Mùa hè chỉ mới bắt đầu, nhưng nhiều quốc trên thế giới đã chìm trong một “vòm nhiệt” đạt mức kỷ lục. Theo các nhà khoa học, diễn biến này nối tiếp năm 2024 - năm nóng nhất từng được ghi nhận trong lịch sử hiện đại.
Một báo cáo khoa học của Earth System Science Data đã chỉ ra rằng tốc độ ấm lên toàn cầu hiện nay đã đạt mức tăng 0,27 độ C mỗi thập kỷ, so với mức 0,2 độ C vào thập niên 1970. Dù con số này nghe có vẻ nhỏ, nhưng hệ quả lại lớn hơn nhiều so với những gì con người từng hình dung.
Theo tiến sĩ Daniel Swain, chuyên gia khí hậu học tại Đại học California, mỗi phần nhỏ độ tăng thêm của nhiệt độ kéo theo sự gia tăng về mức độ cực đoan của các hiện tượng thời tiết, như mưa lớn bất thường, hạn hán kéo dài và cháy rừng.
“Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy rằng những hiện tượng cực đoan nhất có thể đang gia tăng nhanh và nghiêm trọng hơn so với những gì chúng ta từng nghĩ”, ông nói.
Điển hình là mưa cực đoan, vốn được ước tính sẽ tăng khoảng 7% cho mỗi độ C tăng nhiệt. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy những đợt mưa phá kỷ lục đang tăng gấp đôi .
Bắc Cực và Nam Cực, vốn là những khu vực nhạy cảm nhất với nhiệt độ, đang ghi nhận tốc độ băng tan nhanh chưa từng thấy. Nghiên cứu được NASA công bố tháng 3/2025 cho biết mực nước biển đã dâng nhanh hơn dự báo trong năm 2024, do sự kết hợp giữa băng tan và nhiệt xâm nhập sâu hơn vào đại dương, khiến nước biển nở ra về mặt nhiệt động học.
Một nhóm nghiên cứu tại Anh cũng phát hiện nhiệt độ bề mặt đại dương đang tăng nhanh hơn cả các kịch bản từng được dự báo. Giáo sư Cecilia Bitz, từ Đại học Washington, thừa nhận: “Không có gì đi ngược lại bức tranh lớn mà khoa học khí hậu đã dựng lên”.
Khi thế giới tiếp tục phát thải khí nhà kính với tốc độ chưa từng có, các mô hình khí hậu không còn là lời cảnh báo xa vời. Như tiến sĩ Marvel nói: “Khi điều đó xảy ra với bạn, nó luôn tệ hơn những gì bạn từng nghĩ. Thấy nó trên mô hình là một chuyện, còn trải nghiệm nó trong chính cuộc sống của mình là chuyện hoàn toàn khác”.
