bàn, từ đó sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn, nâng năng lực quản trị và chất lượng giáo dục.

"Tinh gọn đầu mối nhưng không thu hẹp cơ hội học tập; sắp xếp tổ chức để dành nhiều nguồn lực hơn cho người học và hoạt động dạy học", ông Tài nhấn mạnh.

Đây cũng là điểm khác biệt trong cách tiếp cận hiện nay: thay vì chỉ đặt mục tiêu giảm đầu mối, việc sắp xếp hướng tới tái cấu trúc mạng lưới trường học, lấy người học làm trung tâm.

clo_br_img-8421.jpg
Sau Kế hoạch 1186/KH-BGDĐT ngày 26/6/2026, Bộ tiếp tục cập nhật hướng dẫn, điều chỉnh tiến độ, tổ chức làm việc với giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo, thành lập các đoàn công tác đến địa phương và tiếp nhận phản ánh về tổ chức bộ máy, biên chế, nhân sự.

Dự kiến giảm hơn 17.300 đầu mối

Theo tổng hợp của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cả nước dự kiến giảm khoảng 46,73% đầu mối cơ sở giáo dục, tương đương 17.353 đầu mối so với ngày 1/7/2025.

Trong đó, 10 địa phương dự kiến giảm trên 50%; 13 địa phương giảm 45-50% và 10 địa phương giảm 35% đến dưới 45%.

Tuy nhiên, ông Tài cho rằng tỷ lệ giảm đầu mối không thể là thước đo duy nhất. Đáng chú ý hơn là cách các địa phương tổ chức lại mạng lưới theo dân cư, địa bàn và nhu cầu học tập, qua đó hình thành những mô hình như trường nhiều cấp học, trường chính gắn với phân hiệu, điểm trường.

Báo cáo của 28/34 tỉnh, thành cho thấy sau sắp xếp dự kiến hình thành khoảng 2.254 trường phổ thông nhiều cấp học.

"Các địa phương đã từng bước chuyển từ tư duy 'sáp nhập trường' sang 'tổ chức lại mạng lưới và mô hình quản trị nhà trường'", ông Tài đánh giá.

clo_br_img-9436.jpg
Một trường có thể lớn hơn sau sắp xếp, nhưng nếu phương thức quản trị không thay đổi, nguồn lực không được điều phối tốt hơn, hoạt động dạy học bị xáo trộn thì mục tiêu tổ chức lại chưa đạt được.

Ông Tài cho rằng mô hình trường chính, phân hiệu, điểm trường có thể giúp điều tiết giáo viên linh hoạt hơn, nhất là với những môn còn thiếu nhân lực như Tiếng Anh, Tin học, Nghệ thuật, Giáo dục thể chất. Phòng máy, phòng thí nghiệm, thư viện, sân bãi cũng có điều kiện được khai thác dùng chung hiệu quả hơn.

Việc tổ chức lại còn được kỳ vọng giảm áp lực kiêm nhiệm các công việc hành chính, văn thư, thư viện, thiết bị đối với giáo viên.

Hơn 32.000 cán bộ quản lý có thể chuyển sang dạy học

Bài toán lớn sau sắp xếp là bố trí đội ngũ, từ cơ cấu trường mới, vị trí việc làm đến điều tiết giáo viên giữa nơi thừa và thiếu.

Theo ước tính của Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau sắp xếp có hơn 32.000 cán bộ quản lý có thể được bố trí sang làm giáo viên, góp phần giải quyết tình trạng thiếu giáo viên. Trong khi đó, khoảng 11.000 nhân viên hành chính dôi dư cần tiếp tục được các địa phương sắp xếp.

"Đây không phải bài toán 'giảm người', mà là tái cơ cấu và sử dụng nguồn nhân lực hiệu quả hơn", ông Tài chia sẻ thêm.

Nghị quyết 37/2026/NQ-CP ngày 5/8/2026 tạo hành lang để bố trí cán bộ quản lý vào vị trí việc làm phù hợp. Với nhân sự hỗ trợ giáo dục, việc bố trí căn cứ năng lực, chuyên môn và nhu cầu thực tế.

Không thể dùng một mô hình cho mọi địa bàn

Nếu ở khu vực đô thị, bài toán đặt ra là quy mô và hiệu quả sử dụng nguồn lực, thì tại miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, khoảng cách đến trường lại là vấn đề cần được ưu tiên.

Do đó, không thể áp một mô hình sắp xếp cho mọi địa bàn. Phương án tổ chức phải tính đến dân cư, địa hình, giao thông, khoảng cách đi học và điều kiện thực tế của học sinh.

Vì vậy, tại những nơi đặc thù, không nhất thiết đưa toàn bộ học sinh về một cơ sở duy nhất. Trường chính có thể gắn với phân hiệu, điểm trường hoặc mô hình phù hợp khác, vừa nâng hiệu quả quản trị vừa giữ khoảng cách đi học hợp lý.

"Tinh gọn bộ máy nhưng không được tinh giản cơ hội học tập của trẻ em", ông Tài nhấn mạnh.

Theo ông, địa bàn càng khó khăn càng cần chính sách hỗ trợ phù hợp, không để điều kiện kinh tế, địa lý trở thành rào cản khiến trẻ em mất cơ hội đến trường.

30/8 chỉ là mốc hoàn thành, không phải đích đến

Yêu cầu của Chính phủ cũng chỉ rõ, việc sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập trong lĩnh vực giáo dục phải hoàn thành trước 30/8. Trong thời gian còn lại, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục theo dõi tiến độ, xử lý vướng mắc về đội ngũ và bảo đảm các trường sau sắp xếp có thể vận hành ổn định khi năm học mới bắt đầu.

clo_br_img-9406.jpg
Các địa phương cũng phải bảo đảm đủ trường, lớp, giáo viên, sách giáo khoa và thiết bị dạy học tối thiểu; đồng thời xử lý tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ, ưu tiên nhân lực trực tiếp đứng lớp.

Theo ông Thái Văn Tài, không thể coi ngày 30/8 là dấu chấm hết của quá trình sắp xếp.

Sau khi các quyết định được hoàn tất, hiệu quả phải tiếp tục được đo bằng những kết quả thực chất: chất lượng giáo dục, khoảng cách đi học của học sinh, hiệu quả sử dụng đội ngũ và cơ sở vật chất, năng lực quản trị nhà trường và sự phát triển của người học.

"Mục tiêu cuối cùng không phải là chúng ta sắp xếp được bao nhiêu trường, mà là sau sắp xếp, mỗi học sinh được học tập tốt hơn, mỗi giáo viên có điều kiện làm tốt hơn công việc của mình và hệ thống giáo dục vận hành hiệu lực, hiệu quả hơn", ông Tài nói.

Xem thêm

Siết chặt chất lượng quản lý, bảo trì quốc lộ sau phân cấp

Siết chặt chất lượng quản lý, bảo trì quốc lộ sau phân cấp

(CLO) Sau khi nhiều tuyến quốc lộ được bàn giao cho địa phương quản lý từ ngày 1/7/2025, Khu Quản lý đường bộ II đã phối hợp với các Sở Xây dựng tăng cường kiểm tra thực tế, kịp thời phát hiện bất cập, đôn đốc khắc phục nhằm bảo đảm an toàn giao thông.

Tuyên Quang: Phát hiện thêm di cốt liệt sĩ và nhiều di vật chiến trường tại Đồi Trúc

Tuyên Quang: Phát hiện thêm di cốt liệt sĩ và nhiều di vật chiến trường tại Đồi Trúc

(CLO) Lực lượng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tỉnh Tuyên Quang vừa phát hiện thêm di cốt liệt sĩ cùng nhiều di vật chiến trường tại khu vực Đồi Trúc, gần điểm cao 685, thôn Giang Nam, xã Thanh Thủy. Những dấu tích được tìm thấy góp phần cung cấp thông tin phục vụ xác minh, tìm kiếm và xác định danh tính các liệt sĩ hy sinh trên mặt trận Vị Xuyên.

Gia Lai: Đào tạo nghề gắn với sinh kế, giúp người dân vùng biên thoát nghèo

Gia Lai: Đào tạo nghề gắn với sinh kế, giúp người dân vùng biên thoát nghèo

(CLO) Thay vì sản xuất chủ yếu dựa vào kinh nghiệm, người dân xã biên giới Ia Pnôn (Gia Lai) đang từng bước tiếp cận kiến thức, kỹ thuật canh tác thông qua lớp đào tạo nghề trồng và chăm sóc cây điều tại làng Chan. Qua đó, giúp bà con thay đổi tập quán sản xuất, nâng cao kỹ năng chăm sóc vườn cây, từng bước cải thiện năng suất và chất lượng sản phẩm.

Dự báo thời tiết ngày 22/11: TP HCM nắng nóng 32-34 độ C

Dự báo thời tiết ngày 22/11: TP HCM nắng nóng 32-34 độ C

(CLO) Ngày 22/11, thời tiết TP HCM và khu vực Nam Bộ tiếp tục ổn định và ít mưa, tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động ngoài trời. Ban ngày trời có mây, nắng mạnh làm xuất hiện cảm giác oi nóng vào trưa chiều với nhiệt độ cao nhất từ 32–34 độ C, về đêm và sáng sớm tiết trời dịu mát từ 25–27 độ C.

Bộ Công an gửi thư khen chiến công phá án của Công an Lào Cai

Bộ Công an gửi thư khen chiến công phá án của Công an Lào Cai

(CLO) Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Thứ trưởng Bộ Công an, gửi thư khen Công an tỉnh Lào Cai về thành tích triệt phá đường dây truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy trên mạng, liên quan hoạt động rửa tiền với dòng tiền luân chuyển hơn 4.189 tỷ đồng.

Trường THPT Đồng Hỷ: 40 năm xây dựng và trưởng thành

Trường THPT Đồng Hỷ: 40 năm xây dựng và trưởng thành

(CLO) Tháng 9/1987, thầy trò Trường THPT Đồng Hỷ, Tỉnh Thái Nguyên rời những lớp học nhờ để về cơ sở đầu tiên trên đồi Bà Cường. Bốn mươi năm sau ngày thành lập, hơn 25.000 học sinh đã trưởng thành từ mái trường này. Từ việc lo cho con em địa phương có chỗ học, các thế hệ thầy cô hôm nay tiếp tục chăm lo chất lượng từng giờ dạy và giúp học sinh tìm được hướng đi sau khi tốt nghiệp.

Tuyên Quang: Tìm thấy nạn nhân mất tích tại Hồ sinh thái Na Hang

Tuyên Quang: Tìm thấy nạn nhân mất tích tại Hồ sinh thái Na Hang

(CLO) Sau 4 ngày nỗ lực tìm kiếm, ngày 21/11, lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) khu vực Hà Giang phối hợp với Công an xã Minh Ngọc đã tìm thấy thi thể anh Triệu Văn Nghè (sinh năm 1984), trú tại thôn Thượng Tân, xã Minh Ngọc, bị mất tích do đuối nước tại Hồ sinh thái Na Hang.

Cỡ chữ bài viết: