Tri thức lịch Đoi và Lễ hội Khai hạ của người Mường trở thành di sản quốc gia

Tối 31/7, tỉnh Hòa Bình đã tổ chức Lễ khai mạc chương trình nghệ thuật “Thanh âm xứ Mường và Lễ hội Carnaval 2022”, đồng thời đón nhận Bằng công nhận 2 Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia: Lịch Đoi và Lễ hội Khai Hạ của người Mường.

Trước đó, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có 2 quyết định công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với "Tri thức dân gian Tri thức Lịch Đoi (Lịch tre) của người Mường" tỉnh Hòa Bình và Lễ hội truyền thống "Lễ hội Khai hạ của người Mường" huyện Tân Lạc, huyện Lạc Sơn, huyện Cao Phong, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình.

tri thuc lich doi va le hoi khai ha cua nguoi muong tro thanh di san quoc gia hinh 1

Lễ hội Khai hạ Mường Bi là 1 trong 4 lễ hội Khai hạ của người Mường thường được tổ chức vào ngày mùng 8 Tết âm lịch hằng năm tại huyện Tân Lạc. Ảnh: NDĐT

Tại các quyết định này, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch giao Chủ tịch UBND tỉnh Hòa Bình (nơi có di sản văn hóa phi vật thể được đưa vào Danh mục) trong phạm vi nhiệm vụ và quyền hạn của mình, thực hiện việc quản lý nhà nước theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa.

Lịch Đoi là bộ lịch cổ của người Mường. Người Mường quan sát sự vận động của mặt trăng, dựa vào đặc tính của trăng trong chu kỳ tháng, cũng như sự vận chuyển của sao Đoi, để phân định thời gian, ngày, giờ, tuần, tháng, năm và chế định ra 12 thẻ tre (còn gọi là lịch tre).

Mỗi thẻ tre là một tháng, trong đó có số ngày trong tháng, ghi theo lối khắc gạch những ngày tốt, xấu, ngày mưa, ngày gió, ngày cá, ngày thú, ngày đại cát hay ngày xích khẩu… để đi làm ăn, làm nhà mới, cưới vợ, gả chồng hay công to việc lớn trong Mường.

Lễ hội Khai hạ dân tộc Mường ở Hòa Bình hay còn gọi là lễ hội Khuống mùa, là lễ hội dân gian truyền thống có từ rất lâu đời của người Mường Hòa Bình. Lễ hội gắn liền với nền sản xuất nông nghiệp lúa nước, mang nhiều dấu ấn của nền văn minh Việt cổ; là hoạt động văn hóa - tín ngưỡng không thể thiếu của đồng bào người Mường ở Hòa Bình, đặc biệt là ở 4 vùng mường lớn của tỉnh Hòa Bình: Bi, Vang, Thàng, Động.

tri thuc lich doi va le hoi khai ha cua nguoi muong tro thanh di san quoc gia hinh 2

Bộ lịch Đoi của người Mường

Tri thức dân gian lịch Đoi và Lễ hội truyền thống Khai hạ được vinh danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia gắn liền với nền sản xuất nông nghiệp lúa nước, thể hiện trình độ phát triển cao, không chỉ là niềm tự hào của dân tộc Mường ở khắp mọi miền đất nước, mà còn là niềm vui chung của các dân tộc tỉnh Hòa Bình.

Những giá trị văn hóa đặc sắc này chính là sợi dây cố kết cộng đồng, là cội nguồn sức mạnh được gìn giữ, bồi đắp, trao truyền từ đời này qua đời khác, giúp cho người dân ở mảnh đất này vượt qua mọi khó khăn, thử thách để vững bước đi lên, xây dựng và phát triển quê hương ngày càng giàu đẹp.

T.Toàn

Xem thêm

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ tham dự Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ tham dự Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81

Theo Thông cáo của Bộ Ngoại giao, từ ngày 20 đến ngày 25 tháng 9 năm 2026, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, hoạt động song phương tại Hoa Kỳ và thăm cấp Nhà nước tới Canada theo lời mời của Toàn quyền Canada Louise Arbour.

Đề xuất tăng 7,8% lương tối thiểu vùng từ ngày 1/1/2027

Đề xuất tăng 7,8% lương tối thiểu vùng từ ngày 1/1/2027

(CLO) Bộ Nội vụ cho biết sẽ tham mưu trình Chính phủ ban hành Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, dự kiến áp dụng từ ngày 1/1/2027. Mức đề xuất tăng bình quân 7,8% so với hiện hành.

Năm nhiệm vụ trọng tâm trong học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh

Năm nhiệm vụ trọng tâm trong học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh

(CLO) Thay mặt Ban Bí thư, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư đã ký ban hành Kế hoạch số 09-KH/TW thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới".

Giữa mưa gió, lực lượng vũ trang Thanh Hóa bám địa bàn, hỗ trợ nhân dân

Giữa mưa gió, lực lượng vũ trang Thanh Hóa bám địa bàn, hỗ trợ nhân dân

(CLO) Giữa mưa lớn và nguy cơ ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang đã có mặt tại những nơi xung yếu, kịp thời hỗ trợ nhân dân sơ tán, bảo vệ tính mạng, tài sản; sẵn sàng lực lượng, phương tiện ứng phó các tình huống cứu hộ, cứu nạn.

Doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường học rộng cửa đề xuất nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược quốc gia

Doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường học rộng cửa đề xuất nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược quốc gia

(CLO) Từ nay đến trước ngày 30/9, các doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học cùng các tổ chức, cá nhân trên cả nước có thể trực tiếp gửi đề xuất nhiệm vụ nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược tới Bộ Khoa học và Công nghệ. Động thái này được kỳ vọng sẽ khơi thông nguồn lực sáng tạo từ cơ sở, đóng góp trực tiếp vào định hướng công nghệ mũi nhọn của quốc gia.

Phát huy trí tuệ tích lũy trong lịch sử, dẫn dắt phát triển đất nước

Phát huy trí tuệ tích lũy trong lịch sử, dẫn dắt phát triển đất nước

(CLO) Sáng 17/9, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam, định hướng lãnh đạo phát triển đất nước trong 100 năm tiếp theo và Tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Ban Chỉ đạo) họp Phiên thứ hai. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì Phiên họp.

ASEAN - Trung Quốc: Vững tin để hợp tác, kết nối để phát triển, đổi mới để cùng thịnh vượng

ASEAN - Trung Quốc: Vững tin để hợp tác, kết nối để phát triển, đổi mới để cùng thịnh vượng

(CLO) Dự Lễ khai mạc Hội chợ Trung Quốc - ASEAN (CAEXPO) và Hội nghị Thượng đỉnh Thương mại và Đầu tư Trung Quốc - ASEAN (CABIS), khẳng định cùng tạo ra giá trị, cùng nâng cao năng lực, cùng chia sẻ thành quả phát triển là động lực mạnh mẽ để hợp tác ASEAN - Trung Quốc tiến xa hơn, bền vững hơn, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc chia sẻ thông điệp: "Vững tin để hợp tác, kết nối để phát triển, đổi mới để cùng thịnh vượng".

Theo dõi sát mực nước các sông ở Bắc Bộ và Thanh Hóa, sẵn sàng sơ tán dân khỏi vùng ngập sâu, sạt lở

Theo dõi sát mực nước các sông ở Bắc Bộ và Thanh Hóa, sẵn sàng sơ tán dân khỏi vùng ngập sâu, sạt lở

(CLO) Trước diễn biến phức tạp của mưa lũ, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự Quốc gia yêu cầu các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ và Thanh Hóa theo dõi chặt chẽ mực nước các triền sông, chủ động phương án bảo đảm an toàn hệ thống đê điều. Tổ chức di dời, sơ tán người dân tại các khu vực ven sông suối, vùng trũng thấp có nguy cơ ngập sâu, lũ quét và sạt lở đất đến nơi an toàn, kiên quyết kiểm soát người qua lại tại các ngầm tràn chia cắt nguy hiểm.

Quy định 212: Tạo kỷ cương để giải phóng năng lực hành động

Quy định 212: Tạo kỷ cương để giải phóng năng lực hành động

(NB&CL) Một nền kỷ luật nghiêm minh không phải để bộ máy co lại trong tâm thế sợ sai. Khi ranh giới giữa đổi mới và vi phạm được xác lập rõ, người có trách nhiệm mới có cơ sở để quyết đoán, dám nhận việc khó và đi đến cùng với quyết định của mình. Quy định 212-QĐ/TW về kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên vi phạm, đặt trong mạch Nghị quyết 24-NQ/TW và yêu cầu mới về quản trị thực thi, vì thế gợi mở một cách nhìn rộng hơn về kỷ luật: tạo kỷ cương để giải phóng năng lực hành động.

Sự thuyết phục và truyền cảm hứng là những điều kiện tiên quyết cho thành công trong công tác tư tưởng

Sự thuyết phục và truyền cảm hứng là những điều kiện tiên quyết cho thành công trong công tác tư tưởng

(NB&CL) Ngày 22/8/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 25–NQ/TW về Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới. Phóng viên Báo Nhà báo & Công luận đã có cuộc trao đổi với TS. Nguyễn Văn Đáng - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh về một số yếu tố then chốt với sự thành công của công tác tư tưởng.

Khuyến khích nguồn lực xã hội tham gia hỗ trợ phổ biến, giáo dục pháp luật

Khuyến khích nguồn lực xã hội tham gia hỗ trợ phổ biến, giáo dục pháp luật

(CLO) Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nghiên cứu, đánh giá điều kiện thực tiễn và khả năng huy động nguồn lực xã hội hóa để ban hành chính sách khác nhằm khuyến khích tổ chức, cá nhân tham gia, hỗ trợ công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (nếu có), trình Hội đồng nhân dân cùng cấp.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Đoàn Kiểm tra, giám sát số 218 phát biểu. Ảnh: TTXVN.

Xác định đổi mới đánh giá cán bộ là khâu đột phá

(CLO) Chiều 16/9, tại Nhà Quốc hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Đoàn kiểm tra, giám sát số 218 của Bộ Chính trị đã chủ trì Hội nghị thông qua dự thảo Báo cáo kết quả kiểm tra, giám sát đợt 3 đối với Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội.

Cỡ chữ bài viết: