Cần thiết có Tòa chuyên biệt nhưng không thành lập tràn lan

Ngày 28/5, tại phiên thảo luận của Quốc hội về dự án Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi), Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hoà Bình đã giải trình trước Quốc hội về những vấn đề đại biểu quan tâm, còn ý kiến khác nhau.

Theo Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hoà Bình, về việc thành lập Toà chuyên biệt, tất cả các ý kiến đều ủng hộ, để tăng tính chuyên nghiệp. Toà chuyên biệt thành lập thế nào, ông Bình khẳng định việc này do Quốc hội quyết định, nhưng chắc chắn không có việc thành lập tràn lan.

Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hoà Bình cho biết, TAND Tối cao dự kiến chỉ thành lập 1 Toà sở hữu trí tuệ, 2 Toà phá sản và các Toà hành chính chuyên biệt ở Hà Nội, Đà Nẵng, TP.HCM và đang cân nhắc thêm một số nơi.

can thiet co toa chuyen biet nhung khong thanh lap tran lan hinh 1

Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hòa Bình giải trình làm rõ một số vấn đề Đại biểu Quốc hội quan tâm.

Đối với Toà sở hữu trí tuệ, Chánh án Nguyễn Hoà Bình cho rằng, chúng ta đang đối mặt với thực tế gạo ST25, Cà phê Trung Nguyên, bưởi Năm Roi, nước mắm Phú Quốc đang bị xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ ở nước ngoài. Do vậy, rất cần bảo vệ những doanh nghiệp này, khi chúng ta phải đối mặt với việc kiện tụng về quyền sở hữu trí tuệ…

Về đổi mới toà án theo thẩm quyền xét xử, ông Nguyễn Hoà Bình cho hay, TAND Tối cao vẫn giữ quan điểm phải tổ chức Toà án theo thẩm quyền xét xử. “Chúng ta có hai cấp xét xử thôi. Bản thân Luật này cũng quy định nhiệm vụ của cấp xét xử sơ thẩm, cấp xét xử phúc thẩm, không nêu nhiệm vụ của toà án cấp huyện, toà án cấp tỉnh. Tương tự, các luật tố tụng cũng quy định như vậy”, Chánh án Nguyễn Hoà Bình nói.

Đối với vấn đề mở rộng nguồn bổ nhiệm Thẩm phán TAND Tối cao, Chánh án Nguyễn Hoà Bình cho biết, Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao gồm 17 người. “Phải có hai đại diện, tức là không quá 15% là những thành viên bên ngoài hệ thống Toà án, bao gồm điều tra viên, kiểm sát viên, Giáo sư Luật, luật sư…”, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hoà Bình phân tích.

Giám đốc thẩm, tái thẩm là thủ tục tố tụng đặc biệt, không có luật sư, không có bị cáo… Do vậy, cần có hai thành viên ngoài hệ thống toà án để tăng tính phản biện. Đây là vấn đề khoa học.

can thiet co toa chuyen biet nhung khong thanh lap tran lan hinh 2

Quốc hội thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).

Chánh án Nguyễn Hoà Bình nói: “Nếu 17 ông là thẩm phán thì người ta quan ngại rằng cùng một thói quen, cùng một nếp nghĩ… Đã lựa chọn mô hình tranh tụng thì ngay trong toà án cũng phải tôn trọng nguyên tắc này, vì tranh tụng chính là con đường dẫn đến công lý”.

Về việc thông tin tại toà án, Chánh án Nguyễn Hoà Bình khẳng định, Điều 141 dự thảo luật không quy định về quyền truyền thông. “Chúng tôi chỉ điều chỉnh hoạt động này trong phòng xét xử, ra ngoài phòng xử, các nhà báo phỏng vấn ai, quay phim ai, chúng tôi không có quyền can thiệp”, ông Bình cho rằng quy định như dự thảo nhằm “nâng cao hiệu quả, duy trì trật tự”.

Về việc quy định ghi âm, ghi hình tại phiên tòa, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Hoà Bình đề nghị “giữ nguyên như dự thảo”, và cho rằng: “Đại biểu có nói câu chuyện chỉ cần một bên đồng ý là có quyền ghi âm, ghi hình. Nhưng xin chia sẻ với đại biểu, bên này đồng ý nhưng bên kia không đồng ý cũng ảnh hưởng đến quyền con người”.

can thiet co toa chuyen biet nhung khong thanh lap tran lan hinh 3

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình.

Về vấn đề thu thập chứng cứ, ông Nguyễn Hoà Bình cho biết dự thảo đã được tiếp thu, chỉnh lý theo hướng Toà án hướng dẫn, hỗ trợ các bên thu thập chứng cứ. “Cụ thể thế nào sau này sẽ có hướng dẫn”, ông Bình thông tin.

Dẫn lại ý kiến đại biểu quốc hội cho rằng 80% các vụ án không có luật sư, toà phải có trách nhiệm đi thu thập chứng cứ cho người dân, ông Nguyễn Hoà Bình khẳng định “Không có nước nào quy định như chúng ta cả”.

“Khi khởi kiện, anh phải có chứng cứ để bảo đảm anh thắng, chứ không phải anh xách đơn đến, toà phục vụ nhân dân nên tòa phải đi thu thập chứng cứ. Nguyên đơn cũng là nhân dân, bị đơn cũng là nhân dân. Nếu toà phục vụ nhân dân là nguyên đơn đi thu thập chứng cứ, rồi toà lại phục vụ bị đơn tiếp tục đi thu thập chứng cứ thì sẽ sinh ra một vụ án kỳ cục”.

“Phục vụ nhân dân là phải bảo đảm công lý, phán xử cho đúng, tuân thủ đúng pháp luật chứ không phải là toà đi thu thập chứng cứ”, ông Bình khẳng định.

Về việc Thẩm phán thông tin về quan điểm của vụ án trước khi xét xử, ông Nguyễn Hoà Bình khẳng định, đây là điều nghiêm cấm từ trước đến nay, cũng như từ nay về sau.

“Bản án chỉ được tuyên sau khi Toà án kiểm tra chứng cứ công khai tại phiên toà và qua tranh tụng. Trước khi tuyên, Thẩm phán nói về quan điểm xử lý vụ án, tội này, tội kia, ông này thắng, ông kia thua… Chưa xử làm sao Toà biết được!”, ông Bình nói.

Xem thêm

Hiệu quả từ mô hình 'Phiên tòa giả định' tại các trường vùng cao Phú Thọ: Đánh thức ý thức pháp luật trong học sinh dân tộc thiểu số

Hiệu quả từ mô hình 'Phiên tòa giả định' tại các trường vùng cao Phú Thọ: Đánh thức ý thức pháp luật trong học sinh dân tộc thiểu số

(CLO) Thay thế những buổi đọc chép điều luật khô khan bằng hình thức sân khấu hóa trực quan, mô hình “Phiên tòa giả định” đang được triển khai sâu rộng tại các trường Phổ thông Dân tộc nội trú và các trường trung học phổ thông vùng cao tỉnh Phú Thọ. Qua những vụ án mô phỏng sát thực tế về bạo lực học đường, tệ nạn xã hội, ma túy hay tảo hôn, nhận thức pháp luật của học sinh đồng bào dân tộc thiểu số đã có những chuyển biến sâu sắc từ gốc rễ.

Quốc hội bàn sửa Luật Điện lực: Xóa bù chéo giá điện, rạch ròi chính sách hỗ trợ người nghèo

Quốc hội bàn sửa Luật Điện lực: Xóa bù chéo giá điện, rạch ròi chính sách hỗ trợ người nghèo

(CLO) Hôm nay, bên cạnh các dự án luật về tài sản và sở hữu trí tuệ, Quốc hội tập trung thảo luận dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực. Tâm điểm chú ý là đề xuất lộ trình xóa bỏ bù chéo giá điện, tách bạch cơ chế thị trường với chính sách an sinh, đồng thời kiên quyết yêu cầu không chuyển rủi ro đầu tư sang Nhà nước và người tiêu dùng.

Khi sóng 4G và Zalo 'vượt dốc' mang luật về thôn xóm của xã miền núi tại Phú Thọ

Khi sóng 4G và Zalo 'vượt dốc' mang luật về thôn xóm của xã miền núi tại Phú Thọ

(CLO) Không còn bó hẹp trong các buổi họp truyền thống, công tác phổ biến pháp luật vùng cao Phú Thọ đang chuyển mình mạnh mẽ. Nhờ sóng 4G, các nhóm Zalo cộng đồng và Infographic trực quan do cán bộ cơ sở thực hiện, kiến thức pháp luật đã thực sự "vượt dốc" về thôn xóm, giúp đồng bào vùng dân tộc thiểu số bảo vệ quyền lợi và ổn định cuộc sống.

Coi mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị để xếp loại chất lượng cán bộ

Coi mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị để xếp loại chất lượng cán bộ

(CLO) Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, phải coi việc phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị để đánh giá, xếp loại chất lượng tổ chức Đảng và cán bộ; đồng thời giao những bài toán cụ thể cho từng địa phương, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm. 

Ủy ban Kiểm tra Trung ương giám sát việc thực hiện Nghị quyết 57 tại Lào Cai

Ủy ban Kiểm tra Trung ương giám sát việc thực hiện Nghị quyết 57 tại Lào Cai

(CLO) Ngày 2/11, Đoàn giám sát số 140 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương do ông Phạm Thái Hà, Ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai về công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Bộ tiêu chí đo lường hạnh phúc người dân của Hà Nội có gì đặc biệt?

Bộ tiêu chí đo lường hạnh phúc người dân của Hà Nội có gì đặc biệt?

(CLO) UBND TP Hà Nội vừa ban hành Bộ tiêu chí và Phương pháp khảo sát, đo lường Chỉ số hạnh phúc của người dân Thủ đô giai đoạn 2026–2030. Hà Nội thiết lập công cụ đo lường quy chuẩn nhằm chuyển trọng tâm quản trị từ việc đo đếm thành tích sang đo lường sự hài lòng và chất lượng sống thực tế của người dân.

Nghiên cứu khoa học nông nghiệp phải có địa chỉ ứng dụng cụ thể

Nghiên cứu khoa học nông nghiệp phải có địa chỉ ứng dụng cụ thể

(CLO) Về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thúc đẩy tăng trưởng ngành nông nghiệp - khu vực phía nam, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu mọi nhiệm vụ phải hướng tới kết quả cụ thể, có địa chỉ ứng dụng, có khả năng nhân rộng và đóng góp thực chất vào phát triển ngành nông nghiệp.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Khẩn trương đề xuất nâng tầm chiến lược phát triển logistics Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Khẩn trương đề xuất nâng tầm chiến lược phát triển logistics Việt Nam

(CLO) Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh khẩn trương rà soát và đề xuất nâng tầm chiến lược phát triển logistics Việt Nam; phải đặt chiến lược trong tổng thể các yêu cầu phát triển mới của đất nước, nhất là mục tiêu tăng trưởng hai con số và xây dựng năng lực cạnh tranh quốc gia.

Đánh thức nguồn lực bản địa bằng công nghệ: Đòn bẩy đưa kinh tế vùng cao bứt phá trong kỷ nguyên mới

Đánh thức nguồn lực bản địa bằng công nghệ: Đòn bẩy đưa kinh tế vùng cao bứt phá trong kỷ nguyên mới

(CLO) Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi sở hữu kho tàng tri thức bản địa vô giá, nguồn dược liệu quý và tinh hoa nghề thủ công lâu đời. Bước vào kỷ nguyên mới, sự đồng hành của khoa học, công nghệ (KHCN) và hạ tầng số được kỳ vọng trở thành cầu nối chiến lược: không chỉ dừng lại ở bảo tồn di sản mà còn chuẩn hóa, số hóa và thương mại hóa, biến tiềm năng văn hóa độc đáo thành nguồn lực kinh tế tự chủ, bền vững cho đồng bào.

Cỡ chữ bài viết: