Thông tin từ Bộ Công Thương, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 8 tháng đầu năm ước đạt gần 600 tỷ USD, tăng 16,3% so với cùng kỳ; riêng xuất khẩu đạt 306 tỷ USD, tăng 14,8% và vượt mục tiêu cả năm. Cán cân thương mại thặng dư gần 14 tỷ USD, góp phần củng cố ổn định vĩ mô.
Tại Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại 8 tháng năm 2025 diễn ra sáng 9/9, ông Nguyễn Hồng Diên, Bộ trưởng Bộ Công Thương cho biết: Đây là kết quả từ sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị, sự vào cuộc kịp thời của các bộ, ngành, địa phương và đặc biệt là nỗ lực vượt bậc của cộng đồng doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng.
Tuy nhiên, đằng sau những con số khả quan vẫn là những mối lo dài hạn. Kinh tế toàn cầu còn tiềm ẩn bất ổn từ căng thẳng địa chính trị, cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, chính sách thương mại ngày càng khắt khe của Hoa Kỳ, hay nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng.
Với độ mở nền kinh tế thuộc nhóm cao nhất thế giới, Việt Nam khó tránh khỏi tác động. Chính vì thế, để đạt mục tiêu xuất khẩu tăng 12% trong cả năm, bốn tháng cuối năm cần mang lại ít nhất 150 tỷ USD, tương ứng hơn 37,5 tỷ USD mỗi tháng, một con số đầy thách thức.
Trong bối cảnh đó, Bộ trưởng Bộ Công Thương nhấn mạnh vai trò quan trọng của hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài.
Theo Bộ trưởng, trong giai đoạn “nước rút” này, thương vụ phải trở thành “cánh tay nối dài” của Bộ Công Thương, là lực lượng tiên phong nắm bắt thị trường, kịp thời báo cáo và đưa ra khuyến nghị chính sách, đồng thời trực tiếp hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng cơ hội giao thương.
"Thương vụ phải thực sự trở thành cánh tay nối dài của Bộ Công Thương, là lực lượng tiên phong nắm bắt biến động thị trường, báo cáo kịp thời và trực tiếp hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng cơ hội giao thương", Bộ trưởng nói.
Bộ trưởng phân tích rõ, để đạt được mục tiêu tăng trưởng, việc phân loại thị trường và triển khai nhiệm vụ cụ thể là yêu cầu then chốt. Với các thị trường tăng trưởng âm, thương vụ phải nhanh chóng tìm nguyên nhân, khôi phục đơn hàng và gỡ bỏ rào cản.
Với nhóm thị trường tăng trưởng thấp, nhiệm vụ là thúc đẩy xuất khẩu tối thiểu 8,5%. Với nhóm trung bình, cần giữ vững đà tăng và nâng lên 12%. Còn nhóm tăng trưởng cao phải tiếp tục giữ vai trò “đầu tàu”, phấn đấu trên 15% để kéo toàn bộ kim ngạch đi lên.
Không dừng lại ở việc khai mở thị trường, Bộ trưởng còn nhấn mạnh việc nâng sức chống chịu của doanh nghiệp. Theo đó, doanh nghiệp cần mạnh dạn tham gia hệ sinh thái xúc tiến thương mại số, chủ động đa dạng hóa chuỗi cung ứng và nguồn nguyên liệu, đầu tư cho công nghệ xanh và truy xuất nguồn gốc.
Các hiệp hội ngành hàng phải trở thành điểm tựa kết nối, cung cấp thông tin kịp thời, định hướng thị trường và hỗ trợ hội viên xây dựng thương hiệu.
“Chỉ khi doanh nghiệp có đủ nội lực, chúng ta mới có thể tiến sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, không bị lệ thuộc vào một vài thị trường truyền thống", Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên nhấn mạnh.
Tại Hội nghị, Bộ trưởng cũng đề nghị các Bộ, ngành, đặc biệt là Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Ngoại giao phối hợp chặt chẽ để tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp.
Những giải pháp từ chính sách thuế, tín dụng, kiểm dịch – kiểm định, cho tới vận động đàm phán FTA đều phải được triển khai đồng bộ, kịp thời.
Đối với địa phương, Bộ trưởng yêu cầu coi chỉ tiêu xuất khẩu là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tập trung tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp nông, thủy sản và đẩy mạnh chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại và logistics.
Một điểm nhấn quan trọng trong kết luận của Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên là yêu cầu các địa phương phải chủ động hơn nữa trong hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu.
Các địa phương được đề nghị nhanh chóng tiếp nhận, chia sẻ thông tin từ các tham tán và thương vụ Việt Nam ở nước ngoài, qua đó giúp doanh nghiệp trên địa bàn kịp thời điều chỉnh kế hoạch sản xuất - kinh doanh, tránh rơi vào thế bị động trước rào cản mới.
Cùng với đó, chính quyền địa phương cần phối hợp chặt chẽ với doanh nghiệp và hiệp hội ngành hàng để hình thành các chuỗi cung ứng bền vững, gia tăng giá trị và đáp ứng yêu cầu khắt khe của thị trường quốc tế.
"Phải coi chỉ tiêu xuất khẩu là một nhiệm vụ trọng tâm trong kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội. Chủ động tiếp nhận và chia sẻ thông tin từ các thương vụ, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn quốc tế, đẩy mạnh chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại và logistics”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
