Chính quyền địa phương hai cấp tại Hà Nội- sức sống và hiệu quả thực tiễn

Hiệu quả sống động từ thực tiễn

Theo ghi nhận của Phóng viên báo Nhà báo và Công luận, chỉ thời gian không dài sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, 126 xã, phường ở Hà Nội vận hành thông suốt.

Đơn cử như tại Minh Châu, xã đảo duy nhất của Hà Nội, cách trung tâm Thủ đô hơn 60km, nằm giữa ngã ba sông Đà, sông Lô và sông Hồng. Ông Nguyễn Đức Tiến, Bí thư Đảng ủy xã Minh Châu, cho biết: "Từ 1/7, khi bỏ cấp huyện, các thủ tục hành chính đã chuyển về cấp cơ sở. Người dân không còn phải đi phà hay đường bộ vòng qua địa phương khác để lên huyện làm thủ tục".

Chỉ trong 2-3 tuần đầu, xã đã tiếp nhận và giải quyết khoảng 20 hồ sơ liên quan đất đai, xây dựng, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất – những lĩnh vực trước đây thuộc thẩm quyền cấp huyện. Tất cả hồ sơ đều được giải quyết nhanh chóng, không tồn đọng, không phát sinh khiếu nại. Xã cũng đã vận hành trơn tru Hệ thống Quản lý văn bản và điều hành cùng Hệ thống thư điện tử công vụ của thành phố.

Không chỉ tại xã Minh Châu, ghi nhận tại các phường: Hồng Hà, Việt Hưng, Cửa Nam hay xã Phú Xuyên của Hà Nội, phóng viên báo Nhà báo và Công luận nhận thấy, việc triển khai bộ máy chính quyền mới hiệu quả; đặc biệt là giải quyết TTHC cho người dân thực hiện thông suốt. Trong đó, các hồ sơ đặc biệt là về đất đai đều được giải quyết nhanh chóng, không tồn đọng, không phát sinh khiếu nại. Hệ thống Quản lý văn bản cũng được vận hành trơn tru và điều hành cùng Hệ thống thư điện tử công vụ của Thành phố.

Nhiều phường còn áp dụng các sáng kiến độc đáo như "hai phục vụ", dùng robot AI để nâng cao chất lượng phục vụ người dân…

Tại nhiều địa phương như Đống Đa, Hoàn Kiếm, Cầu Giấy, Long Biên, Nam Phù, Minh Châu…, bộ máy mới vận hành nhịp nhàng, các phòng ban được kiện toàn, trụ sở làm việc cơ bản đầy đủ. Đặc biệt, tinh thần phục vụ nhân dân được nâng cao rõ rệt. Cán bộ, công chức có kinh nghiệm, thái độ chuyên nghiệp được bố trí làm việc; đoàn viên, thanh niên, luật sư, nhân viên bảo hiểm xã hội và bưu điện cùng tham gia hướng dẫn người dân.

Có thể thấy, hiệu quả thực tiễn của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Hà Nội đã được minh chứng hết sức sống động, thuyết phục.

Mở ra không gian phát triển, nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân

Thành phố thành lập 11 tổ công tác, 30 tổ bàn giao và 126 tổ tiếp nhận để bảo đảm vận hành thông suốt; bố trí hơn 5.200 cán bộ về cơ sở, giải quyết chế độ cho 4.300 trường hợp, sắp xếp gần 9.700 biên chế. Đến tháng 9/2025, 100% xã, phường có trụ sở ổn định.

Hệ thống Trung tâm Phục vụ hành chính công và 126 điểm phục vụ tại cơ sở đi vào vận hành thông suốt. Trong vòng 2 tháng, toàn Thành phố đã tiếp nhận hơn 523.000 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó hơn 413.000 hồ sơ được giải quyết đúng hạn (chiếm gần 98%).

Đáng chú ý, Hà Nội đã phê duyệt danh mục 767 thủ tục hành chính thực hiện trực tuyến toàn trình, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số và giảm áp lực cho bộ máy mới. Hệ thống họp trực tuyến, phản ánh iHanoi, thư điện tử công vụ… cũng đã được điều chỉnh để phù hợp với mô hình 2 cấp.

Đặc biệt, có thể khẳng định Hà Nội là một trong những địa phương đi đầu, thực hiện bài bản, nghiêm túc việc sắp xếp đơn vị hành chính; là địa phương có tỷ lệ giảm đơn vị hành chính cấp xã cao nhất cả nước (giảm hơn 76%, từ 526 xuống còn 126 đơn vị), với tỷ lệ đồng thuận của người dân trên 97%).

Những con số ấy cho thấy nỗ lực rất lớn của bộ máy mới khi vừa phải xử lý khối lượng công việc khổng lồ, vừa từng bước chuẩn hóa quy trình để phục vụ người dân tốt hơn.

Thành phố cũng giải quyết chế độ chính sách cho 4.294 trường hợp, với tổng kinh phí là hơn 4.063,6 tỷ đồng. Hà Nội đã tổ chức nhiều lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho hàng nghìn cán bộ, công chức, viên chức theo hình thức trực tuyến và trực tiếp theo hướng “cầm tay, chỉ việc”…

Theo Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Văn Phong, sau hơn 2 tháng, mô hình chính quyền 2 cấp tại Hà Nội đã có bước khởi đầu tích cực, thể hiện quyết tâm lớn của hệ thống chính trị. Bộ máy cấp xã bước đầu đi vào ổn định, dịch vụ công cơ bản đáp ứng yêu cầu, nhiều đơn vị tìm được hướng đi mới.

Tuy vậy, đây là mô hình chưa có tiền lệ, khó khăn phát sinh là bình thường. Quan trọng là các cấp phải chủ động tổng hợp thực tiễn, kiến nghị cơ chế, chính sách phù hợp với yêu cầu phát triển của một đô thị đặc biệt như Hà Nội.

Trong thời gian tới, Hà Nội sẽ tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm như: Tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy: rà soát, sắp xếp cán bộ theo năng lực, vị trí việc làm; kiên quyết sàng lọc những trường hợp yếu kém, đồng thời xây dựng cơ chế khuyến khích, giữ chân người giỏi.

Đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng cán bộ: tổ chức tập huấn thiết thực, "cầm tay chỉ việc"; khuyến khích tinh thần tự học tập, bồi dưỡng kiến thức ngoài giờ.

Hoàn thiện cơ chế phân cấp, ủy quyền, tháo gỡ kịp thời vướng mắc để cấp phường, xã có đủ thẩm quyền giải quyết công việc nhanh chóng. Đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin, triển khai đồng bộ từ cấp Thành phố đến cơ sở; tăng cường sử dụng dịch vụ công trực tuyến toàn trình.

Hà Nội cũng đặt mục tiêu hoàn thành tăng trưởng kinh tế năm 2025, coi đây là minh chứng quan trọng cho hiệu quả của mô hình chính quyền 2 cấp.

Với sự chỉ đạo sát sao của Thành ủy, sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành và sự đồng thuận của nhân dân, Hà Nội đang tạo nền tảng vững chắc để phát triển mô hình chính quyền hiện đại, chuyên nghiệp, phục vụ tốt hơn cho người dân và doanh nghiệp. Đây cũng là bước khởi đầu quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị cao của Thủ đô trong quá trình đổi mới, phát triển bền vững.