7/10 phiên sau nghỉ lễ giảm điểm
Theo dữ liệu của kênh Tài chính và Kinh doanh, trong vòng 10 năm qua, các phiên giao dịch ngay trước kỳ nghỉ lễ 2/9, có tới 7 phiên VN-Index tăng điểm và chỉ 3 phiên giảm. Đáng nói, những phiên giảm đều có biên độ khá nhỏ, như năm 2016 giảm 1,52 điểm, năm 2018 giảm 0,65 điểm và năm 2024 giảm khoảng 2 điểm.
Ở chiều ngược lại, phiên giao dịch đầu tiên sau kỳ nghỉ cho kết quả kém tích cực hơn. Trong 10 năm, chỉ có 3 phiên tăng điểm, trong khi 7 phiên giảm.
Một số năm ghi nhận mức biến động khá mạnh. Năm 2025, VN-Index tăng khoảng 35 điểm trước kỳ nghỉ nhưng giảm tới 45 điểm sau khi giao dịch trở lại. Năm 2024, chỉ số giảm khoảng 28 điểm; năm 2022 giảm 31 điểm và năm 2018 giảm khoảng 21 điểm. Trong 3 năm tăng điểm, mức tăng lần lượt khoảng 10 điểm năm 2017, 4,6 điểm năm 2021 và gần 10 điểm năm 2023.
Nếu mở rộng khung thời gian, bức tranh lại bớt một chiều hơn. Thống kê từ khi thị trường hoạt động đến năm 2023 cho thấy VN-Index tăng trong 13/24 phiên giao dịch đầu tiên sau kỳ nghỉ Quốc khánh. Tuy nhiên, xét cả tuần giao dịch sau lễ, xác suất điều chỉnh cao hơn khi chỉ số chỉ tăng 9/24 lần. Điều này cho thấy áp lực sau kỳ nghỉ có thể không nhất thiết xuất hiện ngay trong phiên đầu tiên mà thể hiện rõ hơn khi kéo dài thời gian quan sát.
Một cách lý giải là trước kỳ nghỉ, nhà đầu tư thường hạn chế mở các vị thế mới có mức độ rủi ro cao, trong khi tâm lý nghỉ lễ có thể khiến áp lực bán giảm. Khi thị trường mở cửa trở lại, những thông tin tích tụ trong thời gian ngừng giao dịch bắt đầu được phản ánh vào giá, đồng thời hoạt động chốt lời và cơ cấu danh mục quay trở lại.
Đặc biệt, nếu thị trường đã tăng mạnh trước đó, áp lực hiện thực hóa lợi nhuận sau kỳ nghỉ có thể lớn hơn. Đây cũng là lý do diễn biến trước và sau ngày 2/9 cần được đặt trong xu hướng rộng hơn thay vì xem như một quy luật mang tính mùa vụ.
Dòng tiền sau kỳ nghỉ năm nay có gì khác?
Năm 2026, VN-Index bước vào kỳ nghỉ lễ với nền giá tương đối cao sau một tháng 8 tích cực. Chỉ số kết thúc phiên 28-8 tại 1.832,12 điểm, tăng 0,56 điểm trong phiên và tăng 5,55% tính chung cả tháng.
Dòng tiền trong phiên cuối trước kỳ nghỉ có sự phân hóa khá rõ. Tổng giá trị giao dịch trên ba sàn đạt hơn 18.846 tỷ đồng, riêng giá trị khớp lệnh trên HoSE đạt hơn 15.433 tỷ đồng. Dòng tiền tập trung đáng kể vào nhóm ngân hàng, trong khi các cổ phiếu vốn hóa lớn tạo ra sự giằng co đối với chỉ số.
Nhóm dẫn dắt cũng cho thấy sự phân hóa. SSB, STB, VPB, FPT, LPB và SHB đóng góp tích cực cho VN-Index, trong khi VHM, TCB, GVR, MWG và VJC tạo sức ép ở chiều ngược lại. Điều này cho thấy dù chỉ số đang ở vùng cao, dòng tiền chưa tạo được sự đồng thuận trên diện rộng.
Một tín hiệu khác là sự trở lại của dòng vốn ngoại. Trong phiên 28/8, nhà đầu tư nước ngoài mua ròng khoảng 335 tỷ đồng trên HoSE, tập trung vào FPT, TCB, VPB và STB. Nếu xu hướng này tiếp tục sau kỳ nghỉ, dòng vốn ngoại có thể trở thành lực hỗ trợ đáng kể cho thị trường, nhất là trong bối cảnh Việt Nam tiến gần tới thời điểm triển khai nâng hạng FTSE.
Tuy nhiên, thanh khoản vẫn là biến số cần quan sát. Một số thống kê mùa vụ cho thấy dòng tiền của nhà đầu tư cá nhân thường có xu hướng giảm trong tháng 9. Sau giai đoạn thị trường tăng mạnh, hoạt động giao dịch cũng có thể chậm lại khi nhà đầu tư chuyển từ tìm kiếm lợi nhuận ngắn hạn sang đánh giá định giá và triển vọng kết quả kinh doanh quý III.
Bởi vậy, con số 7/10 phiên giảm sau kỳ nghỉ lễ là dữ liệu đáng tham khảo, nhưng chưa đủ để khẳng định một “hiệu ứng sau 2/9”. Xu hướng của VN-Index khi trở lại giao dịch sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào thanh khoản, hành động của khối ngoại và khả năng duy trì vai trò dẫn dắt của các nhóm cổ phiếu lớn.
Trong bối cảnh VN-Index vừa tăng tích cực trong tháng 8, phiên giao dịch đầu tiên sau kỳ nghỉ vì thế có thể được xem như phép thử đối với sức mạnh của dòng tiền. Nếu thanh khoản cải thiện, khối ngoại tiếp tục mua ròng và nhóm ngân hàng, chứng khoán cùng các cổ phiếu vốn hóa lớn duy trì được sức hút, thị trường có cơ sở để đi khác thống kê của phần lớn 10 năm gần đây. Ngược lại, sự suy yếu của dòng tiền sau một tháng tăng mạnh có thể khiến áp lực chốt lời trở nên rõ nét hơn.
