Thay đổi theo hướng giảm chứ không tăng
Theo đó, chia sẻ tham luận có chủ đề "Tháo gỡ vướng mắc thực tiễn đối với hộ kinh doanh đa kênh", tại Hội thảo “Giải pháp giúp hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, an tâm tuân thủ, phát triển bền vững” (chiều 12/3), Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA) Nguyễn Thị Cúc khẳng định: Việc chuyển đổi từ phương pháp thuế khoán sang phương pháp kê khai không hề làm tăng thuế. Chính sách thuế vẫn giữ nguyên.
Theo bà Cúc, nếu nộp thuế theo phương pháp doanh thu nhân với tỷ lệ thì tỷ lệ thuế vẫn như cũ, không có gì thay đổi. Nếu nộp thuế theo thu nhập tính thuế theo tỷ lệ thì cũng tương tự như doanh nghiệp hiện nay đang thực hiện, không cao hơn và không có thay đổi gì. Thậm chí, trong nhiều trường hợp còn thấp hơn, nhờ việc nâng mức doanh thu miễn thuế từ 100 triệu đồng lên 500 triệu đồng.
“Ví dụ, hộ cá nhân kinh doanh cho thuê nhà trước đây có doanh thu 500 triệu đồng phải nộp thuế 50 triệu đồng. Nhưng hiện nay, với quy định mới, mức doanh thu đó không phải nộp thuế đồng nào. Đây là sự thay đổi theo hướng giảm chứ không phải tăng”, bà Cúc nói.
Một nội dung khác Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VTCA) muốn nhấn mạnh là về các rủi ro pháp lý liên quan đến thuế. Theo bà Cúc, quy định của Bộ luật Hình sự, Điều 200, nếu cố tình trốn thuế từ 100 triệu đồng trở lên thì có thể bị phạt tù đến 7 năm, chưa kể các hình thức xử phạt tiền. Bên cạnh đó, theo Nghị định 49, cá nhân nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên còn có thể bị cấm xuất cảnh. Đây là những rủi ro rất lớn.
“Trong khi đó, với hình thức thuế khoán, nếu doanh thu tăng trên 50% mà không kịp điều chỉnh thì có thể bị xem là hành vi trốn thuế. Vì vậy, khi chuyển sang cơ chế tự khai – tự tính – tự nộp – tự chịu trách nhiệm, các hộ sẽ chủ động hơn. Việc nộp thuế hiện nay có thể thực hiện qua nhiều nền tảng như eTax Mobile, cổng thông tin điện tử…, hoạt động 24/24, rất thuận tiện”, bà Cúc cho biết.
Cơ quan thuế đều khẳng định không truy thu, nhưng nhiều người vẫn lo lắng!?
Đáng chú ý, Chủ tịch VTCA Nguyễn Thị Cúc nêu một vấn đề khác mà các hộ rất băn khoăn là truy thu thuế. Mặc dù Nghị định 68, Thông tư 18 và công văn của cơ quan thuế đều khẳng định không truy thu, nhưng nhiều người vẫn lo lắng.
“Hiện nay có rất nhiều người, kể cả cán bộ, công chức, bán hàng online ngoài giờ và trước đây chưa kê khai thuế. Nếu bây giờ bắt đầu kê khai thì họ lo liệu có bị truy thu các năm trước hay không.
Ví dụ, tại Hưng Yên, có hộ kinh doanh nói thẳng rằng: doanh thu thực tế của họ là 80 tỷ đồng, nhưng đang khai thuế 3 tỷ đồng. Bây giờ họ không muốn trốn thuế, muốn khai đúng lên 100 tỷ đồng, nhưng lại sợ bị truy thu các năm trước, có thể lên tới 5–7 năm. Nếu nỗi sợ đó tồn tại, họ sẽ chỉ khai tăng nhẹ lên 7 tỷ hoặc 10 tỷ, chứ không dám khai đúng. Như vậy, tình trạng giấu doanh thu sẽ tiếp tục tồn tại”, bà Cúc cho biết.
Theo bà Nguyễn Thị Cúc, ở thời điểm chuyển đổi này, cần có cách tiếp cận linh hoạt. Cụ thể, với những trường hợp không buôn lậu, không sản xuất hàng giả, không gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, thì nên khuyến khích họ kê khai trung thực từ bây giờ, chấp nhận bỏ qua một số sai sót trước đây để tạo điểm dừng, giúp hệ thống trở nên minh bạch hơn.
Chủ tịch VTCA cũng nêu một nỗi lo khác. Theo đó, cơ quan thuế nói không truy thu, trừ trường hợp gian lận, trốn thuế nhưng khái niệm này khi áp dụng giữa các cơ quan khác nhau lại có thể khác nhau. “Ví dụ, cơ quan quản lý thị trường có thể xác định hàng hóa là hàng giả, hàng nhái, đặc biệt tại một số chợ như Ninh Hiệp, nhiều mặt hàng gắn nhãn thương hiệu nước ngoài nhưng thực chất là hàng nhái. Khi đó, các cơ quan như quản lý thị trường hoặc cơ quan điều tra có thể xử lý, trong khi cơ quan thuế lại không truy thu”, bà Cúc nói.
Từ đó, Chủ tịch VTCA đề nghị cần có hướng dẫn thống nhất giữa các cơ quan chức năng, có thể dưới dạng thông tư liên bộ, để xác định rõ trường hợp nào được miễn truy thu, trường hợp nào phải xử lý. Có như vậy, các hộ kinh doanh mới yên tâm.
