Sáng 28/8, Báo Lao Động phối hợp với UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức Hội thảo “Xây dựng nguồn nhân lực - Chìa khóa đưa Khánh Hòa phát triển bền vững”, với sự tham gia của lãnh đạo tỉnh, các chuyên gia, nhà khoa học, cơ sở đào tạo và cộng đồng doanh nghiệp.
Hội thảo do ông Nguyễn Thanh Hà, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa; ông Nguyễn Ngọc Hiển, Tổng Biên tập Báo Lao Động; cùng ông Vũ Ngọc Đương, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa chủ trì.
Tham dự hội thảo còn có ông Nguyễn Đức Lợi, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam cùng các chuyên gia, nhà khoa học, đại diện cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục - đào tạo, doanh nghiệp và các đơn vị liên quan.
Nguồn nhân lực là một trong những khâu đột phá
Phát biểu khai mạc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa Nguyễn Thanh Hà khẳng định chất lượng nguồn nhân lực có vai trò đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Theo ông Hà, trong bối cảnh khoa học - công nghệ phát triển nhanh, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang làm thay đổi phương thức sản xuất, cơ cấu ngành nghề và yêu cầu về lao động. Điều này đòi hỏi công tác đào tạo phải liên tục đổi mới, linh hoạt và gắn chặt hơn với nhu cầu thực tế của xã hội và doanh nghiệp.
Thời gian qua, Khánh Hòa đã quan tâm đầu tư phát triển các cơ sở đào tạo, triển khai nhiều chính sách hỗ trợ đào tạo, góp phần nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo và lao động có bằng cấp, chứng chỉ.
Tuy nhiên, lãnh đạo tỉnh cũng thẳng thắn nhìn nhận chất lượng nguồn nhân lực vẫn còn những hạn chế, đặc biệt là sự chưa tương thích giữa hoạt động đào tạo với nhu cầu thực tế của thị trường lao động và yêu cầu phát triển mới của địa phương.
Nhu cầu nhân lực thay đổi theo mô hình tăng trưởng
Hội thảo có 2 phiên gồm “Thực trạng và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực” và “Giải pháp xây dựng, phát triển nguồn nhân lực”, với 8 tham luận được trình bày. Ban tổ chức cho biết đã nhận được 22 bài tham luận của các cơ quan, đơn vị, chuyên gia và đại diện doanh nghiệp.
Các đại biểu tập trung trao đổi về thực trạng và giải pháp phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; nhu cầu lao động và những ngành nghề cần đặt hàng đào tạo; chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao; giải pháp hỗ trợ người học và đẩy mạnh xã hội hóa trong giáo dục - đào tạo.
Tại tham luận của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa, đơn vị này cho biết tỉnh đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để đáp ứng mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, trung tâm dịch vụ, du lịch biển quốc tế và một cực tăng trưởng của cả nước.
Hệ thống giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp của tỉnh từng bước được mở rộng, tăng cường đào tạo gắn với nhu cầu thị trường và phối hợp với doanh nghiệp. Tuy nhiên, công tác đào tạo vẫn chưa theo sát nhu cầu thực tế; tỉnh chưa có hệ thống dữ liệu và dự báo cụ thể về nhu cầu nhân lực theo ngành, nghề và trình độ.
Thời gian tới, Khánh Hòa định hướng nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 90%, lao động có bằng cấp, chứng chỉ lên 40% vào năm 2030; đồng thời tăng cường liên kết “Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp”, đào tạo nhân lực chất lượng cao và xây dựng chính sách hỗ trợ đặc thù.
Trong khi đó, Sở Nội vụ tỉnh Khánh Hòa cho biết giai đoạn 2026-2030, tỉnh đứng trước yêu cầu tăng trưởng nhanh, chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh và phát triển các động lực mới như công nghiệp, năng lượng, du lịch, logistics, kinh tế biển, khoa học - công nghệ và chuyển đổi số.
Tham luận của Sở Nội vụ nhấn mạnh bài toán nhân lực không chỉ là “cần bao nhiêu người” mà phải xác định rõ cần lao động ở ngành nào, nghề gì, trình độ và kỹ năng ra sao, ở đâu và vào thời điểm nào. Trong đó, nhu cầu nhân lực kỹ thuật, công nghiệp - xây dựng, du lịch - dịch vụ, logistics và nhân lực số được dự báo tăng mạnh.
Gắn đào tạo với nhu cầu doanh nghiệp, thu hút nhân tài
Cũng tại hội thảo, đại diện Trường Đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh cho rằng nguồn lực chất lượng cao là động lực cốt lõi quyết định sự thành công của quá trình chuyển dịch mô hình tăng trưởng kinh tế của tỉnh Khánh Hòa thời gian tới.
Đơn vị đề xuất 7 chiến lược để Khánh Hòa định hình phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật - công nghệ. Trong đó có xây dựng cơ chế thu hút và trọng dụng nhân tài; ban hành chính sách đặc thù, vượt trội nhằm thu hút và giữ chân đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học kỹ thuật - công nghệ chất lượng cao; gắn chặt đào tạo với thực tiễn sản xuất.
Nói về chiến lược phát triển logistics và kinh tế dịch vụ, NGND, PGS.TS Hồ Thanh Phong - nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Thái Bình Dương - cho rằng Khánh Hòa cần tập trung giải quyết một số vấn đề để nâng cao năng lực logistics và phát huy vai trò cửa ngõ liên vùng.
Theo ông Phong, tại hội nghị quốc tế về logistics do tỉnh Khánh Hòa tổ chức trước đó, các vấn đề về cảng biển, chuỗi cung ứng quốc tế, kho cảng... đã được phân tích khá rõ. Tuy nhiên, các cấu phần này cần được kết nối, đồng bộ để hình thành một hệ sinh thái logistics hiệu quả.
PGS.TS Bùi Quang Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, cho rằng bài toán nguồn nhân lực Khánh Hòa phải được xác định từ 6 lĩnh vực tăng trưởng chiến lược và 3 cực tăng trưởng mà Quy hoạch điều chỉnh đã đặt ra.
Sáu lĩnh vực gồm du lịch và cuộc sống chất lượng; đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo (AI); sản xuất công nghệ hàng hải; hệ thống năng lượng mới; chế biến giá trị cao; hạ tầng và kết nối chiến lược.
Trong đó, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo, công nghệ bán dẫn, kinh tế dữ liệu và chuyển đổi số được xác định là những động lực then chốt.
Ông Tuấn cho rằng bên cạnh việc tổ chức đơn vị chuyên trách về nhân tài, Khánh Hòa cần hướng ngoại nguồn nhân lực chất lượng cao, thu hút nhân lực đang làm việc ở nước ngoài về địa phương.
“Tỉnh nên cung cấp những dịch vụ, chính sách thu hút nhân tài, nhà khoa học, lao động chất lượng cao một cách phù hợp, cụ thể. Đây là yếu tố tầm quốc gia, nhưng tỉnh cũng chủ động kiến nghị để đảm bảo nhu cầu phù hợp cho từng nhóm lao động sắp tới”, ông Tuấn nhấn mạnh.
