Một số dự báo lạc quan nhất về năm 2021 cũng đều cho rằng tăng trưởng kinh tế nước ta khoảng 2%. Như vậy, để đạt mục tiêu tối thiểu của nhiệm kỳ về tăng trưởng GDP là 6,5% thì tăng trưởng kinh tế trung bình hàng năm của 4 năm còn lại phải là hơn 7,5%. Tuy vậy, cho đến nay dự báo lạc quan nhất về tăng trưởng kinh tế nước ta năm 2022 cũng chỉ là 6,6%.
Cần có các giải pháp mạnh mẽ hơn, khác biệt hơn, quyết liệt hơn
Vừa qua, Quốc hội, Chính phủ đã thông qua nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2021-2025, Đề án tái cơ cấu kinh tế chuyển đổi mô hình tăng trưởng giai đoạn 2021-2025; và kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 2022.
Tuy vây, các mục tiêu, chủ trương và giải pháp trong các văn bản chính sách nói trên có thể là chưa đủ để đạt được mục tiêu nhiệm kỳ, trước hết là mục tiêu tốc độ tăng trưởng kinh tế.
Việt Nam rất cần các giải pháp mạnh mẽ, khác biệt để phục hồi nền kinh tế sau đại dịch COVID-19. Ảnh minh họa
Vì vậy, rất cần có các giải pháp mạnh mẽ hơn, khác biệt hơn, quyết liệt hơn bổ sung cho các giải pháp đã có.
Về ổn định kinh tế vĩ mô, cho đến nay nền tảng kinh tế vĩ mô của nước ta liên tục được củng cố và vững mạnh hơn nhiều so với 10 năm trước. Nhưng áp lực từ các biến động trên thị trường thế giới không hề nhỏ, rõ nhất là áp lực lạm phát. Vì vậy, tiếp tục ổn định kinh tế vĩ mô vẫn là một trong các nhiệm vụ quan trong trong thời gian tới.
Nhưng trong bối cảnh hiện nay, nên có sự điều hành một cách linh hoạt theo hướng cân bằng cho cả nhiệm kỳ hơn là trông vào mục tiêu hàng năm.
Theo hướng đó, bội chi ngân sách cả nhiệm kỳ có thể vẫn giữ như mục tiêu là 4% GDP, nhưng có thể điều chỉnh năm 2022 khoảng 6-7%, năm 2023 là 5%, và sau đó, giảm dần về 3% năm.
Cũng tương tự lạm phát cả nhiệm kỳ là 4%, nhưng năm 2022 có thể chấp nhận mức cao hơn các năm còn lại. Điều hành theo hướng đó sẽ tạo dư địa để có được một chương trình phục hổi và đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng ít nhất 2 năm 2022-2023.
Đồng thời, thực hiện chính sách tiền tệ linh hoạt theo hướng hỗ trợ tăng trưởng. Trong đó, vừa bảo đảm đủ thanh khoản cho nền kinh tế vừa giữ ổn định lãi suất chính sách, đồng thời, có giải pháp giảm lãi suất cho vay đối với doanh nghiệp, HTX và hộ kinh doanh, giữ ổn định tỷ giá.
Điều quan trọng là điều hành linh hoạt theo tín hiệu nền kinh tế và đẩy mạnh cải cách, khôi phục lại và nâng cao hiệu quả, nâng cao năng lực cạnh tranh của DNNN để DNNN trở lại là một động lực tăng trưởng của nền kinh tế.
Thực hiện ngay chương trình phục hồi và đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng
Nhiệm vụ quan trọng và cũng là giải pháp quan trọng đó là thực hiện ngay chương trình phục hồi và đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng ít nhất 2 năm 2022-2023, với nguồn lực từ 8-12 tỷ USD với các nội dung chủ yếu:
Thứ nhất là nâng cao năng lực phòng chống bệnh, bổ sung vốn đầu tư, mua sắp trang thiết bị y tế, mua vacine, thuốc điều trị, tăng lương cho đội ngũ y tế tuyến đầu.
Thứ hai, bổ sung thêm gói an sinh xã hội đủ lớn để phục hồi sức dân và thực hiện theo hướng góp phần tăng cầu tiêu dùng của nền kinh tế (chứ không phải chỉ là cứu trợ xã hội như hiện nay) để nhanh chóng giúp phục hồi bên Cung của nền kinh tế.
Thứ ba, chương trình này cần ưu tiên hỗ trợ phục hồi lại sức lực và tăng thêm năng lượng mới cho khu vực doanh nghiệp tư nhân Việt Nam với các giải pháp: Gia hạn thời hạn nộp thuế, tiền thuê đất, tiền giao đất; Miễn, giảm thuế, tiền thuê đất; Cấp bù lãi suất cho các ngành chịu tác động mạnh bởi đại dịch như vận tải hành khách, du lịch, nhà hàng, khách sạn… và bổ sung vốn cho doanh nghiệp trong một số ngành ưu tiên ưu tiên phát triển.
Thứ tư là phát triển hạ tầng, trong đó cả cơ sở hạ tầng và hạ tầng xã hội y tế, giáo dục, hạ tầng số và các dự án chuyển đổi năng lượng. Đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án cụ thể cao tốc bắc - nam, cao tốc kết nối vùng, cao tốc kết nối đến các cửa ngõ quốc tế (cảng hàng không, cảng biển và cửa khẩu quốc tế); trong đó có hệ thống đường vành đai của khu vực TP HCM, Hà Nội.
Thứ năm là về đầu tư công, bên cạnh việc thúc đẩy giải ngân, phải nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công. Trong đó thu hẹp tối đa đối tượng đầu tư công, tập trung vốn đầu tư công vào các công trình, dự án trọng điểm, có sức lan tỏa, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, tạo đột phá thu hút nguồn vốn khu vực tư nhân trong và ngoài nước… Tuyệt đối không đầu tư các dự án kinh doanh mà khu vực doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp tư nhân có thể làm được.
Ngọc Linh
