Diễn đàn Phát triển Việt Nam 2017 có sự tham dự của đông đảo các đối tác phát triển; đại diện các Viện nghiên cứu, các chuyên gia kinh tế hàng đầu trong và ngoài nước; đại diện các nhà đầu tư và Hiệp hội doanh nghiệp; lãnh đạo một số bộ, ngành và địa phương của Việt Nam.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tham dự và phát biểu tại Diễn đàn Phát triển Việt Nam (VDF) năm 2017
Chủ đề “Tăng năng suất, đòn bẩy của tăng trưởng bền vững” của Diễn đàn lần này được được cho là góc tiếp cận rất thực tế và rất thời sự với Việt Nam hiện nay, khi tăng trưởng kinh tế của Việt Nam liên tục giảm. Các chuyên gia cho rằng, suốt thời gian vừa qua, Việt Nam tăng trưởng chủ yếu dựa vào chiều rộng, tức dựa vào vốn, khai thác tài nguyên và thâm dụng lao động. Do vậy, năng suất lao động tăng chậm và đây chính là nguyên nhân làm tăng trưởng kinh tế chậm theo. Trong khi hiện nay, thế giới đang bước vào cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và Việt Nam đang nỗ lực để tăng trưởng theo chiều sâu.
Trong năm 2017, năng suất lao động đóng góp tới 89% tăng trưởng GDP, cao hơn khá nhiều so với mức 66,3% giai đoạn 1990-2000. Do đó, tăng năng suất chính là “chìa khóa” đảm bảo tăng trưởng vững chắc thời gian tới của Việt Nam.
Phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết sẽ lắng nghe và không để lãng phí trí tuệ, chất xám trong ý kiến mà các đại biểu đã nêu. Thủ tướng khẳng định việc VDF 2017 lựa chọn chủ đề “tăng năng suất, đòn bẩy cho sự phát triển bền vững” thể hiện sự đồng nhịp về tư duy, về quan điểm của Chính phủ và các đối tác phát triển của Việt Nam. Nhận thức rõ tăng năng suất có vai trò ngày càng quyết định đối với tăng GDP của Việt Nam, báo cáo của Chính phủ với Quốc hội năm 2018 đã lấy chủ đề là “Nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh, khuyến khích đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp”.
Theo Thủ tướng, việc nâng cao năng suất đang là một thách thức lớn đối với Việt Nam. Trên thực tế Việt Nam có nhiều tiềm năng và dư địa, cơ hội để gia tăng tốc độ tăng năng suất, nhưng bên cạnh nỗ lực, phát huy sức sáng tạo của chính mình, Việt Nam rất cần sự hỗ trợ và tham vấn của các đối tác phát triển, của cộng đồng doanh nghiệp, các chuyên gia trong và ngoài nước để tìm các giải pháp, các chính sách phù hợp trong bối cảnh khoa học công nghệ tiến bộ vượt bậc, cách mạng công nghiệp 4.0 lan tỏa nhanh chóng, tiến trình mở cửa hội nhập của Việt Nam ngày càng sâu rộng.
Theo Thủ tướng, để nâng cao năng suất vốn, hiệu quả sử dụng nguồn lực, Việt Nam đang tiến hành cải cách mạnh mẽ hệ thống ngân hàng, các thị trường tài chính theo hướng tăng quy mô, tính minh bạch và cạnh tranh lành mạnh.
“Quý vị nói rất đúng rằng Việt Nam cần phải quyết liệt cải cách khu vực doanh nghiệp nhà nước, nơi nắm giữ một nguồn vốn lớn của nền kinh tế nhưng việc sử dụng vốn chưa đem lại hiệu quả tương xứng, nhiều bất cập”, Thủ tướng chia sẻ và cho biết, Chính phủ đang tiếp tục rà soát và hoàn thiện cơ chế sử dụng các nguồn tài nguyên, phân bổ vốn đầu tư công trên cơ sở nâng cao năng suất, hiệu quả kinh tế- xã hội.
Để cải thiện năng suất lao động, Chính phủ Việt Nam luôn ưu tiên bố trí ngân sách, đồng thời khuyến khích các doanh nghiệp, nguồn lực xã hội đẩy mạnh đầu tư cho giáo dục và đào tạo nhằm cải thiện trình độ và kỹ năng, phát huy tối đa sức sáng tạo của người lao động. Việt Nam cũng đang thực hiện theo lộ trình cải cách tiền lương, tiền công theo nguyên tắc thị trường, phù hợp giữa tăng tiền lương và tăng năng suất lao động- Thủ tướng khẳng định.
Bên cạnh đó, thực hiện tái cơ cấu kinh tế, chuyển dịch lao động từ lĩnh vực nông nghiệp năng suất còn thấp, chiếm trên 42% lực lượng lao động, sang khu vực công nghiệp, dịch vụ có năng suất cao hơn nhằm nâng cao hơn, bền vững hơn năng suất tổng thể quốc gia, hướng tới một nền sản xuất đem lại giá trị nhiều hơn với nguồn lực ít hơn.
Quang cảnh Diễn đàn Phát triển Việt Nam (VDF) năm 2017
Thủ tướng cho biết, Chính phủ Việt Nam rất quan tâm tới việc tăng cường đầu tư cho khoa học, ứng dụng công nghệ tiên tiến, tăng chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển, đầu tư cho cơ sở hạ tầng, kết nối thông minh, thúc đẩy mạnh mẽ cải cách thể chế pháp luật, nâng cao năng lực quản trị nhà nước, cải thiện môi trường kinh doanh, giảm chi phí giao dịch cho nền kinh tế. Đặc biệt là phát huy tinh thần đổi mới sáng tạo của người dân, của doanh nghiệp, tranh thủ các cơ hội tạo ra từ cách mạng công nghiệp 4.0 để từng bước phát triển nền kinh tế số, công nghiệp thông minh, hướng tới năng suất, hiệu quả cao hơn. Trên nền tảng nâng cao năng suất các yếu tố tổng hợp TFP, Việt Nam sẽ có cơ hội vươn lên vượt qua bẫy thu nhập trung bình.
Để nâng cao năng suất thành công, Thủ tướng nêu rõ, Việt Nam đang chủ động hội nhập quốc tế trên tinh thần phát huy nội lực, vượt qua thách thức, khai thác có hiệu quả các cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do (FTA), nhất là các FTA thế hệ mới. Chính phủ sẽ kiên định giữ vững ổn định chính trị-xã hội, củng cố nền tảng kinh tế vĩ mô, phát huy dân chủ cho mọi người dân, đẩy mạnh công cuộc phòng chống tham nhũng, chống lợi ích nhóm, quyết tâm thực hiện thành công 17 mục tiêu phát triển bền vững của Liên Hợp Quốc.
Đánh giá cao các ý kiến, sáng kiến của Diễn đàn VDF 2017, Thủ tướng yêu cầu Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng các cơ quan liên quan tiếp thu và cụ thể hóa trong nội dung kế hoạch hành động của Chính phủ về thúc đẩy tăng năng suất trong thời gian tới.
Thế Vũ
